astronomia.gr - Συνεισφορές χρήστη [el]

Αρχείο:Eclip3.gif

2011-01-09T22:38:50Z

Makris George: συντεταγμένες

συντεταγμένες

Πλανήτης

2011-01-09T22:03:21Z

Makris George:

Ουράνιο σώμα του [[Ηλιακό Σύστημα|Ηλιακού Συστήματος]] που βρίσκεται σε τροχιά γύρω από τον Ήλιο, έχει επαρκή μάζα ώστε να αποκτήσει σχήμα υδροστατικής ισορροπίας (σχεδόν σφαιρικό) και είναι το κυρίαρχο σώμα στην τροχιά του. Ο ορισμός αυτός καθιερώθηκε τον Αύγουστο του 2006 από την [[Διεθνής Αστρονομική Ένωση|IAU]]. Σύμφωνα με αυτό τον ορισμό το [[Ηλιακό Σύστημα]] έχει οκτώ πλανήτες: [[Ερμής]], [[Αφροδίτη]], [[Γη]], [[Άρης]], [[Δίας]], [[Κρόνος]], [[Ουρανός]] και [[Ποσειδώνας]].

[[Εικόνα:Planetsize.gif]]
Οι πλανήτες

[[Εικόνα:Psize.gif]]
και σε σύγκριαη με τον ηλιακό δίσκο.

Επίσης ανάλογο ουράνιο σώμα που βρίσκεται σε τροχιά γύρω από ένα [[Άστρο]] αν και χρησιμοποιείται και ο όρος εξωπλανήτης για άλλα άστρα.

[[Κατηγορία:Αστρονομία]]
[[Κατηγορία:Ηλιακό Σύστημα]]

Πλανήτης

2011-01-04T13:18:36Z

Makris George:

Ουράνιο σώμα του [[Ηλιακό Σύστημα|Ηλιακού Συστήματος]] που βρίσκεται σε τροχιά γύρω από τον Ήλιο, έχει επαρκή μάζα ώστε να αποκτήσει σχήμα υδροστατικής ισορροπίας (σχεδόν σφαιρικό) και είναι το κυρίαρχο σώμα στην τροχιά του. Ο ορισμός αυτός καθιερώθηκε τον Αύγουστο του 2006 από την [[Διεθνής Αστρονομική Ένωση|IAU]]. Σύμφωνα με αυτό τον ορισμό το [[Ηλιακό Σύστημα]] έχει οκτώ πλανήτες: [[Ερμής]], [[Αφροδίτη]], [[Γη]], [[Άρης]], [[Δίας]], [[Κρόνος]], [[Ουρανός]] και [[Ποσειδώνας]].

[[Εικόνα:Planetsize.gif]]

[[Εικόνα:Psize.gif]]

Επίσης ανάλογο ουράνιο σώμα που βρίσκεται σε τροχιά γύρω από ένα [[Άστρο]].

[[Κατηγορία:Αστρονομία]]
[[Κατηγορία:Ηλιακό Σύστημα]]

Αρχείο:Psize.gif

2011-01-04T13:13:44Z

Makris George: Σύγκριση μεγεθών πλανητών με τον ήλιο.

Σύγκριση μεγεθών πλανητών με τον ήλιο.

Αρχείο:Planetsize.gif

2011-01-04T13:12:46Z

Makris George: Σύγκριση μεγεθών των πλανητών.

Σύγκριση μεγεθών των πλανητών.

Μία βόλτα στους ουρανούς

2009-11-25T12:43:19Z

Makris George:

{{Βιβλίο|
title= Μία βόλτα στους ουρανούς |
cover = [[Εικόνα:Mia volta stous ouranous.jpg]]|
author = MILTON D. HEIFETZ
WIL TIRION |
}}
{{Έκδοση Βιβλίου|
edition= 1η |
pubdate = 2008 |
publisher = Αλεξάνδρεια |
pages = 99 |
ISBN = 978-960-221-418-3 |
format = - |
volumes = 1 |
}}
Ένας εύχρηστος οδηγός για τα ουράνια σώματα που φαίνονται από το βόρειο ημισφαίριο, συνοδευμένος από περιλήψεις αρχαίων μύθων και θρύλων του ουρανού. Φτάνοντας στην τρίτη του έκδοση, αυτό το βιβλίο:

*παρουσιάζει χάρτες του ουρανού ενημερωμένους με τα πιο πρόσφατα δεδομένα, καθώς και εμπλουτισμένα μυθολογικά στοιχεία και απεικονίσεις απ' όλο τον κόσμο

*επιτρέπει στους αρχάριους να γνωρίσουν (και να αναγνωρίζουν) τους πλανήτες και τους αστερισμούς, αλλά και στους μυημένους να οργανώσουν και να εκθέσουν καλύτερα τις γνώσεις τους

*αναφέρεται σε ουράνια σώματα που είναι ορατά με γυμνό μάτι, χωρίς να απαιτείται οποιοσδήποτε εξοπλισμός

*περιλαμβάνει 50 χάρτες και διαγράμματα, πίνακες (με τις θέσεις των πλανητών, τους λαμπρότερους αστέρες, τους ελάσσονες αστερισμούς, τους αστέρες που χρησιμεύουν στη ναυσιπλοϊα, τις βροχές μετεώρων) και ευρετήριο αστερισμών.

[[Κατηγορία:Ελληνικά Βιβλία]]

Μεσοαστρική Ύλη

2008-06-25T23:17:39Z

Makris George: /* Σχηματισμοί Μεσοαστρικής Ύλης */

Ο χώρος που παρεμβάλλεται μεταξύ των αστέρων των [[Γαλαξίας|Γαλαξιών]] χαρακτηρίζεται από την παρουσία ύλης (αέρια και σκόνη) η οποία είναι γνωστή σαν Μεσοαστρική Ύλη.

== Χαρακτηριστικά ==

*Εξαιρετικά χαμηλή πυκνότητα
*Ανομοιογενής κατανομή
*Δημιουργία πυκνότερων σχηματισμών με ιδιαίτερη αστροφυσική σημασία

== Σχηματισμοί Μεσοαστρικής Ύλης ==

*'''Φωτεινά Νεφελώματα'''
**Περιοχές Ιονισμένου Υδρογόνου (HII)
***Νεφελώματα Εκπομπής
**Νεφελώματα Ανακλάσεως
**Πλανητικά Νεφελώματα
**[[Υπόλειμμα Υπερκαινοφανούς|Υπολείμματα Υπερκαινοφανών]]

*'''Σκοτεινά Νεφελώματα'''
**Νέφη Μεσοαστρικής Σκόνης
**Νέφη Ουδετέρου Υδρογόνου (HI)
**Μοριακά Νέφη

Στην αγγλική βιβλιογραφία χρησιμοποιείται η συντομογραφία ''ISM'' για τη μεσοαστρική ύλη. Η σημασία της είναι μεγάλη. Τα [[Νέφος Μοριακού Υδρογόνου|μοριακά νέφη]] αποτελούν τις περιοχές γέννησης των [[Αστέρι|αστεριών]], ενώ τα [[Πλανητικό Νεφέλωμα|πλανητικά νεφελώματα]] οι [[Αστρικός Άνεμος|αστρικοί άνεμοι]] και οι [[Υπερκαινοφανής|υπερκαινοφανείς]], εμπλουτίζουν το μεσοαστρικό υλικό.

Αποτελείται από πολύ αραιό [[Πλάσμα|πλάσμα]], αέριο και σκόνη. Η πυκνότητα του είναι εξαιρετικά χαμηλή. Σε αναλογία μάζας το 99% είναι αέριο ή πλάσμα ενώ μόλις το 1% είναι σκόνη. Περίπου τα 3/4 είναι [[Υδρογόνο|υδρογόνο]] το 1/4 [[Ήλιο|ήλιο]] ενώ υπάρχουν ίχνη [[Μέταλλο|μετάλλων]].

{|align=center cellpadding=1 cellspacing=0 border=1
|+align=center colspan=5|'''Οι Φάσεις του Μεσοαστρικού Υλικού'''
|- align=center bgcolor=#eeeeee
!Component||Fractional Όγκος||Θερμοκρασία (K)||Πυκνότητα (σωμάτια/cm³)||Κατάσταση
|- align=center
|[[Νέφος Μοριακού Υδρογόνου|Μοριακό Νέφος]]|| < 1 % ||20 - 50||103 - 106|| Μόρια Υδρογόνου
|- align=center
|Ψυχρό Ουδέτερο Υλικό (CNM) || 1-5% ||50 - 100||1 - 103||Ουδέτερα Άτομα Υδρογόνου
|- align=center
|Θερμό Ουδέτερο Υλικό (WNM) ||10-20% ||1000 - 5000||10-1 - 10||Ουδέτερα Άτομα Υδρογόνου
|- align=center
|Θερμό Ιονισμένο Υλικό (WIM)||20-50%||103 - 104||0.01|| Ιονισμένα Άτομα Υδρογόνου
|- align=center
|[[Περιοχές ΗΙΙ]]||~10% ||104||102 - 104|| Ιονισμένο Υδρογόνο
|- align=center
|[[Στέμμα|Στεμματικό Αέριο]] Θερμό Ιονισμένο Υλικό (HIM)||30-70% ||106 - 107||10-4 - 10-2||Έντονα Ιονισμένο (Υδρογόνο και ίχνη μετάλλων )
|}

[[Κατηγορία:Αστροφυσική]]

Μποζόνιο

2008-03-19T17:47:42Z

Makris George:

Ως μποζόνιο (ή βοσόνιο) (boson) χαρακτηρίζεται ένα [[σωματίδιο]] εφόσον ικανοποιεί την στατιστική κατανομή Bose-Einstein ή ισοδύναμα έχει ακέραιο αριθμό spin.

Τα σωματίδια φορείς των δυνάμεων ανάμεσα στα [[Φερμιόνιο|φερμιόνια]] είναι μποζόνια όπως τα ενδιάμεσα διανυσματικά μποζόνια φορείς των [[Ασθενής Αλληλεπίδραση|ασθενών αλληλεπιδράσεων]] <math>W^{+}</math>, <math>W^{-}</math> και <math>Z</math>, τα [[γλοιόνιο|γλοιόνια]] (gluons) που είναι φορείς της [[Ισχυρή Αλληλεπίδραση|Ισχυρής Αλληλεπίδρασης]] και τα [[Φωτόνιο|φωτόνια]] που είναι φορείς της Ηλεκτρομαγνητικής δύναμης.

[[Κατηγορία: Σωματίδια]]

Συζήτηση:Εαρινό Ισημερινό Σημείο

2008-02-14T00:19:24Z

Makris George:

υπάρχει ήδη το άρθρο: Εαρινό σημείο γ

Ισημερία

2008-02-14T00:16:35Z

Makris George:

Ισημερία είναι το ημερονύκτιο κατά το οποίο έχουν ίση διάρκεια η μέρα και η νύχτα. Είναι διαρκές φαινόμενο στον [[Γήινος Ισημερινός|ισημερινό]] της [[Γη|Γης]] και συμβαίνει δύο φορές το χρόνο για όλες τις άλλες περιοχές. Την πρώτη φορά στις 21 Μαρτίου, οπότε έχουμε την '''εαρινή ισημερία''' και ο [[Ήλιος]] βρίσκεται στο [[Εαρινό Σημείο γ|εαρινό ισημερινό σημείο]]. Τη δεύτερη φορά, στις 23 Σεπτεμβρίου, οπότε έχουμε τη '''φθινοπωρινή ισημερία''' και ο Ήλιος βρίσκεται στο [[Φθινοπωρινό Σημείο γ΄|φθινοπωρινό ισημερινό σημείο]].

Τα σημεία γ και γ΄ είναι τα σημεία όπου ο [[Ουράνιος Ισημερινός|ουράνιος ισημερινός]] τέμνει την [[Εκλειπτική|εκλειπτική]]. Το σημείο γ είναι η αφετηρία για τη μέτρηση της [[Ορθή Αναφορά|ορθής αναφοράς]] ενός ουράνιου αντικειμένου.

[[Εικόνα:Celestial_Sphere.PNG]]

[[Κατηγορία:Αστρονομία]]

Ισημερία

2008-02-14T00:16:02Z

Makris George:

Ισημερία είναι το ημερονύκτιο κατά το οποίο έχουν ίση διάρκεια η μέρα και η νύχτα. Είναι διαρκές φαινόμενο στον [[Γήινος ισημερινός|ισημερινό]] της [[Γη|Γης]] και συμβαίνει δύο φορές το χρόνο για όλες τις άλλες περιοχές. Την πρώτη φορά στις 21 Μαρτίου, οπότε έχουμε την '''εαρινή ισημερία''' και ο [[Ήλιος]] βρίσκεται στο [[Εαρινό Σημείο γ|εαρινό ισημερινό σημείο]]. Τη δεύτερη φορά, στις 23 Σεπτεμβρίου, οπότε έχουμε τη '''φθινοπωρινή ισημερία''' και ο Ήλιος βρίσκεται στο [[Φθινοπωρινό Σημείο γ΄|φθινοπωρινό ισημερινό σημείο]].

Τα σημεία γ και γ΄ είναι τα σημεία όπου ο [[Ουράνιος Ισημερινός|ουράνιος ισημερινός]] τέμνει την [[Εκλειπτική|εκλειπτική]]. Το σημείο γ είναι η αφετηρία για τη μέτρηση της [[Ορθή Αναφορά|ορθής αναφοράς]] ενός ουράνιου αντικειμένου.

[[Εικόνα:Celestial_Sphere.PNG]]

[[Κατηγορία:Αστρονομία]]

Ισημερία

2008-02-14T00:14:30Z

Makris George:

Ισημερία είναι το ημερονύκτιο κατά το οποίο έχουν ίση διάρκεια η μέρα και η νύχτα. Είναι διαρκές φαινόμενο στον [[Ισημερινός|ισημερινό]] της [[Γη|Γης]] και συμβαίνει δύο φορές το χρόνο για όλες τις άλλες περιοχές. Την πρώτη φορά στις 21 Μαρτίου, οπότε έχουμε την '''εαρινή ισημερία''' και ο [[Ήλιος]] βρίσκεται στο [[Εαρινό Σημείο γ|εαρινό ισημερινό σημείο]]. Τη δεύτερη φορά, στις 23 Σεπτεμβρίου, οπότε έχουμε τη '''φθινοπωρινή ισημερία''' και ο Ήλιος βρίσκεται στο [[Φθινοπωρινό Σημείο γ΄|φθινοπωρινό ισημερινό σημείο]].

Τα σημεία γ και γ΄ είναι τα σημεία όπου ο [[Ουράνιος Ισημερινός|ουράνιος ισημερινός]] τέμνει την [[Εκλειπτική|εκλειπτική]]. Το σημείο γ είναι η αφετηρία για τη μέτρηση της [[Ορθή Αναφορά|ορθής αναφοράς]] ενός ουράνιου αντικειμένου.

[[Εικόνα:Celestial_Sphere.PNG]]

[[Κατηγορία:Αστρονομία]]

Φθινοπωρινό Ισημερινό Σημείο

2008-02-14T00:13:01Z

Makris George:

'''Φθινοπωρινό Ισημερινό Σημείο''' ονομάζουμε το σημείο στο οποίο βρίσκεται ο [[Ήλιος]] κατά την [[Ισημερία|Φθινοπωρινή Ισημερία]]. Είναι σημείο τομής Ισημερινού και εκλειπτικής, όπου προβάλλεται ο Ήλιος στις 23 Σεπτεμβρίου.

[[Εικόνα:Celestial_Sphere.PNG]]

[[Κατηγορία:Αστρονομία]]

Γήινος Ισημερινός

2008-02-14T00:09:25Z

Makris George:

Ο μέγιστος κύκλος, ο κάθετος στο μέσο του άξονα περιστροφής της Γης. Χωρίζει τη Γη στο Βόρειο και το Νότιο ημισφαίριο. Πάνω στον Ισημερινό η μέρα και η νύκτα έχουν ίση διάρκεια σε όλη την διάρκεια του έτους.

[[Κατηγορία:Αστρονομία]]

Ωρίωνας

2007-08-21T00:07:34Z

Makris George:

[[Image:Orion.jpg|thumb|350px|Ο αστερισμός του Ωρίωνα]]
Ο '''Ωρίωνας (Ori)''', ή αλλιώς ο ''Κυνηγός'', είναι ένας από τους πιο γνωστούς αστερισμούς. Βρίσκεται στον ουράνιο ισημερινό, γεγονός που τον καθιστά ορατό και αναγνωρίσιμο από όλα τα γεωγραφικά μήκη και πλάτη. Ο Ωρίωνας μεσουρανεί το χειμώνα, αλλά είναι ήδη ορατός από το φθινόπωρο νωρίς το πρωί μέχρι την άνοιξη. Κοντά του βρίσκονται οι αστερισμοί του Ταύρου, των Διδύμων, του Μικρού και Μεγάλου Κυνός κ.ά.

==Γενικά==
Το κυρίως σχήμα του αστερισμού, που είναι και πιο εύκολα ορατό και αναγνωρίσιμο, αποτελείται από οχτώ αστέρια, τα λαμπρότερα εκ των οποίων ο '''[[Ρίγκελ]]'''([[Rigel]], [[β Orionis]]) και ο '''[[Μπετελγκέζ]]'''([[Betelgeuse]], [[α Orionis]]). Επίσης, πολύ χαρακτηριστικά του αστερισμού είναι τα τρία αστέρια που σχηματίζουν τη [[Ζώνη Ωρίωνα|Ζώνη του Ωρίωνα]] και είναι τα ''ζήτα, έψιλον και δέλτα'' του Ωρίωνα. Τέλος, το ''Ξίφος του Ωρίωνα'', ανάμεσα στη Ζώνη και τα "πόδια", είναι η περιοχή που περιλαμβάνει και το ομώνυμο και πολύ εντυπωσιακό [[Μ42|νεφέλωμα]].

===Μυθολογία - Ιστορία===
[[Image:Orion_egypt.gif|thumb|left|160px|Ο Ωρίωνας, όπως τον έβλεπαν οι Αιγύπτιοι]]

Ο Ωρίωνας, κατά την ελληνική μυθολογία, ήταν κυνηγός και σύντροφος της θεάς Άρτεμης. Ο αδελφός της Άρτεμης, Απόλλων, που ήταν δυσαρεστημένος από τη σχέση της αδερφής του με τον Ωρίωνα, ένα πρωινό, ενώ ο Ωρίωνας κολυμπούσε, την προκάλεσε αν μπορεί να πετύχει με το τόξο ένα μικρό σημαδάκι βαθιά στη θάλασσα. Η Άρτεμη έριξε και πέτυχε, αλλά το σημαδάκι που την είχε βάλει ο αδερφός της να πετύχει ήταν ο Ωρίωνας. Όταν η Άρτεμη κατάλαβε τι έκανε, έβαλε τον Ωρίωνα για πάντα στον ουρανό.

Ο σχηματισμός των αστεριών του Ωρίωνα όπως τον βλέπουμε σήμερα δημιουργήθηκε περίπου 1.5 εκ. χρόνια πριν. Έτσι, πολλοί αρχαίοι πολιτισμοί είχαν τη δυνατότητα να τον παρατηρήσουν. Οι Σουμέριοι τον περιέγραφαν ως πρόβατο, ενώ στην αρχαία Κίνα ο Ωρίωνας ήταν ένα από τα 28 ζώδια, το ''Xiu'', ή όπως ήταν γνωστός ''Shen'', που σημαίνει "τρία", μάλλον λόγω των τριών φωτεινών αστεριών που σχηματίζουν τη ζώνη του. Επίσης, τα αστέρια του σχετίζονταν με τον ''Όσιρι'', θεό του κάτω κόσμου για τους Αιγύπτιους. Λέγεται πως το σύμπλεγμα των πυραμιδών της Γκίζας αποτελεί ουράνιο χάρτη της ζώνης του Ωρίωνα.

[[Image:Orion_guide.jpg|thumb|250px|Σχέδιο για την εύρεση αστεριών στην περιοχή του Ωρίωνα.]]
==Αντικείμενα στην περιοχή του Ωρίωνα==
Στο σπαθί του Ωρίωνα κρέμονται αρκετά "στολίδια". Αρχίζοντας από το [[Σμήνος του Τραπεζίου|Τραπέζιο]], ένα ανοικτό σμήνος αστεριών, με κυριότερα τα διπλά αστέρια θ1 και θ2, στη συνέχεια οδηγούμαστε στο μεγάλο [[Μ42|Νεφέλωμα του Ωρίωνα]], ένα από τα πιο θεαματικά αντικείμενα του νυχτερινού ουρανού. Άλλο ένα διάσημο αντικείμενο είναι το [[IC 434]] ([[Horsehead nebula]]), το οποίο είναι ένα σκοτεινό νέφος σκόνης που κρύβει το πίσω του φως και σχηματίζει μια μορφή κεφαλής αλόγου. Πέρα από αυτά, σαρώνοντας την περιοχή με ένα τηλεσκόπιο, κανείς μπορεί να βρεί πληθώρα [[Deep_Sky_Objects|αντικειμένων βαθέως ουρανού]], όπως τα [[Barnard's Loop]], [[M43]],[[M78]] και το [[Flame nebula]]([[NGC 2024]]).

Όλα τα παραπάνω, ανήκουν στο [[Σύμπλεγμα Μοριακών Νεφών]] του Ωρίωνα, που βρίσκεται περίπου 1.500 [[Έτος Φωτός|έτη φωτός]] μακριά και αποτελεί μια από τις πιο έντονα ενεργές ορατές περιοχές δημιουργίας αστέρων.

[[Κατηγορία:Αστερισμοί]]

Συζήτηση:Μέτων ο Αθηναίος

2007-08-21T00:06:33Z

Makris George:

Συζήτηση:Θεωρία Τελειωμένου Χρόνου

2007-07-25T23:53:07Z

Makris George:

einai sobari bibliografia oi ekdoseis dodoni????
xaxaxaxaxaxaxa
nomizo oti to ar8ro prepei na sbistei

GM

Σύμπαν

2007-07-23T00:03:32Z

Makris George: /* Η συμβολή της Σχετικότητας */

Σύμπαν 

Universe

Είναι το "Ολον" δηλ. οτιδήποτε υπάρχει, (ή υπήρχε ή θα υπάρξει), οπουδήποτε.
[[Image:Universe02-goog.jpg|thumb|160px|Σύμπαν - Καλλιτεχνική Αναπαράσταση (Κανείς, βέβαια, δεν μπόρεσε ποτέ να λάβει μία "συνολική φωτογραφία" του Σύμπαντος καθώς θα έπρεπε να βρεθεί έξω από αυτό, πράγμα λογικά αδύνατο).]]

==Ορισμοί==
[[Image:Universe01-goog.jpg|thumb|160px|Σύμπαν - Φωτογράφηση ενός μικρού τμήματός του]]
Είναι το σύνολο που περιλαμβάνει τον [[Χώρος|Χώρο]] και τον [[Χρόνος|Χρόνο]], καθώς και την υπάρχουσα [[Ύλη]] και [[Ενέργεια]] κατά συνέπεια δεν μπορεί να νοηθεί να υπάρχει οτιδήποτε εκτός του Σύμπαντος ή πριν και μετά από αυτό δεδομένου ότι το "[[σύνολο]]" δε μπορεί να είναι και "υποσύνολο".

Με απλές λέξεις, είναι το [[σύνολο]] των υπαρχόντων [[Ουράνιο Σώμα|Ουράνιων Σωμάτων]]. Η ονομασία προσιορίζει το ουράνιο συνόλο που περιέχει τα ουράνια σώματα που μεταξύ τους περιλαμβάνεται και η [[Γη]].

==Εισαγωγή==
Η [[Γη]], ο [[Ήλιος]], το [[Ηλιακό Σύστημα]], ακόμη και αυτός ο [[Γαλαξίας]] στον οποίο ανήκουμε, δεν αντιπροσωπεύει παρά ένα απειροελάχιστο ποσοστό του Σύμπαντος.
Στην πραγματικότητα το μέγεθος του Σύμπαντος είναι ασύλληπτο για τον κοινό νού.

Η προέλευση, η γένεση, το σχήμα και η ηλικία του Σύμπαντος αναπροσδιορίζονται ανάλογα μετην επικρατούσα, κατά εποχή, θεωρία της [[Κοσμολογία|Κοσμολογίας]].

==Σχετικές Επιστήμες==
Αρχικά, στις πρωτόγονες κοινωνίες, το Σύμπαν ήταν αντικείμενο των λαϊκών δοξασιών και της Μαγείας. Όταν όμως, οργανώθηκαν οι κοινωνίες τότε η έννοια αυτή (καθώς ήταν κρίσιμης σημασίας για την κοινωνική χαλιναγώγηση του πληθυσμού) πέρασε στην απόλυτη και αδιαμφισβήτητη αρμοδιότητα της [[Θεολογία|Θεολογίας]].

Αργότερα, στην Πρώιμη Αρχαιότητα, όταν η ορθολογιστική ανθρώπινη γνώση άρχιζε να αναπτύσσεται, η έννοια του Σύμπαντος εισήλθε στην σφαίρα της Φιλοσοφίας και της [[Αστρολογία|Αστρολογίας]].

Στη Ύστερη Αρχαιότητα, στην Ελλάδα, η πρώτη [[επιστήμη]], η [[Αστρονομία]] διαχωρίσθηκε από την [[Αστρολογία]] και ανέλαβε με συστηματικότερο τρόπο την μελέτη του Σύμπαντος.

Στην Μεσαιωνική Εποχή και στην Αναγέννηση άρχισε μία άλλη επιστήμη, η Φυσική (Γαλιλαίος, Νεύτων), να ασχολείται με ουράνια θέματα και βαθμιαία επέβαλλε την κυριαρχία της σε αυτά.

Στην Σύγχρονη Εποχή μία πλειάδα ειδικών επιστημών (θυγατρικές της Φυσικής και της Αστρονομίας) έχουν αναλάβει την, απόλυτα συστηματική πλέον, μελέτη του Σύμπαντος.
Μερικές από αυτές είναι:
η [[Αστροφυσική]], η [[Κοσμολογία]], η [[Αστροβιολογία]], η [[Αστροναυτική]] κ.α.

==Κοσμικές Οντότητες==
Οτιδήποτε υπάρχει στο Σύμπαν θεωρείται ότι συνίσταται από μερικές (έξι) Θεμελιώδεις Κοσμικές [[οντότητα|Οντότητες]]. Αυτές είναι:
* ο [[Χώρος]] (Οι συνήθεις διαστάσεις του είναι τρείς αλλά υπάρχουν πολλές πιθανότητες να έχει και άλλες).
* ο [[Χρόνος]] (Η συνήθης διαστάσή του είναι μία αλλά υπάρχει μία μικρή πιθανότητα να έχει και άλλες).
* η [[Ύλη]] (Αποτελεί το συστατικό όλων των υπαρχόντων σωμάτων. Συμπεριλαμβάνει όλες της μορφές της, συνήθη, σκοτεινή, αντιύλη).
* η [[Ενέργεια]] (Αποτελεί την αιτία όλων των φαινομένων. Συμπεριλαμβάνει όλες τις μορφές της δηλ. Ακτινοβολία, Πεδία, Αλληλεπιδράσεις, Σκοτεινή Ενέργεια).

Σε αυτές τις οντότητες πρέπει να συμεριληφθούν άλλες δύο, αν θέλουμε να ενσωματώσουμε στο Σύμπαν και την [[πληροφορία]] δηλ. τα "μαθηματικά" του.
*ο "Διακριτός Λογισμός" που μελετάται από τα Διακριτά Μαθηματικά και την Πληροφορική και κυριαρχείται από την έννοια την διακριτότητας (όπως π.χ., αριθμοί, σύνολα, bits)
*ο "Συνεχής Λογισμός" που μελετάται από την Ανάλυση (πχ. διαφορικός και ολοκληρωτικός λογισμός) και κυριαρχείται από την έννοια της συνέχειας.

Όλες οι προαναφερθείσες οντότητες δεν είναι επακριβώς καθορισμένες και ανεξάρτητες μεταξύ τους. Η [[Φυσική]] έχει αποδείξει ότι η Ενέργεια μπορεί να μετατραπεί σε Ύλη.
Επίσης το [[Βαρυτικό Πεδίο]] (μορφή ενέργειας) μπορεί να εμφανισθεί ως στρέβλωση του Χώρου.
[[image:UniverseExpansion-wik.png|thumb|Η εξέλιξη του Σύμπαντος κατά επίπεδα πολυπλοκότητας]]
Για να αντιληφθεί κανείς τις Κοσμικές Οντότητες αυτές πρέπει να θεωρήσει το Σύμπαν ως μία πολυκατοικία.
Τότε μπορεί να κάνει τις εξής αντιστοιχίες:
*Ο "Χώρος" αντιστοιχεί στο οικόπεδο του κτίσματος.
*Ο "Χρόνος" αντιστοιχεί στην χρονική διάρκεια της πολυκατοικίας (από το κτίσιμο έως την κατεδάφιση).
*Η "Ύλη" αντιστοιχεί στα οικοδομικά υλικά (π.χ. τούβλα)
*Η "Ενέργεια" αντιστοιχεί στην λάσπη που συνδέει τα τούβλα.
*Ο "Συνεχής Λογισμός" αντιστοιχεί στις γραμμές των "αρχιτεκτονικών σχεδίων" του μηχανικού με βάση τα οποία κτίζεται το οικοδόμημα.
*Ο "Διακριτός Λογισμός" αντιστοιχεί στις μετρήσεις των μηκών των γραμμών αυτών (δηλ στις αριθμητικές τιμές πχ. 10 μέτρα).

Ας σημειωθεί επιπλέον, ότι οι όροφοι (τα πατώματα) της πολυκατοικίας αντιστοιχούν στα επίπεδα εξέλιξης του Σύμπαντος που περιγράφονται στο παρόν άρθρο.

==Κοσμικές Δομές==
Η [[Ύλη]] στο Σύμπαν είναι οργανωμένη σε "δομές" που βρίσκονται σε διαφορετικές κλίμακες.

α) Στις μικρότερες κλίμακες βρίσκονται και τα [[Αστρικό Σύστημα|Αστρικά Συστήματα]] που αποτελούνται από [[Αστέρας|Αστέρες]] και [[Πλανήτης|Πλανήτες]],

β) σε μεγαλύτερες κλίμακες βρίσκονται οι [[Γαλαξίας|Γαλαξίες]] που αποτελούνται από δισεκατομμύρια αστέρες, αέριο, σκόνη και [[Σκοτεινή Ύλη]] και

γ) σε ακόμα μεγαλύτερες κλίμακες βρίσκονται μεγάλες ομάδες Γαλαξιών που ονομάζονται [[Γαλαξιακό Σμήνος|Σμήνη Γαλαξιών]] και αποτελούνται συνήθως από εκατοντάδες έως και χιλιάδες Γαλαξίες. Ο όγκος που καλύπτει κάθε Γαλαξιακό Σμήνος έχει διάμετρο περίπου τα 10.000.000 έτη φωτός (συγκρίνεται αυτό το μέγεθος με αυτό του Γαλαξία μας που είναι περίπου 150.000 έτη φωτός).

δ) Τα Σμήνη Γαλαξιών αντίστοιχα βρίσκονται και αυτά σε ομάδες, μικρές ή μεγάλες, που ονομάζονται [[Γαλαξιακό Υπερσμήνος|Υπερσμήνη Γαλαξιών]] και έχουν έκταση περίπου 100.000.00 έως και 200.000.000 έτη φωτός, είναι δηλαδή πάνω από εκατό φορές μεγαλύτερα από τα σμήνη γαλαξιών. Τα Υπερσμήνη Γαλαξιών έχουν σχήματα διάφορα, αλλά το κυρίαρχο είναι αυτό των νημάτων (μονοδιάστατο) ή της εκτεταμένης επιφάνειας (δισδιάστατο).

==Εξέλιξη του Σύμπαντος==
===Μεγάλη Έκρηξη===
Βασική αφετηρία για τις περισσότερες [[Κοσμολογία|κοσμολογικές θεωρίες]] που ασχολούνται με την προέλευση του Σύμπαντος είναι η έννοια της [[Μεγάλη Έκρηξη|Μεγάλης Έκρηξης]], που τοποθετεί τη Γένεση του Σύμπαντος σε μια σημειακή περιοχή του χωροχρόνου άπειρης πυκνότητας και καμπυλότητας, η οποία εξερράγη δημιουργώντας την [[Ύλη]] και την [[Ενέργεια]] και μαζί τους το [[Χώρος|Χώρο]] και το [[Χρόνος|Χρόνο]].

*Μια επιστημολογική συνέπεια του γεγονότος αυτού είναι ότι στερείται νοήματος η ερώτηση για το τι υπήρχε ή τι γινόταν πριν από τη Μεγάλη Έκρηξη, γιατί ο Χρόνος δημιουργήθηκε μαζί της και συνεπώς δεν υπήρξε "πριν".

*Κατά τον ίδιο τρόπο στερείται νοήματος η αναζήτηση του πού έγινε η Μεγάλη Έκρηξη, καθώς η ανυπαρξία του χώρου πριν από αυτήν συνεπάγεται και την αδυναμία του εντοπισμού ενός συγκεκριμένου σημείου.

===Πρώιμη εποχή===
Η αναπαράσταση των πρώτων στιγμών της δημιουργίας του Σύμπαντος είναι ένα ιδιαίτερα πολύπλοκο πρόβλημα, γιατί προϋποθέτει φυσικές καταστάσεις και διεργασίες που δεν μπορούν να αναπαραχθούν στο εργαστήριο. Μετά τη δεκαετία του 1970, όμως, χάρη στη μεγάλη πρόοδο που σημειώθηκε στη [[Σωματιδιακή Φυσική|Φυσική των Στοιχειωδών Σωματιδίων]], των υψηλών ενεργειών και των [[Ενοποιητική Πεδιακή Θεωρία|Ενοποιητικών Θεωριών Πεδίου]], έχει αρχίσει να σχηματίζεται μια γενικά παραδεκτή εικόνα, που συνήθως αναφέρεται και ως [[Πρότυπο Κοσμολογικό Μοντέλο]] του Σύμπαντος. Σύμφωνα με το μοντέλο αυτό, η [[Μεγάλη Έκρηξη]] λαμβάνει χώρα τη [[Χρονική Στιγμή|χρονική στιγμή]] 0, όπου εκτός από την [[πυκνότητα]] και την [[καμπυλότητα]] απειρίζεται και η [[θερμοκρασία]] του. Για τα φαινόμενα που διαδραματίστηκαν κατά τα πρώτα 10-43 δευτερόλεπτα (sec), που χαρακτηρίζονται και ως [[χρόνος Planck]], δεν μπορεί να διατυπωθεί ακόμη καμιά άποψη, γιατί στις συνθήκες άπειρης καμπυλότητας του χωροχρόνου η [[Γενική Σχετικότητα|Γενική Θεωρία της Σχετικότητας]] παύει να ισχύει και επιβάλλεται η αντικατάστασή της από μια [[Κβαντική Βαρύτητα|Κβαντική Θεωρία της Βαρύτητας]], η οποία δεν έχει όμως ακόμη ολοκληρωθεί. Είναι η εποχή που οι τέσσερεις θεμελιώδεις Αλλεπιδράσεις της [[Φύση|Φύσης]] αποτελούν μία και μοναδική [[Ενιαίο Πεδίο|Ενιαία Αλληλεπίδραση]] και η θερμοκρασία φθάνει τους 1032 Κ, η πυκνότητα τα 1092 γραμ./κυβ. εκατ., ενώ οι διαστάσεις του Σύμπαντος ανέρχονται μόλις στο 1 τρισεκατομμυριοστό των διαστάσεων του ατόμου του υδρογόνου.

===Αποχωρισμοί Αλληλεπιδράσεων===
Στα 10-43 δευτερόλεπτα η [[Βαρυτική Αλληλεπίδραση]] αποχωρίζεται των άλλων και αποτελεί αυτοτελή επίδραση, ενώ μεταξύ 10-43 και 10-35 δευτερολέπτων, καθώς το Σύμπαν διαστέλλεται και η θερμοκρασία του πέφτει στους 1028 Κ, γίνεται ένας δεύτερος διαχωρισμός, αυτός της [[Ισχυρή Αλληλεπίδραση|Ισχυρής Αλληλεπίδρασης]] από την [[Ηλεκτρασθενής Αλληλεπίδραση|Ηλεκτροασθενή Αλληλεπίδρασης]].

Στο στάδιο αυτό η κατάσταση κάπως ξεκαθαρίζει. Σχηματίζονται τα [[κυρκόνιο|κυρκόνια]] (quarks) και τα [[λεπτόνιο|λεπτόνια]] ([[ηλεκτρόνιο|ηλεκτρόνια]] και [[νετρίνο|νετρίνα]]) μαζί με τα αντίστοιχα αντισωματίδιά τους, καθώς και μια σειρά από σωματίδια πολύ μεγάλης μάζας που δεν παρατηρούνται σήμερα, τα [[Μαγνητικό Μονόπολο|μαγνητικά μονόπολα]], ενώ φυσικά υπάρχουν και τα πανταχού παρόντα [[φωτόνιο|φωτόνια]] της ακτινοβολίας (εποχή των κουάρκς). Η "σούπα" αυτή των σωματιδίων υφίσταται μέχρι την έλευση των 10-6 δευτερολέπτων, δηλ. 1 εκατομμυριοστό του δευτερολέπτου μετά τη Μεγάλη Έκρηξη και αφού προηγουμένως, στα 10-16 δευτερόλεπτα και σε θερμοκρασία 1015 Κ, έχει γίνει ένας νέος διαχωρισμός, κατά τον οποίο η ηλεκτροασθενής δύναμη χωρίζεται στην [[Ασθενής Αλληλεπίδραση|Ασθενή Αλληλεπίδραση]] και στην [[Ηλεκτρομαγνητική Αλληλεπίδραση]].

Από εκείνη τη στιγμή οι δύο αυτές Αλληλεπιδράσεις μαζί με την [[Ισχυρή Αλληλεπίδραση]] και τη [[Βαρυτική Αλληλεπίδραση]] θα αποτελέσουν τις τέσσερεις [[Θεμελιώδης Αλληλεπίδραση|Θεμελιώδεις Αλληλεπιδράσεις]] της Φύσης.

===Πρωτονιοσύνθεση===
Ανάμεσα στα 10-16 δευτερόλεπτα και στα 10-4 δευτερόλεπτα, καθώς συνεχίζεται η διαστολή του σύμπαντος και η θερμοκρασία ανέρχεται στους 1014 Κ αποκτά αποφασιστικό ρόλο η Ισχυρή Πυρηνική Αλληλεπίδραση, με αποτέλεσμα τα [[κουάρκς|κυρκόνια]] (quarks) που μέχρι τότε περιφέρονταν ελεύθερα να δεσμευτούν σχηματίζοντας πρωτόνια και νετρόνια (Αδρονιακή Εποχή). Κατά το διάστημα αυτό τα ζεύγη αδρονίων-αντιαδρονίων κυριαρχούν με τη μεγάλη τους μάζα στη δυναμική συμπεριφορά του κοσμικού ρευστού μέχρι τη στιγμή των 10-4 δευτερολέπτων, που η θερμοκρασία των 1012Κ δεν επαρκεί πλέον για το σχηματισμό τους.

===Εξαφάνιση Αντιύλης===
Τότε τα πρωτόνια "αλληλοεξουδετερώνονται" με τα αντι-πρωτόνια ([[αντιύλη]]) σχηματίζοντας [[φωτόνιο|φωτόνια]], εκτός από ένα ελάχιστο υπόλειμμά τους, από το οποίο θα σχηματιστεί αργότερα ολόκληρο το γνωστό μας Σύμπαν. Τον κύριο ρόλο μεταξύ των 10-4 δευτερολέπτων και των 5 δευτερολέπτων μετά τη [[Μεγάλη Έκρηξη]] αναλαμβάνουν πλέον τα [[Λεπτόνιο|λεπτόνια]] (Λεπτονιακή Εποχή), αλλά ήδη στο πρώτο δευτερόλεπτο τα [[νετρίνο|νετρίνα]] αποσυνδέονται από τα υπόλοιπα συστατικά του κοσμικού πλάσματος, αφού οι ασθενικές τους αλληλεπιδράσεις είναι εξαιρετικά σπάνιες και δεν μπορούν να τα κρατήσουν σε [[Θερμοδυναμική Ισορροπία]].

Μετά τα 5 δευτερόλεπτα η θερμοκρασία έχει πέσει λόγω της συνεχιζόμενης διαστολής στους 109 Κ και η [[Δίδυμη Γένεση]], δηλ. η δημιουργία [[ηλεκτρόνιο|ηλεκτρονίων]] και [[ποζιτρόνιο|ποζιτρονίων]] από φωτόνια, δεν είναι πλέον δυνατή. Τα ηλεκτρόνια και τα ποζιτρόνια λόγω της αμοιβαίας τους αλληλοεξουδετέρωσης εξαφανίζονται με τη σειρά τους από το προσκήνιο, αφήνοντας ένα μικρό υπόλειμμα ηλεκτρονίων ισοδύναμο με αυτό των αδρονίων.

===Φωτοκρατία===
Το Σύμπαν εισέρχεται πλέον στην εποχή της κυριαρχίας της ακτινοβολίας (Φωτονιακή Εποχή ή φωτοκρατία), που θα διαρκέσει πολύ περισσότερο από τις προηγούμενες, γύρω στα 500.000 χρόνια. Ήδη όμως στα πρώτα 15 λεπτά και ενώ οι γραμμικές διαστάσεις του Σύμπαντος αυξάνονται κατά 30 φορές, λαμβάνει χώρα ο σχηματισμός πυρήνων υδρογόνου, ηλίου, λιθίου και βηρυλλίου. Μετά το πρώτο αυτό δεκαπεντάλεπτο η πυρηνοσύνθεση σταματά.

Θα συνεχιστεί δισεκατομμύρια χρόνια αργότερα σε τοπική μόνο κλίμακα στο εσωτερικό των αστέρων και κατά τις εκρήξεις των σουπερνόβα.

Στην περίοδο της κυριαρχίας των φωτονίων το Σύμπαν έχει τη μορφή πύρινης σφαίρας που για εκατοντάδες χιλιάδες χρόνια διαστέλλεται χωρίς σημαντικές μεταβολές, αλλάζοντας μόνο το χρώμα του από εκτυφλωτικό γαλάζιο και λευκό σε κιτρινωπό, πορτοκαλί και, τέλος, κόκκινο, καθώς η θερμοκρασία του συνεχώς μειώνεται. Οι συχνές συγκρούσεις των φωτονίων με τα αρνητικά φορτισμένα ηλεκτρόνια και τα θετικά ιόντα των πυρήνων, που εξασφαλίζουν τη θερμική ισορροπία ύλης - ακτινοβολίας, δεν επιτρέπουν στην τελευταία να "ταξιδεύσει" αρκετά μακριά, με αποτέλεσμα το Σύμπαν της περιόδου αυτής να παρουσιάζεται θαμπό και αδιαφανές σε έναν υποτιθέμενο παρατηρητή. Καθώς, όμως, το Σύμπαν συνεχίζει να διαστέλλεται και να ψύχεται, τα ηλεκτρόνια αρχίζουν να δεσμεύονται από τους πυρήνες σχηματίζοντας άτομα, με συνέπεια να σταματήσει η αλληλεπίδρασή τους με τα φωτόνια.

===Διαχωρισμός Ύλης και Ακτινοβολίας===
Στα 500.000 χρόνια η θερμοκρασία έχει πέσει στους 3.000 Κ, ενώ το σύμπαν έχει φθάσει να είναι 1.000 φορές μικρότερο από ό,τι σήμερα. Οι συνθήκες είναι ώριμες για το διαχωρισμό της ύλης από την ακτινοβολία (εποχή της ύλης ή υλοκρατία) και τα φωτόνια κινούνται πλέον ελεύθερα στο χώρο, καθιστώντας το Σύμπαν διαφανές και προσιτό στην [[παρατήρηση]]. Απόρροια του γεγονότος αυτού αποτελεί η διάχυτη [[Κοσμική Ακτινοβολία Υποβάθρου|ακτινοβολία μικροκυμάτων]] που προαναφέρθηκε.

===Γένεση Γαλαξιακών Δομών===
Στην εποχή της υλοκρατίας το Σύμπαν συνέχισε να διαστέλλεται, με επακόλουθο την ελάττωση της πυκνότητας και της θερμοκρασίας του. Η αρχική, όμως, ομοιογένεια του Σύμπαντος άρχισε να διαταράσσεται από μικρές αρχικά τυχαίες τοπικές συγκεντρώσεις ύλης, που λόγω των αμοιβαίων δυνάμεων βαρύτητας που αναπτύσσονταν έτειναν να μεγαλώσουν και να συμπυκνωθούν ακόμη περισσότερο αντί να ακολουθούν "τυφλά", όπως γινόταν μέχρι τότε, τη γενικότερη διαστολή του σύμπαντος. Από τις συμπυκνώσεις αυτές δημιουργήθηκαν μετά από 3 δισεκατομ. χρόνια οι ραδιογαλαξίες και τα κβάζαρς και μετά από 8 δισεκατομ. χρόνια οι γαλαξίες.

===Αστρογένεση===
Τέλος, στο εσωτερικό των γαλαξιών από μικρότερες συμπυκνώσεις Ύλης θα σχηματιστούν στη συνέχεια η πρώτη αστρική γενεά (Ρορulatiοn Ι) και κατόπιν η δεύτερη (Ρορulatiοn ΙI) γενεά των [[αστέρας|Αστέρων]]. Ο [[Ήλιος]] ανήκει στη δεύτερη γενεά των αστέρων και δημιουργήθηκε μαζί με το [[Αστρικό Σύστημα]] που τον περιβάλλει (δηλ. το γνωστό μας [[Ηλιακό Σύστημα]]) πριν από 4,6 δισεκατομ. έτη.

===Σύνοψη===
Το σενάριο της Μεγάλης Έκρηξης που σκιαγραφήθηκε σε γενικές γραμμές ερμηνεύει αρκετά καλά τα περισσότερα χαρακτηριστικά του Σύμπαντος όπως αυτό παρατηρείται σήμερα και ιδίως τη διαστολή του, που παρασύρει τους Γαλαξίες σε μια ομοιόμορφη κίνηση.

Παράλληλα, όμως, αφήνει αναπάντητα μια σειρά από ερωτήματα, όπως είναι η [[ομοιογένεια]] και η [[ισοτροπία]] του Σύμπαντος, η μεγάλη προσέγγιση της παραμέτρου κ προς τη μονάδα που αντιστοιχεί σε ένα "επίπεδο" στατικό σύμπαν, το γεγονός ότι όλοι οι γαλαξίες έχουν περίπου την ίδια μάζα και, τέλος, η αδυναμία παρατήρησης μαγνητικών μονόπολων που θα έπρεπε να έχουν δημιουργηθεί στα αρχικά στάδια της Μεγάλης Έκρηξης.

===Κοσμικός Πληθωρισμός===
Μια λύση στα προβλήματα αυτά επιχειρεί να δώσει η θεωρία του [[Πληθωρισμός|Κοσμικού Πληθωρισμού]], που διατυπώθηκε στη δεκαετία του 1980 από τον Άλαν Γκαθ του Τεχνολογικού Ινστιτούτου της Μασαχουσέτης (ΜΙΤ). Βασική της ιδέα είναι ότι κατά τη χρονική στιγμή των 10-35 δευτερολέπτων από τη Μεγάλη Έκρηξη, όταν η θερμοκρασία ανερχόταν στους 1027 Κ και έλαβε χώρα ο διαχωρισμός της ισχυρής αλληλεπίδρασης από την ηλεκτροασθενή δύναμη, το σύμπαν υπέστη μια αλλαγή φάσης, κάτι ανάλογο με τη συμπύκνωση του ατμού και τη μετατροπή του σε υγρό.

===Πολυσύμπαν===
[[Image:UniverseBubble-goog.gif|thumb|300px|Γένεση ενός Σύμπαντος από μία "Κοσμική Φυσαλλίδα" σύμφωνα με τις απόψεις περί Πολυσύμπαντος]]
Αποτέλεσμα της αλλαγής αυτής ήταν ο διαχωρισμός του Σύμπαντος σε επιμέρους περιοχές υπό τύπο [[Κοσμική Φυσαλλίδα|φυσαλλίδων]] και η μεταβολή των διαστάσεων των περιοχών αυτών εκθετικά, δηλ. πάρα πολύ απότομα μέχρι τη χρονική στιγμή των 10-6 δευτερολέπτων, κατά την οποία η υπερανάπτυξη αυτή σταμάτησε και άρχισε η βραδύτερη διαδικασία της διαστολής που περιγράφηκε παραπάνω. Μια από τις φυσαλλίδες αυτές αύξησε μέσα σε 10-31 δευτερόλεπτα τη διάμετρό της από 10-45 μέτρα σε 10 περίπου εκατοστά, δηλ. σε 10-1 μέτρα, και αποτέλεσε στη συνέχεια το ορατό σε εμάς Σύμπαν, που αυτή τη στιγμή έχει γραμμικές διαστάσεις 1010 έτη φωτός, ενώ το πραγματικό Σύμπαν με πολύ μεγαλύτερη διάμετρο (της τάξης των 103000 ετών φωτός) αποτελείται από πολλά επιμέρους Σύμπαντα, ανάμεσα στα οποία δεν υπάρχει καμιά επικοινωνία και καμιά αλληλεπίδραση, παρά την αρχική αιτιακή τους σχέση και την κοινή τους προέλευση.

Η [[Φυσική]] μπορεί να είναι διαφορετική στα επιμέρους αυτά Σύμπαντα, η πυκνότητα [[ενέργεια|ενέργειας]] να είναι μεγαλύτερη ή μικρότερη, η φάση του πληθωρισμού να διαρκεί αντίστοιχα περισσότερο ή λιγότερο, ενώ ακόμα και ο αριθμός των [[διάσταση|διαστάσεων]] του [[Χωρόχρονος|Χωροχρόνου]] θα μπορούσε να είναι διαφορετικός.

Υπάρχουν μερικές θεωρίες που δέχονται την ιδέα ενός χώρου με περισσότερες από τρεις διαστάσεις (θεωρία των Kaluza - Klein και άλλες θεωρίες), γεγονός που σημαίνει ότι οι επιπλέον διαστάσεις πρέπει να είναι πάρα πολύ μικρές, αναδιπλωμένες γύρω από τον εαυτό τους και συνεπώς μη αντιληπτές στο δικό μας Σύμπαν.

Αποτελεί, όμως, θεμιτή παραδοχή το ότι σε άλλα Σύμπαντα κάποιες από τις διαστάσεις αυτές είναι ανεπτυγμένες και η υπόθεση αυτή, όπως είναι φυσικό, παραπέμπει σε περιοχές του συνολικού Σύμπαντος ριζικά διαφορετικές από το δικό μας Σύμπαν τόσο ως προς τα χαρακτηριστικά όσο και ως προς τις ιδιότητές τους.

Η θεωρία του [[Κοσμικός Πληθωρισμός|Πληθωριστικού Σύμπαντος]] ερμηνεύει με πειστικό τρόπο μερικά από τα κενά του [[Καθιερωμένο Κοσμολογικό Πρότυπο|Καθερωμένου Κοσμολογικού Προτύπου]]. Πράγματι, αν το Σύμπαν αποτελεί τμήμα ενός πολύ μεγαλύτερου συνόλου εξηγείται αυτόματα η σχεδόν επίπεδη εικόνα που παρουσιάζει, ενώ η προέλευσή του από μια μικρή μόνο αιτιακή περιοχή σημαίνει ότι είχε στη διάθεσή του όλο τον απαιτούμενο χρόνο να αποκτήσει την ομοιογενή και ισότροπη κατανομή της ύλης και της ακτινοβολίας που το χαρακτηρίζουν.

Όπως, όμως, οι περισσότερες κοσμολογικές θεωρίες, δίνει απαντήσεις σε ερωτήματα του ορατού κόσμου με δεδομένα που, καθώς βρίσκονται έξω από τον έλεγχο της παρατήρησης και του πειράματος, δεν μπορούν να ελεγχθούν για την ορθότητα ή το σφάλμα τους και αυτό ίσως αποτελεί το κυριότερο μειονέκτημά της.

==Ηλικία του Σύμπαντος==
Ο Edwin Hubble χρησιμοποίησε μια σχέση για τους παλλόμενους μεταβλητούς [[Κηφείδες]] το 1924, για να μετρήσει την απόσταση έως τα σπειροειδή νεφελώματα και έδειξε για πρώτη φορά ότι ήταν εξωγαλαξιακά αντικείμενα ενώ ο [[mIlky Way|Γαλαξίας]] μας, που έχει διάμετρο 100.000 έτη φωτός, είναι ένας ανάμεσα σε αμέτρητους [[Γαλαξίας|Γαλαξίες]]. Εν τω μεταξύ ο Vesto Slipher χρησιμοποιώντας τη [[μετατόπιση Doppler]] των [[φάσμα|φασματικών γραμμών]] σε περισσότερους από 40 Γαλαξίες, μέτρησε τις ακτινικές [[ταχύτητα|ταχύτητες]] τους και βρήκε ότι οι περισσότεροι από αυτούς, οι μακρινοί Γαλαξίες, απομακρύνονταν από μας. Το φαινόμενο αυτό ονομάστηκε "Φυγή των Γαλαξιών".

Το 1929 ο Hubble συνδύασε τις μετρήσεις που έκανε για τις αποστάσεις των Γαλαξιών και εκείνες άλλων ερευνητών (που βασίστηκαν στα φωτεινότερα αστέρια μέσα στους Γαλαξίες) με τις ταχύτητες απομάκρυνσης για να ανακαλύψει ότι τα δύο αυτά μεγέθη είναι ανάλογα. Όσο μεγαλύτερη είναι η απόσταση του γαλαξία τόσο μεγαλύτερη είναι η ταχύτητα του. Έβγαλε λοιπόν μια σχέση που είναι γνωστή ως νόμος του Hubble:

''v = H * d'' .

Η διαστολή του Σύμπαντος είχε ανακαλυφθεί. Ανάλογα επίσης με τη τιμή της σταθεράς H του Hubble, μπορούμε να υπολογίσουμε και την ηλικία του Σύμπαντος.

Ο εναλλακτικός τρόπος για τον υπολογισμό της ηλικίας του Κόσμου είναι να μετρηθεί με ακρίβεια η σταθερά του Hubble H, γιατί η σταθερά αυτή είναι ένα μέτρο του σημερινού ρυθμού διαστολής του σύμπαντος. Στην πράξη μας δίνει τον χρόνο που πέρασε από τη [[Μεγάλη Έκρηξη]]. Αλλά η τιμή της σταθεράς αυτής εξαρτάται από την ιστορία του ρυθμού διαστολής, που εν συνέχεια εξαρτάται από την τρέχουσα πυκνότητα του σύμπαντος και από τη σύνθεση του Σύμπαντος.

Εάν λοιπόν το Σύμπαν είναι επίπεδο και αποτελείται κυρίως από συνηθισμένη ύλη τότε η ηλικία του είναι : 2/(3 H) , όπου H είναι η τιμή της σταθεράς του Hubble.

- Αλλά εάν το Σύμπαν αποτελείται κατά ένα μικρό ποσοστό από την συνηθισμένη βαρυονική Ύλη, τότε ηλικία του είναι μεγαλύτερη: 1/Ho.

- Κι αν το Σύμπαν περιέχει μια μορφή ύλης παρόμοια με την [[Κοσμολογική Σταθερά|κοσμολογική σταθερά]] Λ ([[Σκοτεινή Ενέργεια]]), τότε η ηλικία του Σύμπαντος μπορεί να είναι ακόμα μεγαλύτερη.

Οι αστρονόμοι για να μετρήσουν τη σταθερά Hubble χρησιμοποιούν διάφορες τεχνικές. Μέχρι σήμερα, οι καλύτερες εκτιμήσεις για την σταθεράς του Hubble κυμαίνονται από 65 km/sec/Megaparsec ως 80 km/sec/Megaparsec (1 μεγαπαρσέκ ισούται με 3.26 εκατομμύρια έτη φωτός).

Η πιο πιθανή τιμή φαίνεται να είναι περίπου 72 km/sec/Megaparsec. Έτσι, οι αστρονόμοι θεωρούν ότι το πηλίκο 1/H (η ηλικία του Σύμπαντος) είναι μεταξύ 12 και 14 δισεκατομμυρίων ετών. Η τελευταία εκτίμηση είναι 13,7.
*[http://www.physics4u.gr/news/2006/scnews2563.html Physics4u]

==Πρόσφατες Μετρήσεις==
Συμπερασματικά από τις πιο πρόσφατες παρατηρήσεις του WMAP, τις μελέτες της κατανομής των Γαλαξιών και των Γαλαξιακών Σμηνών στο Σύμπαν και τον υπολογισμό της σταθεράς του Hubble, αποδεικνύεται ότι το Σύμπαν είναι:

α) Ευκλείδειο

β) Έχει [[ηλικία]] 13.7 δισεκατομμυρίων χρόνων (με περιθώριο σφάλματος μόλις 1%).

γ) Η [[σύσταση]] του είναι η ακόλουθη:

- Το 4% της Ύλης του αποτελείται από Συνήθη Ύλη δηλ. από βαρυόνια (π.χ. η Ύλη η οποία "εμπεριέχεται" στη Γη και στα έμβια όντα).

- Το 23% αποτελείται από [[Σκοτεινή Ύλη]] (άγνωστα μέχρι στιγμής σωματίδια που αλληλεπιδρούν μόνο βαρυτικά με την Συνήθη Ύλη), ενώ

- Το υπόλοιπο 73% σχετίζεται με την ενέργεια του κενού (ή αλλιώς, [[Σκοτεινή Ενέργεια]])(που θεωρείται ότι προκύπτει από την λεγόμενη [[Κοσμολογική Σταθερά]]). Τα παραπάνω αποτελέσματα σημαίνουν ότι το Σύμπαν θα συνεχίσει να διαστέλλεται για πάντα και μάλιστα με επιταχυνόμενο ρυθμό.

==Εξέλιξη της Ανθρώπινης Γνώσης για το Σύμπαν==
[[Image:UniverseAncient-wik.jpg|thumb|160px|Σύμπαν κατά τους Σουμέριους και άλλους αρχαίους λαούς]]
Ανέκαθεν, ο άνθρωπος ένιωθε μια ακαταμάχητη έλξη για οτιδήποτε είχε σχέση με το Σύμπαν. Ήταν, και παραμένει πάντοτε, το μέγιστο από όλα μυστήρια και αινίγματα που επιθυνεί να επιλύσει η Ανθρωπότητα.

Από την Αρχαιότητα μέχρι σήμερα, ο άνθρωπος προσπαθεί να αποκαλύψει τα μυστικά του απέραντου [[Διάστημα|Διαστήματος]] και να κατανοήσει το Παρελθόν, το Παρόν και το Μέλλον.

===Προϊστορία===
Πρέπει να τονισθεί ότι τόσο το μέγεθος του Σύμπαντος όσο και η ίδια η "Συμπαντική έννοια" εξελίχθηκε εντυπωσιακά, σε κάθε εποχή της Ανθρώπινης Εξέλιξης.

* Προφανώς για τους προγόνους του Homo Sapiens οι έννοιες "Σύμπαν" και "εαυτός" δεν ήταν διαχωρίσιμες. Θα μπορούσαμε να πούμε ότι για αυτό το Σύμπαν ήταν χονδρικά ένα "σημείο".

*Αλλά και τον τροφοσυλλέκτη, δηλ τον "άνθρωπο των σπηλαίων", το Σύμπαν εξακολούθησε να έχει "σημειακή μορφή" (αν και αρκετά διευρυμένη) καθώς ήταν προφανώς ταυτιζόταν με την περιοχή όπου διέμενε και κυνηγούσε.

*Αργότερα, όταν ο άνθρωπος πέρασε στο κτηνοτροφικό στάδιο και σχηματίσθηκαν οι πρώτες φυλές ως Σύμπαν θα θεωρούνταν η "γραμμή" της πορείας που διέτερεχαν κατά την νομαδική ζωή τους. Άρα τότε το Σύμπαν απέκτησε την πρώτη διάσταση και έγινε γραμμικό.

Στις πρώτες γεωργικές κοινωνίες, η έννοια "Σύμπαν" δεν είχε αποχωρισθεί ακόμη από την έννοια "έθνος/κράτος". Το Σύμπαν περιελάμβανε το καλλιεργούμενο έδαφος της κοινότητας και έτσι έγινε δισδιάστατο.

===Τα πρώτα Συμπαντικά Μοντέλα===
Στην αυγή του ανθρώπινου πολιτισμού, όταν το πέπλο της προϊστορίας ανασύρθηκε (τελευταίο τέταρτο της 4ης χιλιετηρίδας π.Χ.), τότε την διαλεύκανση της Συμπαντικής έννοιας ανέλαβαν οι λεγόμενοι Ανατολικοί Λαοί (Σουμέριοι, Αιγύπτιοι, Ασσύριοι, Βαβυλώνιοι, κ.α) Τα ιερατεία των λαών αυτών άρχισαν να σχεδιάζουν τα πρώτα "αρχέγονα συμπαντικά μοντέλα" όπου συμπεριέλαβαν και την Γήινη Ατμόσφαιρα. Ουσιαστικά όμως, οι ορολογίες "Σύμπαν" και "Γη" δεν ήταν ακόμη διαχωρίσιμες έννοιες. Ωστόσο η συνεισφορά τους ήταν καθοριστική καθώς με την ενσωμάτωση του ουρανού (ουσιαστικά, του ορίζοντα) προσέθεσαν την τρίτη διάσταση στο Συμπαντικό πρότυπο.

===Διάκριση Γης και Διαστήματος===
Στη συνέχεια η σκυτάλη πέρασε στους Έλληνες φιλόσοφους. Αυτοί βαθμιαία αντελήφθησαν ότι αντικείμενα του "Στερεώματος" (Ήλιος, Σελήνη, Πλανήτες) είναι διαφορετικά ουράνια σώματα από την Γη. Αυτή ήταν και η πρώτη
αυτονόμηση της έννοιας του Σύμπαντος από τις γήινες δομές.
Όταν εμπεδώθηκε αυτός ο διαχωρισμός τότε διαμορφώθηκαν τα πρώτα πραγματικά Συμπαντικά μοντέλα.

===Ο Αριστοτέλειος [[Γαιοκεντρισμός]]===
Ο [[Αριστοτέλης]], στο βιβλίο του «Περί Ουρανού», υποστηρίζει από το 340 π.Χ. ότι η [[Γη]] είναι σφαιρική και ότι βρίσκεται στο κέντρο του Σύμπαντος. Μένει ακίνητη, ενώ ο Ήλιος, η Σελήνη, οι [[πλανήτης|πλανήτες]] και οι [[αστέρας|αστέρες]] κινούνται γύρω από τη Γη σε τέλειες κυκλικές τροχιές.

Είναι βέβαια προφανές ότι η έννοια του "Σύμπαντος\Κόσμου" ταυτιζόταν με το σημερινό [[Ήλιακό Σύστημα]].

===Η εμφάνιση του [[Ηλιοκεντρισμός|Ηλιοκεντρισμού]]===
Κατά τον [[Αρίσταρχος|Αρίσταρχο]], o [[Ήλιος]] είναι το κέντρο του Σύμπαντος και γύρω από αυτόν περιστρέφονται οι πλανήτες (συμπεριλαμβανομένης και της Γης), ενώ η [[Γη]] περιστρέφεται γύρω από τον άξονά της κάθε εικοσιτέσσερις ώρες. Δυστυχώς, η θεωρία του Αρίσταρχου, που σήμερα ξέρουμε ότι είναι σωστή, δεν υιοθετήθηκε από τον αρχαίο κόσμο και σύντομα λησμονήθηκε.

===Ο Πτολεμαϊκός [[Γαιοκεντρισμός]]===
Περί τα μέσα του δεύτερου αιώνα μ.Χ. αναπτύχθηκε η θεωρία του [[Πτολεμαίος Κλαύδιος|Πτολεμαίου]]. Κατά τη θεωρία αυτή η Γη είναι το κέντρο του Κόσμου. Στέκεται ακίνητη και γύρω της στρέφονται οκτώ μεγάλες σφαίρες που μεταφέρουν τα ουράνια σώματα.

Πάνω σε αυτές τις σφαίρες κινούνται ο [[Ήλιος]], η [[Σελήνη]] και οι πέντε πλανήτες που ήταν τότε γνωστοί, δηλ. ο Ερμής, η Αφροδίτη, ο Άρης, ο Ζεύς και ο Κρόνος.

Η εξωτερική (η όγδοη) σφαίρα μεταφέρει τους απλανείς αστέρες.

Οι απλανείς αστέρες είναι οι αστέρες που παραμένουν σταθερά στις ίδιες, μεταξύ τους, θέσεις, αλλά και που όλοι μαζί περιστρέφονται στον ουρανό. Αξίζει να σημειώσουμε ότι ο Πτολεμαίος, παρά την παντελή έλλειψη κατάλληλων οργάνων, υπολόγισε τη μέση απόσταση της Γης από τη Σελήνη με σχετικά μεγάλη ακρίβεια. Συγκεκριμένα, υπολόγισε ότι η απόσταση αυτή είναι όσο 29.5 φορές τη διάμετρο της Γης (ενώ η σωστή απόσταση είναι 30.2 φορές).

Όμοια και ο [[Ερατοσθένης]] υπολόγισε τη διάμετρο της Γης με εντυπωσιακή ακρίβεια (έπεσε έξω κατά περίπου 90 χιλιόμετρα).

===Η επικράτησε του Γαιοκεντρισμού===
Η θεωρία του Πτολεμαίου ήταν βέβαια λανθασμένη, αλλά συνέπιπτε σε μεγάλο βαθμό, με τις απόψεις του Αριστοτέλη. Έτσι υιοθετήκε από την τότε διαμορφούμενη Χριστιανική Θρησκεία που αναζητούσε να ενσωματώσει μία "σύχρονη κοσμολογία". Η υιοθέτηση αυτή είχε ως αποτέλεσμα την απόλυτη καθιέρωση και παγίωση του Πτολεμαϊκού συστήματος. Όποιος Μεσαιωνικός άνθρωπος τολμούσε να διαφωνήσει, χαρακτηριζόταν ως αιρετικός, αντιμετώπιζε την Ιερή Εξέταση όπου συνήθως ετιμωρείτο αυστηρά, ακόμα και με θάνατο.

===Η Αναβίωση του Ηλιοκεντρισμού===
Μετά από αιώνες σιωπής, ο Νικόλαος Κοπέρνικος (1473-1543), Πολωνός αστρονόμος (εικόνα 1.7α), που κατά πάσα πιθανότητα γνώριζε τη θεωρία του Αρίσταρχου (γεγονός που δεν έχει εξακριβωθεί, αλλά αυτό ισχυρίζονται πολλοί επιστήμονες), επαναδιατυπώνει (αλλά με επιστημονικότερο τρόπο πλέον) την Ηλιοκεντρική άποψη, ότι δηλαδή το κέντρο του Σύμπαντος είναι ο [[Ήλιος]] και ότι γύρω από τον Ήλιο περιστρέφονται οι πλανήτες.

Από το φόβο να μην κατηγορηθεί και προπαντός να μην τιμωρηθεί από την εκκλησία (ήταν διορισμένος υπάλληλος δια βίου σε καθεδρικό ναό), οι απόψεις του αυτές είδαν το φως της δημοσιότητας με ψευδώνυμο ακριβώς το έτος που πέθανε. Φυσικά, οι απόψεις του Κοπέρνικου (όπως εξάλλου και του Αρίσταρχου) ήταν απλώς υποθέσεις, χωρίς αποδείξεις. Επομένως, δεν ήταν τόσο υποθέσεις αλήθειας, όσο υποθέσεις απλότητας, γιατί έδιναν μια απλή, δηλ. πιο λογική, άποψη για το Σύμπαν από αυτήν του Πτολεμαίου.

===Ο Γαλιλαίος και οι αντιδράσεις της Θρησκείας===
Χρειάστηκαν εκατό περίπου χρόνια από τότε που δημοσιεύτηκαν οι απόψεις του Κοπέρνικου, για να τις πάρει κάποιος στα σοβαρά και να προσπαθήσει να αποδείξει ότι ήσαν σωστές. Αυτό το έκανε πρώτος ο [[Galileo, Galilei|Γαλιλαίος]] (1564-1642), που έζησε στην Πίζα της Ιταλίας. Οι αποδείξεις του στηρίχθηκαν στις παρατηρήσεις που έκανε ο ίδιος με το τηλεσκόπιο, που υπήρξε και ο εφευρέτης του.

Παρατηρώντας τις κινήσεις των πλανητών, διαπίστωσε ότι πράγματι ο [[Κοπέρνικος]] είχε δίκαιο, και εξέδωσε το 1632 σχετικό σύγγραμμα. Για τις ανακαλύψεις του αυτές εδιώχθη από την [[Καθολικισμός|Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία]], επειδή ήταν αντίθετες με τις τότε παραδεκτές κοσμολογικές απόψεις και αντίθετες από τις θέσεις του Αριστοτέλη.

Μάλιστα δε, προκειμένου να αποφύγει το θάνατο, ανακάλεσε ως λανθασμένες τις ανακαλύψεις του για το σύμπαν, συντασσόμενος με τις ττότς παραδεκτές κοσμολογικές απόψεις. Έτσι η Ιερά Εξέταση μετέτρεψε την ποινή του θανάτου σε κατ’ οίκον περιορισμό, όπου και τελικά πέθανε από φυσικό θάνατο.

===Ο Ρόλος του Τηλεσκόπιου===
Κεντρικό ρόλο στην εξέλιξη της γνώσης για το Σύμπαν έπειξε η ανακάλυψη του [[τηλεσκόπιο|τηλεσκόπιου]].

Μετά από την ανακάλυψη αυτή, η έρευνα του Σύμπαντος αρχίζει να παίρνει τη μορφή μιας επιστημονικής εργασίας. Με τη βοήθεια αυτού του οργάνου, επιτεύχθηκε η διεύρυνση των ορατών στον άνθρωπο ορίων του.

Από την ημέρα που ο Γαλιλαίος έστρεψε, για πρώτη φορά το [[τηλεσκόπιο]] προς τον ουρανό και είδε τα ουράνια σώματα μεγενθυμένα, γεγονός που δεν είχε συμβεί ποτέ μέχρι τότε, η ανθρωπότητα άλλαξε μια για πάντα. Για παράδειγμα ήταν ο πρώτος που είδε όρη πάνω στη [[Σελήνη]], τους [[Φυσικός Δορυφόρος|δορυφόρους]] του Δία, το μισοφέγγαρο της Αφροδίτης, τους [[Πλανητικός Δακτύλιος|δακτυλίους]] του Κρόνου και τις [[Ήλιακή Κηλίδα|κηλίδες]] του Ήλιου.

Όταν ο Γαλιλαίος ανακόίνωσε ότι είδε με το τηλεσκόπιό του όρη στην Σελήνη, ο φιλόσοφος Cesare Cremonini ήταν ένας από αυτούς που αρνήθηκαν ακόμα και να ελέγξουν κοιτώντας, ισχυριζόμενος ότι ο Αριστοτέλης είχε αποδείξεί ότι η Σελήνη ήταν τέλεια σφαίρα. Ανάλογα προβλήματα προέκυψαν από την ανακάλυψη των ηλιακών κηλίδων.

Κατά παρόμοιο τρόπο άλλαξε όταν ο άνθρωπος έστρεψε, για πρώτη φορά, το μικροσκόπιο προς οτιδήποτε το έμψυχο και άψυχο και είδε τη δομή τους.

Στη σημερινή μάλιστα εποχή, με τη χρησιμοποίηση των ηλεκτρονικών κατοπτρικών τηλεσκοπίων, τα οποία παρουσιάζουν πολύ μικρή [[διάθλαση]] και αξιόλογη ικανότητα [[μεγέθυνση|μεγέθυνσης]], δόθηκε η δυνατότητα να μελετηθούν κόσμοι που απέχουν εκατομμύρια έτη φωτός από τη Γη.

===Νεύτων και Βαρύτητα===
Το έτος που πέθανε ο Γαλιλαίος, δηλ. το 1642, γεννήθηκε ένας άλλος, επίσης πολύ μεγάλος επιστήμων, ο Βρετανός Ισαάκ [[Newton|Νεύτων]] ο οποίος, όπως και ο Γαλιλαίος, έζησε μέχρι τα βαθιά του γηρατειά (1642-1727). Ο Νεύτωνας δημοσίευσε το 1687 το βιβλίο του με τίτλο «Φιλοσοφία των Φυσικών Επιστημών», ένα από τα σημαντικότερα βιβλία της ανθρωπότητας αφού επηρέασε βαθύτατα την αντίληψη του ανθρώπου για το Σύμπαν. Εκεί ο Νεύτων, με βάση τη θεωρία της βαρύτητας, διατυπώνει τη μαθηματική θεμελίωση, που καλύπτει και επαληθεύει όχι μόνο τα ευρήματα του Γαλιλαίου για το Ηλιακό μας σύστημα, αλλά και για το γαλαξία μας, και για το σύμπαν ολόκληρο.

Όπως προανφέρθηκε, πριν από το Νεύτωνα υπήρξαν δυο βασικές απόψεις για το Σύμπαν: Η Γεωκεντρική (Αριστοτέλης, Πτολεμαίος) και η Ηλιοκεντρική (Αρίσταρχος, Κοπέρνικος, Γαλιλαίος).

Ο Νεύτων ήρθε να το κάνει ακόμα μεγαλύτερο γιατί ισχυρίστηκε ότι το Σύμπαν είναι άπειρο, και ως εκ τούτου δεν υπάρχει κάποιο σημείο στο Σύμπαν που να είναι το κέντρο του κόσμου.

Η δε Γη είναι ένας συνηθισμένος πλανήτης μέσα σε ένα Γαλαξία, το δε Σύμπαν είναι άπειρο και αποτελείται από δισεκατομμύρια Γαλαξίες.

===Η συμβολή της Σχετικότητας===
Στις αρχές του εικοστού αιώνα μια χιονοστιβάδα από ανακαλύψεις άλλαξαν ακόμα παραπέρα την αντίληψη του ανθρώπου, τόσο για το σύμπαν (τον μακρόκοσμο), όσο και για τη δομή της ύλης (τον μικρόκοσμο). Το 1915, ο φυσικός [[Einstein]], δημοσίευσε το βιβλίο του με τίτλο «Η Γενικευμένη Θεωρία της Σχετικότητας», ένα βιβλίο ανάλογης, ίσως και μεγαλύτερης σημασίας με αυτό του Νεύτωνα. Ο Einstein βελτιώνει την αντίληψή μας για το Σύμπαν, διορθώνοντας και συμπληρώνοντας τον Νεύτωνα σε πολλά σημεία.

===Διαφορές Νευτώνειου και Σχετικιστικού Σύμπαντος===
Για παράδειγμα, ο Νεύτωνας θεωρούσε ότι το σύμπαν είναι σταθερό, με την έννοια ότι όλα τα ουράνια σώματα υπήρξαν ανέκαθεν όπως είναι σήμερα και ότι κινούνται αρμονικά στον ουρανό. Όμως, σύμφωνα με το νόμο της βαρύτητας, θα έπρεπε το ένα ουράνιο σώμα να ελκύει και επομένως να πλησιάζει το άλλο και έτσι σιγά-σιγά όλα τα ουράνια σώματα να μαζευτούν σ’ ένα σημείο, το ένα επάνω στο άλλο, σαν ένας πολύ μεγάλος σωρός από ουράνια σώματα. Το γιατί αυτό δεν συμβαίνει δεν μπορούσε να το εξηγήσει και το απέδιδε σε θεϊκή δύναμη, που κρατούσε τα ουράνια σώματα στο σύμπαν στις θέσεις τους και επομένως ολόκληρο το σύμπαν σε σταθερή κατάσταση. Με την άποψη αυτή συμφώνησε ουσιαστικά και ο Αϊνστάιν, αλλά διαφώνησε εν μέρει υποστηρίζοντας ότι κάποια ουράνια σώματα μπορούν ν’ αλλοιωθούν, όπως π.χ. ένας μεγάλος αστέρας να καταρρεύσει σε αστέρα νετρονίων ή να γίνει μια μαύρη τρύπα. Μ’ αυτή την έννοια, ο Αϊνστάιν υποστήριζε ότι το σύμπαν δεν είναι σταθερό, αλλά δυναμικό.

===Χωρόχρονος===
Η μεγάλη συμβολή του [[Einstein]] οφείλεται στην εισαγωγή μιας νέας έννοιας ως βάσης μελέτης και ερμηνείας του Σύμπαντος, της έννοιας του [[Χωρόχρονος|Χωρόχρονου]].

Ο [[Αριστοτέλης]] υποστήριζε ότι και ο Χώρος και ο Χρόνος είναι απόλυτοι.

Ο [[Νεύτων]] υποστήριζε ότι ο χώρος είναι σχετικός, αλλά ο χρόνος είναι απόλυτος.

Ο [[Einstein]] απέδειξε ότι και ο [[Χρόνος|Xρόνος]] και ο [[Χώρος|Χώρος]] είναι Οντότητες σχετικές και αδιαχώριστες και ότι το Σύμπαν υπάρχει και εξελίσσεται μέσα στο [[Χωρόχρονος|Χωρόχρονο]].

===Διαστολή Σύμπαντος===
[[Image:UniverseHistory-goog.jpg|thumb|160px|Ιστορία του Σύμπαντος]]
Το 1929, ο Edwin Hubble (1888-1953), απέδειξε ότι το Σύμπαν δεν είναι όπως το φαντάστηκαν ο [[Νεύτων]] και ο [[Einstein]], αλλά είναι ένα Σύμπαν που συνεχώς διαστέλλεται. Συγκεκριμένα, ανακάλυψε ότι οι [[Γαλαξίας|Γαλαξίες]] απομακρύνονται μεταξύ τους με μεγάλη ταχύτητα, η δε ταχύτητα αυτή μεγαλώνει (γραμμικά), όταν μεγαλώνει και η απόσταση του απομακρυνόμενου γαλαξία. Η ανακάλυψη του Hubble άφησε κατάπληκτο τον [[Einstein]], καθώς λέγεται ότι όταν πληροφορήθηκε την ανακάλυψη του [[Hubble]] αναφώνησε: «Αυτό το λάθος που έκανα είναι το μεγαλύτερο της ζωής μου» (δηλ. το ότι πίστευε ότι το Σύμπαν δεν διαστέλλεται ούτε συστέλλεται, αλλά παραμένει σταθερό).

Η ανακάλυψη του Hubble ότι το Σύμπαν διαστέλλεται άλλαξε ριζικά την αντίληψή μας για αυτό. Το ότι διαστέλλεται το Σύμπαν σημαίνει ότι προηγουμένως ήταν πιο μικρό. Μάλιστα, πηγαίνοντας πολύ πίσω στο Χρόνο το φαίνεται να ήταν ένα υλικό σημείο. Οι σύγχρονοι αστροφυσικοί, μεταξύ των οποίων και ο Στίβεν [[Ηawking]], υποστηρίζουν ότι πράγματι έτσι έγινε, ότι δηλ. όλα άρχισαν με τη [[Μεγάλη Έκρηξη]] και έκτοτε αυτό διαστέλλεται συνεχώς. Το γεγονός ότι το Σύμπαν διαστέλλεται, όπως ήταν αναμενόμενο, μετέφερε το θέμα της δημιουργίας του σύμπαντος από τον χώρο της [[Μεταφυσική|Μεταφυσικής]] και της Θεολογίας στον χώρο της [[Επιστήμη|Επιστήμης]].

===Σκοτεινή Ύλη και Σκοτεινή Ενέργεια===
Πρόσφατη θεωρία υποστηρίζει ότι πέρα από την ύλη του Σύμπαντος που μέχρι σήμερα γνωρίζαμε, υπάρχει και η «σκοτεινή ύλη». Η Σκοτεινή Ύλη κυριαρχεί στο σύμπαν (πάνω από το 90% της ύλης του Σύμπαντος είναι σκοτεινή) και φαίνεται ότι λειτουργεί ευεργετικά στο φαινόμενο της διαστολής του σύμπαντος, δηλ. το σπρώχνει προς τα «έξω» και γι’ αυτό κατά κύριο λόγο, το σύμπαν διαστέλλεται. Ονομάζεται σκοτεινή ύλη γιατί δεν ακτινοβολεί και επομένως δεν φαίνεται.

===Πολυσυμπαντικές Απόψεις===
Τέλος, σημειώνουμε ότι υποστηρίζεται η άποψη ότι το Σύμπαν στο οποίο ζούμε δεν είναι το μόνο. Υπάρχουν και άλλα Σύμπαντα, τα οποία ενδέχεται να είναι πιο ενδιαφέροντα και πιο εντυπωσιακά και πιο όμορφα από το δικό μας.

==Σύμπαν και Φυσικές Θεωρίες==
Σήμερα υπάρχουν δύο βασικές προσεγγίσεις της Φυσικής για το Σύμπαν. Η μία εξηγεί τον Μεγάκοσμο (είναι η θεωρία της σχετικότητας του Einstein) και η άλλη εξηγεί τον Mικρόκοσμο (είναι η Κβαντική Θεωρία του Schrodinger, του Heisenberg, του Planck και άλλων). Η θεωρία της Σχετικότητας δεν μπορεί να ερμηνεύσει το Μικρόκοσμο, αλλά ούτε και η Κβαντομηχανική μπορεί να ερμηνεύσει τον Μεγάκοσμο.

Η ανάγκη για μία και μόνη θεωρία που θα είναι ικανή να ερμηνεύσει και τον μακρόκοσμο και τον μικρόκοσμο είναι προφανής. Μια τέτοια θεωρία ονομάζεται «ενοποιημένη θεωρία» ή «[[Θεωρία Παντός|Θεωρία του Παντός]]». Μια τέτοια θεωρία επιδιώκουν τις τελευταίες δεκαετίες πολλοί θεωρητικοί φυσικοί απανταχού της Γης, αλλά ακόμα δεν τα έχουν καταφέρει (ο Einstein αφιέρωσε τα τελευταία χρόνια της ζωής του στο θέμα της θεωρίας των πάντων, χωρίς όμως επιτυχία).

==Σύμπαν και Ζωή==
Η [[ζωή]] είναι ένα [[φαινόμενο]] ιδιαίτερης σημασίας για το Σύμπαν. Η θέση της ζωής μέσα σε αυτό θα περιγραφεί σε ιδιαίτερο άρθρο που θα διαμορφωθεί στην εγκυκλοπαίδεια.

==Σύμπαν και Θεός==
Η ύπαρξη η μη ενός [[Θεός|Θεού]] - Δημιουργού του Σύμπαντος είναι ένα, επίσης, πολύ ακανθώδες ζήτημα.
Η σχέση της έννοιας "Θεός" με το Σύμπαν θα περιγραφεί σε ιδιαίτερο άρθρο που θα διαμορφωθεί στην εγκυκλοπαίδεια.

==Δώδεκα Αναπάντητα Ερωτήματα==
Οι δώδεκα κρίσιμες ερωτήσεις που η απάντησή τους αγνοείται ή αμφισβητείται (αλλά ταυτόχρονα, θεωρείται άκρως απαραίτητη για την περαιτέρω κατανόηση του Σύμπαντος) είναι:
# Ποιές είναι οι μάζες των [[νετρίνο|νετρίνων]], και πως έχουν διαμορφώσει την εξέλιξη του Σύμπαντος;
# Είναι τα [[πρωτόνιο|πρωτόνια]] ασταθή;
# Πως προήλθαν τα [[Χημικό Στοιχείο|χημικά στοιχεία]] από τον [[σίδηρος|σίδηρο]] έως το [[ουράνιο|ουράνιο]];
# Υπάρχουν νέες καταστάσεις της [[Ύλη|Ύλης]] στις εξαιρετικά υψηλές πυκνότητες και θερμοκρασίες;
# Είναι η [[Κβαντική Θεωρία]] η ακριβής θεωρία για τον Μικρόκοσμο και το [[Φως]] ή απαιτείται μια νέα θεωρία στις υψηλότερες ενέργειες;
# Είναι η [[Γενική Σχετικότητα]] του [[Einstein]] η ύστατη και σωστή θεωρία για την [[Βαρύτητα]];
# Είναι η θεωρία του [[Big Bang]] η σωστή θεωρία για την Δημιουργία του Σύμπαντος;
# Από ποιά σωματίδια αποτελείται η [[Σκοτεινή Ύλη]];
# Ποιά είναι η φύση της [[Σκοτεινή Ενέργεια|Σκοτεινής Ενέργειας]];
# Είναι η [[Χορδιακή Θεωρία|Θεωρία Χορδών]] η σωστή [[Ενοποιητική Πεδιακή Θεωρία|θεωρία Ενοποίησης όλων των Πεδίων]] και επομένως η [[Θεωρία Παντός|Θεωρία του Παντός]];
# Υπάρχουν οι [[Πρόσθετες Διαστάσεις]] δηλ. άλλες χωροχρονικές διαστάσεις;
# Προαπαιτείται η ύπαρξη Θεού - Δημιουργού για την γένεση του Σύμπαντος;

==Βιβλιογραφία==
*Ιntroduction to Cosmology, J.V.Narlikar, Cambridge Univ. Press, 1993
*The First Three Minutes: A Modern View of the Origin of the Universe, David Weinberg, BasicBooks
*Η Απαρχή του Σύμπαντος, John Barrow, Εκδ. Κάτοπτρο, 1995
*Perspectives in Astrophysical Cosmology, Martin Rees, Cambridge Univ. Press, 1995
*The Quest for the Cosmological Parameters, Manolis Plionis, Springer Lecture Notes in Physics Vol. 592, p.147, eds. Cotsakis & Papantonopoulos, 2002

==Ελληνική Ιστογραφία==
*[http://www.livepedia.gr/index.php/%CE%A3%CF%8D%CE%BC%CF%80%CE%B1%CE%BD Το παρόν άρθρο στηρίζεται στο άρθρο αυτό της Livepedia]
*[ http://www.astro.noa.gr/journal/Periodic/journal_03plionis.htm Αστεροσκοπείο Αθηνών]
*[http://66.102.9.104/search?q=cache:nzhRQZrzwRQJ:alex.eled.duth.gr/philocosmia/a3.htm+%CE%A3%CF%8D%CE%BC%CF%80%CE%B1%CE%BD&hl=el&gl=gr&ct=clnk&cd=7 Μία πολύ ενημερωτική προσσέγγιση της έννοιας του Σύμπαντος]
*[http://www.neo.gr/website/ergasiamathiti/64.htm Neo.gr - Η πληρέστερη ιστορία της Εξέλιξης του Σύμπαντος στο Ελληνικό Διαδίκτυο]

==Αγγλική Ιστογραφία==
(Λήφθηκε από την Αγγλική Wikipedia)
* [http://www.pbs.org/wnet/hawking/html/home.html ''Stephen Hawking's Universe''] - Where do we come from? How did the universe begin? Why is the universe the way it is? How will it end?
* [http://www.atlasoftheuniverse.com/ Richard Powell: ''An Atlas of the Universe''] - a series of images at various scales, with explanations.
* [http://www.shekpvar.net/~dennis/Elib/Astronomicon/Astronomicon/Cosmos/cosmos.html Cosmos - an "illustrated dimensional journey from microcosmos to macrocosmos"]
* [http://www.space.com/scienceastronomy/age_universe_030103.html Age of the Universe at Space.Com]
* [http://slate.msn.com/id/2087206/ My So-Called Universe] by Jim Holt, on various arguments for and against an infinite universe and parallel universes
* [http://www.hep.upenn.edu/~max/multiverse1.html Parallel Universes] by Max Tegmark
* [http://www.astro.princeton.edu/~mjuric/universe/ Logarithmic Maps of the Universe]
* [http://setiathome.ssl.berkeley.edu/ Seti@Home - the Search for Extraterrestrial Intelligence]
* [http://www.exploreuniverse.com/ic/ Universe - Space Information Centre] by Exploreuniverse.com
* [http://hypertextbook.com/facts/1999/TopazMurray.shtml Number of Galaxies in the Universe]
* [http://www.space.com/scienceastronomy/mystery_monday_040524.html Size of the Universe at Space.Com]
* [http://www.co-intelligence.org/newsletter/comparisons.html Illustration comparing the sizes of the planets with each other, the sun, and other stars]

[[Category: Αστρονομία]]
[[Category: Κοσμολογία]]

Σύμπαν

2007-07-23T00:02:12Z

Makris George: /* Ο Ρόλος του Τηλεσκόπιου */

Σύμπαν 

Universe

Είναι το "Ολον" δηλ. οτιδήποτε υπάρχει, (ή υπήρχε ή θα υπάρξει), οπουδήποτε.
[[Image:Universe02-goog.jpg|thumb|160px|Σύμπαν - Καλλιτεχνική Αναπαράσταση (Κανείς, βέβαια, δεν μπόρεσε ποτέ να λάβει μία "συνολική φωτογραφία" του Σύμπαντος καθώς θα έπρεπε να βρεθεί έξω από αυτό, πράγμα λογικά αδύνατο).]]

==Ορισμοί==
[[Image:Universe01-goog.jpg|thumb|160px|Σύμπαν - Φωτογράφηση ενός μικρού τμήματός του]]
Είναι το σύνολο που περιλαμβάνει τον [[Χώρος|Χώρο]] και τον [[Χρόνος|Χρόνο]], καθώς και την υπάρχουσα [[Ύλη]] και [[Ενέργεια]] κατά συνέπεια δεν μπορεί να νοηθεί να υπάρχει οτιδήποτε εκτός του Σύμπαντος ή πριν και μετά από αυτό δεδομένου ότι το "[[σύνολο]]" δε μπορεί να είναι και "υποσύνολο".

Με απλές λέξεις, είναι το [[σύνολο]] των υπαρχόντων [[Ουράνιο Σώμα|Ουράνιων Σωμάτων]]. Η ονομασία προσιορίζει το ουράνιο συνόλο που περιέχει τα ουράνια σώματα που μεταξύ τους περιλαμβάνεται και η [[Γη]].

==Εισαγωγή==
Η [[Γη]], ο [[Ήλιος]], το [[Ηλιακό Σύστημα]], ακόμη και αυτός ο [[Γαλαξίας]] στον οποίο ανήκουμε, δεν αντιπροσωπεύει παρά ένα απειροελάχιστο ποσοστό του Σύμπαντος.
Στην πραγματικότητα το μέγεθος του Σύμπαντος είναι ασύλληπτο για τον κοινό νού.

Η προέλευση, η γένεση, το σχήμα και η ηλικία του Σύμπαντος αναπροσδιορίζονται ανάλογα μετην επικρατούσα, κατά εποχή, θεωρία της [[Κοσμολογία|Κοσμολογίας]].

==Σχετικές Επιστήμες==
Αρχικά, στις πρωτόγονες κοινωνίες, το Σύμπαν ήταν αντικείμενο των λαϊκών δοξασιών και της Μαγείας. Όταν όμως, οργανώθηκαν οι κοινωνίες τότε η έννοια αυτή (καθώς ήταν κρίσιμης σημασίας για την κοινωνική χαλιναγώγηση του πληθυσμού) πέρασε στην απόλυτη και αδιαμφισβήτητη αρμοδιότητα της [[Θεολογία|Θεολογίας]].

Αργότερα, στην Πρώιμη Αρχαιότητα, όταν η ορθολογιστική ανθρώπινη γνώση άρχιζε να αναπτύσσεται, η έννοια του Σύμπαντος εισήλθε στην σφαίρα της Φιλοσοφίας και της [[Αστρολογία|Αστρολογίας]].

Στη Ύστερη Αρχαιότητα, στην Ελλάδα, η πρώτη [[επιστήμη]], η [[Αστρονομία]] διαχωρίσθηκε από την [[Αστρολογία]] και ανέλαβε με συστηματικότερο τρόπο την μελέτη του Σύμπαντος.

Στην Μεσαιωνική Εποχή και στην Αναγέννηση άρχισε μία άλλη επιστήμη, η Φυσική (Γαλιλαίος, Νεύτων), να ασχολείται με ουράνια θέματα και βαθμιαία επέβαλλε την κυριαρχία της σε αυτά.

Στην Σύγχρονη Εποχή μία πλειάδα ειδικών επιστημών (θυγατρικές της Φυσικής και της Αστρονομίας) έχουν αναλάβει την, απόλυτα συστηματική πλέον, μελέτη του Σύμπαντος.
Μερικές από αυτές είναι:
η [[Αστροφυσική]], η [[Κοσμολογία]], η [[Αστροβιολογία]], η [[Αστροναυτική]] κ.α.

==Κοσμικές Οντότητες==
Οτιδήποτε υπάρχει στο Σύμπαν θεωρείται ότι συνίσταται από μερικές (έξι) Θεμελιώδεις Κοσμικές [[οντότητα|Οντότητες]]. Αυτές είναι:
* ο [[Χώρος]] (Οι συνήθεις διαστάσεις του είναι τρείς αλλά υπάρχουν πολλές πιθανότητες να έχει και άλλες).
* ο [[Χρόνος]] (Η συνήθης διαστάσή του είναι μία αλλά υπάρχει μία μικρή πιθανότητα να έχει και άλλες).
* η [[Ύλη]] (Αποτελεί το συστατικό όλων των υπαρχόντων σωμάτων. Συμπεριλαμβάνει όλες της μορφές της, συνήθη, σκοτεινή, αντιύλη).
* η [[Ενέργεια]] (Αποτελεί την αιτία όλων των φαινομένων. Συμπεριλαμβάνει όλες τις μορφές της δηλ. Ακτινοβολία, Πεδία, Αλληλεπιδράσεις, Σκοτεινή Ενέργεια).

Σε αυτές τις οντότητες πρέπει να συμεριληφθούν άλλες δύο, αν θέλουμε να ενσωματώσουμε στο Σύμπαν και την [[πληροφορία]] δηλ. τα "μαθηματικά" του.
*ο "Διακριτός Λογισμός" που μελετάται από τα Διακριτά Μαθηματικά και την Πληροφορική και κυριαρχείται από την έννοια την διακριτότητας (όπως π.χ., αριθμοί, σύνολα, bits)
*ο "Συνεχής Λογισμός" που μελετάται από την Ανάλυση (πχ. διαφορικός και ολοκληρωτικός λογισμός) και κυριαρχείται από την έννοια της συνέχειας.

Όλες οι προαναφερθείσες οντότητες δεν είναι επακριβώς καθορισμένες και ανεξάρτητες μεταξύ τους. Η [[Φυσική]] έχει αποδείξει ότι η Ενέργεια μπορεί να μετατραπεί σε Ύλη.
Επίσης το [[Βαρυτικό Πεδίο]] (μορφή ενέργειας) μπορεί να εμφανισθεί ως στρέβλωση του Χώρου.
[[image:UniverseExpansion-wik.png|thumb|Η εξέλιξη του Σύμπαντος κατά επίπεδα πολυπλοκότητας]]
Για να αντιληφθεί κανείς τις Κοσμικές Οντότητες αυτές πρέπει να θεωρήσει το Σύμπαν ως μία πολυκατοικία.
Τότε μπορεί να κάνει τις εξής αντιστοιχίες:
*Ο "Χώρος" αντιστοιχεί στο οικόπεδο του κτίσματος.
*Ο "Χρόνος" αντιστοιχεί στην χρονική διάρκεια της πολυκατοικίας (από το κτίσιμο έως την κατεδάφιση).
*Η "Ύλη" αντιστοιχεί στα οικοδομικά υλικά (π.χ. τούβλα)
*Η "Ενέργεια" αντιστοιχεί στην λάσπη που συνδέει τα τούβλα.
*Ο "Συνεχής Λογισμός" αντιστοιχεί στις γραμμές των "αρχιτεκτονικών σχεδίων" του μηχανικού με βάση τα οποία κτίζεται το οικοδόμημα.
*Ο "Διακριτός Λογισμός" αντιστοιχεί στις μετρήσεις των μηκών των γραμμών αυτών (δηλ στις αριθμητικές τιμές πχ. 10 μέτρα).

Ας σημειωθεί επιπλέον, ότι οι όροφοι (τα πατώματα) της πολυκατοικίας αντιστοιχούν στα επίπεδα εξέλιξης του Σύμπαντος που περιγράφονται στο παρόν άρθρο.

==Κοσμικές Δομές==
Η [[Ύλη]] στο Σύμπαν είναι οργανωμένη σε "δομές" που βρίσκονται σε διαφορετικές κλίμακες.

α) Στις μικρότερες κλίμακες βρίσκονται και τα [[Αστρικό Σύστημα|Αστρικά Συστήματα]] που αποτελούνται από [[Αστέρας|Αστέρες]] και [[Πλανήτης|Πλανήτες]],

β) σε μεγαλύτερες κλίμακες βρίσκονται οι [[Γαλαξίας|Γαλαξίες]] που αποτελούνται από δισεκατομμύρια αστέρες, αέριο, σκόνη και [[Σκοτεινή Ύλη]] και

γ) σε ακόμα μεγαλύτερες κλίμακες βρίσκονται μεγάλες ομάδες Γαλαξιών που ονομάζονται [[Γαλαξιακό Σμήνος|Σμήνη Γαλαξιών]] και αποτελούνται συνήθως από εκατοντάδες έως και χιλιάδες Γαλαξίες. Ο όγκος που καλύπτει κάθε Γαλαξιακό Σμήνος έχει διάμετρο περίπου τα 10.000.000 έτη φωτός (συγκρίνεται αυτό το μέγεθος με αυτό του Γαλαξία μας που είναι περίπου 150.000 έτη φωτός).

δ) Τα Σμήνη Γαλαξιών αντίστοιχα βρίσκονται και αυτά σε ομάδες, μικρές ή μεγάλες, που ονομάζονται [[Γαλαξιακό Υπερσμήνος|Υπερσμήνη Γαλαξιών]] και έχουν έκταση περίπου 100.000.00 έως και 200.000.000 έτη φωτός, είναι δηλαδή πάνω από εκατό φορές μεγαλύτερα από τα σμήνη γαλαξιών. Τα Υπερσμήνη Γαλαξιών έχουν σχήματα διάφορα, αλλά το κυρίαρχο είναι αυτό των νημάτων (μονοδιάστατο) ή της εκτεταμένης επιφάνειας (δισδιάστατο).

==Εξέλιξη του Σύμπαντος==
===Μεγάλη Έκρηξη===
Βασική αφετηρία για τις περισσότερες [[Κοσμολογία|κοσμολογικές θεωρίες]] που ασχολούνται με την προέλευση του Σύμπαντος είναι η έννοια της [[Μεγάλη Έκρηξη|Μεγάλης Έκρηξης]], που τοποθετεί τη Γένεση του Σύμπαντος σε μια σημειακή περιοχή του χωροχρόνου άπειρης πυκνότητας και καμπυλότητας, η οποία εξερράγη δημιουργώντας την [[Ύλη]] και την [[Ενέργεια]] και μαζί τους το [[Χώρος|Χώρο]] και το [[Χρόνος|Χρόνο]].

*Μια επιστημολογική συνέπεια του γεγονότος αυτού είναι ότι στερείται νοήματος η ερώτηση για το τι υπήρχε ή τι γινόταν πριν από τη Μεγάλη Έκρηξη, γιατί ο Χρόνος δημιουργήθηκε μαζί της και συνεπώς δεν υπήρξε "πριν".

*Κατά τον ίδιο τρόπο στερείται νοήματος η αναζήτηση του πού έγινε η Μεγάλη Έκρηξη, καθώς η ανυπαρξία του χώρου πριν από αυτήν συνεπάγεται και την αδυναμία του εντοπισμού ενός συγκεκριμένου σημείου.

===Πρώιμη εποχή===
Η αναπαράσταση των πρώτων στιγμών της δημιουργίας του Σύμπαντος είναι ένα ιδιαίτερα πολύπλοκο πρόβλημα, γιατί προϋποθέτει φυσικές καταστάσεις και διεργασίες που δεν μπορούν να αναπαραχθούν στο εργαστήριο. Μετά τη δεκαετία του 1970, όμως, χάρη στη μεγάλη πρόοδο που σημειώθηκε στη [[Σωματιδιακή Φυσική|Φυσική των Στοιχειωδών Σωματιδίων]], των υψηλών ενεργειών και των [[Ενοποιητική Πεδιακή Θεωρία|Ενοποιητικών Θεωριών Πεδίου]], έχει αρχίσει να σχηματίζεται μια γενικά παραδεκτή εικόνα, που συνήθως αναφέρεται και ως [[Πρότυπο Κοσμολογικό Μοντέλο]] του Σύμπαντος. Σύμφωνα με το μοντέλο αυτό, η [[Μεγάλη Έκρηξη]] λαμβάνει χώρα τη [[Χρονική Στιγμή|χρονική στιγμή]] 0, όπου εκτός από την [[πυκνότητα]] και την [[καμπυλότητα]] απειρίζεται και η [[θερμοκρασία]] του. Για τα φαινόμενα που διαδραματίστηκαν κατά τα πρώτα 10-43 δευτερόλεπτα (sec), που χαρακτηρίζονται και ως [[χρόνος Planck]], δεν μπορεί να διατυπωθεί ακόμη καμιά άποψη, γιατί στις συνθήκες άπειρης καμπυλότητας του χωροχρόνου η [[Γενική Σχετικότητα|Γενική Θεωρία της Σχετικότητας]] παύει να ισχύει και επιβάλλεται η αντικατάστασή της από μια [[Κβαντική Βαρύτητα|Κβαντική Θεωρία της Βαρύτητας]], η οποία δεν έχει όμως ακόμη ολοκληρωθεί. Είναι η εποχή που οι τέσσερεις θεμελιώδεις Αλλεπιδράσεις της [[Φύση|Φύσης]] αποτελούν μία και μοναδική [[Ενιαίο Πεδίο|Ενιαία Αλληλεπίδραση]] και η θερμοκρασία φθάνει τους 1032 Κ, η πυκνότητα τα 1092 γραμ./κυβ. εκατ., ενώ οι διαστάσεις του Σύμπαντος ανέρχονται μόλις στο 1 τρισεκατομμυριοστό των διαστάσεων του ατόμου του υδρογόνου.

===Αποχωρισμοί Αλληλεπιδράσεων===
Στα 10-43 δευτερόλεπτα η [[Βαρυτική Αλληλεπίδραση]] αποχωρίζεται των άλλων και αποτελεί αυτοτελή επίδραση, ενώ μεταξύ 10-43 και 10-35 δευτερολέπτων, καθώς το Σύμπαν διαστέλλεται και η θερμοκρασία του πέφτει στους 1028 Κ, γίνεται ένας δεύτερος διαχωρισμός, αυτός της [[Ισχυρή Αλληλεπίδραση|Ισχυρής Αλληλεπίδρασης]] από την [[Ηλεκτρασθενής Αλληλεπίδραση|Ηλεκτροασθενή Αλληλεπίδρασης]].

Στο στάδιο αυτό η κατάσταση κάπως ξεκαθαρίζει. Σχηματίζονται τα [[κυρκόνιο|κυρκόνια]] (quarks) και τα [[λεπτόνιο|λεπτόνια]] ([[ηλεκτρόνιο|ηλεκτρόνια]] και [[νετρίνο|νετρίνα]]) μαζί με τα αντίστοιχα αντισωματίδιά τους, καθώς και μια σειρά από σωματίδια πολύ μεγάλης μάζας που δεν παρατηρούνται σήμερα, τα [[Μαγνητικό Μονόπολο|μαγνητικά μονόπολα]], ενώ φυσικά υπάρχουν και τα πανταχού παρόντα [[φωτόνιο|φωτόνια]] της ακτινοβολίας (εποχή των κουάρκς). Η "σούπα" αυτή των σωματιδίων υφίσταται μέχρι την έλευση των 10-6 δευτερολέπτων, δηλ. 1 εκατομμυριοστό του δευτερολέπτου μετά τη Μεγάλη Έκρηξη και αφού προηγουμένως, στα 10-16 δευτερόλεπτα και σε θερμοκρασία 1015 Κ, έχει γίνει ένας νέος διαχωρισμός, κατά τον οποίο η ηλεκτροασθενής δύναμη χωρίζεται στην [[Ασθενής Αλληλεπίδραση|Ασθενή Αλληλεπίδραση]] και στην [[Ηλεκτρομαγνητική Αλληλεπίδραση]].

Από εκείνη τη στιγμή οι δύο αυτές Αλληλεπιδράσεις μαζί με την [[Ισχυρή Αλληλεπίδραση]] και τη [[Βαρυτική Αλληλεπίδραση]] θα αποτελέσουν τις τέσσερεις [[Θεμελιώδης Αλληλεπίδραση|Θεμελιώδεις Αλληλεπιδράσεις]] της Φύσης.

===Πρωτονιοσύνθεση===
Ανάμεσα στα 10-16 δευτερόλεπτα και στα 10-4 δευτερόλεπτα, καθώς συνεχίζεται η διαστολή του σύμπαντος και η θερμοκρασία ανέρχεται στους 1014 Κ αποκτά αποφασιστικό ρόλο η Ισχυρή Πυρηνική Αλληλεπίδραση, με αποτέλεσμα τα [[κουάρκς|κυρκόνια]] (quarks) που μέχρι τότε περιφέρονταν ελεύθερα να δεσμευτούν σχηματίζοντας πρωτόνια και νετρόνια (Αδρονιακή Εποχή). Κατά το διάστημα αυτό τα ζεύγη αδρονίων-αντιαδρονίων κυριαρχούν με τη μεγάλη τους μάζα στη δυναμική συμπεριφορά του κοσμικού ρευστού μέχρι τη στιγμή των 10-4 δευτερολέπτων, που η θερμοκρασία των 1012Κ δεν επαρκεί πλέον για το σχηματισμό τους.

===Εξαφάνιση Αντιύλης===
Τότε τα πρωτόνια "αλληλοεξουδετερώνονται" με τα αντι-πρωτόνια ([[αντιύλη]]) σχηματίζοντας [[φωτόνιο|φωτόνια]], εκτός από ένα ελάχιστο υπόλειμμά τους, από το οποίο θα σχηματιστεί αργότερα ολόκληρο το γνωστό μας Σύμπαν. Τον κύριο ρόλο μεταξύ των 10-4 δευτερολέπτων και των 5 δευτερολέπτων μετά τη [[Μεγάλη Έκρηξη]] αναλαμβάνουν πλέον τα [[Λεπτόνιο|λεπτόνια]] (Λεπτονιακή Εποχή), αλλά ήδη στο πρώτο δευτερόλεπτο τα [[νετρίνο|νετρίνα]] αποσυνδέονται από τα υπόλοιπα συστατικά του κοσμικού πλάσματος, αφού οι ασθενικές τους αλληλεπιδράσεις είναι εξαιρετικά σπάνιες και δεν μπορούν να τα κρατήσουν σε [[Θερμοδυναμική Ισορροπία]].

Μετά τα 5 δευτερόλεπτα η θερμοκρασία έχει πέσει λόγω της συνεχιζόμενης διαστολής στους 109 Κ και η [[Δίδυμη Γένεση]], δηλ. η δημιουργία [[ηλεκτρόνιο|ηλεκτρονίων]] και [[ποζιτρόνιο|ποζιτρονίων]] από φωτόνια, δεν είναι πλέον δυνατή. Τα ηλεκτρόνια και τα ποζιτρόνια λόγω της αμοιβαίας τους αλληλοεξουδετέρωσης εξαφανίζονται με τη σειρά τους από το προσκήνιο, αφήνοντας ένα μικρό υπόλειμμα ηλεκτρονίων ισοδύναμο με αυτό των αδρονίων.

===Φωτοκρατία===
Το Σύμπαν εισέρχεται πλέον στην εποχή της κυριαρχίας της ακτινοβολίας (Φωτονιακή Εποχή ή φωτοκρατία), που θα διαρκέσει πολύ περισσότερο από τις προηγούμενες, γύρω στα 500.000 χρόνια. Ήδη όμως στα πρώτα 15 λεπτά και ενώ οι γραμμικές διαστάσεις του Σύμπαντος αυξάνονται κατά 30 φορές, λαμβάνει χώρα ο σχηματισμός πυρήνων υδρογόνου, ηλίου, λιθίου και βηρυλλίου. Μετά το πρώτο αυτό δεκαπεντάλεπτο η πυρηνοσύνθεση σταματά.

Θα συνεχιστεί δισεκατομμύρια χρόνια αργότερα σε τοπική μόνο κλίμακα στο εσωτερικό των αστέρων και κατά τις εκρήξεις των σουπερνόβα.

Στην περίοδο της κυριαρχίας των φωτονίων το Σύμπαν έχει τη μορφή πύρινης σφαίρας που για εκατοντάδες χιλιάδες χρόνια διαστέλλεται χωρίς σημαντικές μεταβολές, αλλάζοντας μόνο το χρώμα του από εκτυφλωτικό γαλάζιο και λευκό σε κιτρινωπό, πορτοκαλί και, τέλος, κόκκινο, καθώς η θερμοκρασία του συνεχώς μειώνεται. Οι συχνές συγκρούσεις των φωτονίων με τα αρνητικά φορτισμένα ηλεκτρόνια και τα θετικά ιόντα των πυρήνων, που εξασφαλίζουν τη θερμική ισορροπία ύλης - ακτινοβολίας, δεν επιτρέπουν στην τελευταία να "ταξιδεύσει" αρκετά μακριά, με αποτέλεσμα το Σύμπαν της περιόδου αυτής να παρουσιάζεται θαμπό και αδιαφανές σε έναν υποτιθέμενο παρατηρητή. Καθώς, όμως, το Σύμπαν συνεχίζει να διαστέλλεται και να ψύχεται, τα ηλεκτρόνια αρχίζουν να δεσμεύονται από τους πυρήνες σχηματίζοντας άτομα, με συνέπεια να σταματήσει η αλληλεπίδρασή τους με τα φωτόνια.

===Διαχωρισμός Ύλης και Ακτινοβολίας===
Στα 500.000 χρόνια η θερμοκρασία έχει πέσει στους 3.000 Κ, ενώ το σύμπαν έχει φθάσει να είναι 1.000 φορές μικρότερο από ό,τι σήμερα. Οι συνθήκες είναι ώριμες για το διαχωρισμό της ύλης από την ακτινοβολία (εποχή της ύλης ή υλοκρατία) και τα φωτόνια κινούνται πλέον ελεύθερα στο χώρο, καθιστώντας το Σύμπαν διαφανές και προσιτό στην [[παρατήρηση]]. Απόρροια του γεγονότος αυτού αποτελεί η διάχυτη [[Κοσμική Ακτινοβολία Υποβάθρου|ακτινοβολία μικροκυμάτων]] που προαναφέρθηκε.

===Γένεση Γαλαξιακών Δομών===
Στην εποχή της υλοκρατίας το Σύμπαν συνέχισε να διαστέλλεται, με επακόλουθο την ελάττωση της πυκνότητας και της θερμοκρασίας του. Η αρχική, όμως, ομοιογένεια του Σύμπαντος άρχισε να διαταράσσεται από μικρές αρχικά τυχαίες τοπικές συγκεντρώσεις ύλης, που λόγω των αμοιβαίων δυνάμεων βαρύτητας που αναπτύσσονταν έτειναν να μεγαλώσουν και να συμπυκνωθούν ακόμη περισσότερο αντί να ακολουθούν "τυφλά", όπως γινόταν μέχρι τότε, τη γενικότερη διαστολή του σύμπαντος. Από τις συμπυκνώσεις αυτές δημιουργήθηκαν μετά από 3 δισεκατομ. χρόνια οι ραδιογαλαξίες και τα κβάζαρς και μετά από 8 δισεκατομ. χρόνια οι γαλαξίες.

===Αστρογένεση===
Τέλος, στο εσωτερικό των γαλαξιών από μικρότερες συμπυκνώσεις Ύλης θα σχηματιστούν στη συνέχεια η πρώτη αστρική γενεά (Ρορulatiοn Ι) και κατόπιν η δεύτερη (Ρορulatiοn ΙI) γενεά των [[αστέρας|Αστέρων]]. Ο [[Ήλιος]] ανήκει στη δεύτερη γενεά των αστέρων και δημιουργήθηκε μαζί με το [[Αστρικό Σύστημα]] που τον περιβάλλει (δηλ. το γνωστό μας [[Ηλιακό Σύστημα]]) πριν από 4,6 δισεκατομ. έτη.

===Σύνοψη===
Το σενάριο της Μεγάλης Έκρηξης που σκιαγραφήθηκε σε γενικές γραμμές ερμηνεύει αρκετά καλά τα περισσότερα χαρακτηριστικά του Σύμπαντος όπως αυτό παρατηρείται σήμερα και ιδίως τη διαστολή του, που παρασύρει τους Γαλαξίες σε μια ομοιόμορφη κίνηση.

Παράλληλα, όμως, αφήνει αναπάντητα μια σειρά από ερωτήματα, όπως είναι η [[ομοιογένεια]] και η [[ισοτροπία]] του Σύμπαντος, η μεγάλη προσέγγιση της παραμέτρου κ προς τη μονάδα που αντιστοιχεί σε ένα "επίπεδο" στατικό σύμπαν, το γεγονός ότι όλοι οι γαλαξίες έχουν περίπου την ίδια μάζα και, τέλος, η αδυναμία παρατήρησης μαγνητικών μονόπολων που θα έπρεπε να έχουν δημιουργηθεί στα αρχικά στάδια της Μεγάλης Έκρηξης.

===Κοσμικός Πληθωρισμός===
Μια λύση στα προβλήματα αυτά επιχειρεί να δώσει η θεωρία του [[Πληθωρισμός|Κοσμικού Πληθωρισμού]], που διατυπώθηκε στη δεκαετία του 1980 από τον Άλαν Γκαθ του Τεχνολογικού Ινστιτούτου της Μασαχουσέτης (ΜΙΤ). Βασική της ιδέα είναι ότι κατά τη χρονική στιγμή των 10-35 δευτερολέπτων από τη Μεγάλη Έκρηξη, όταν η θερμοκρασία ανερχόταν στους 1027 Κ και έλαβε χώρα ο διαχωρισμός της ισχυρής αλληλεπίδρασης από την ηλεκτροασθενή δύναμη, το σύμπαν υπέστη μια αλλαγή φάσης, κάτι ανάλογο με τη συμπύκνωση του ατμού και τη μετατροπή του σε υγρό.

===Πολυσύμπαν===
[[Image:UniverseBubble-goog.gif|thumb|300px|Γένεση ενός Σύμπαντος από μία "Κοσμική Φυσαλλίδα" σύμφωνα με τις απόψεις περί Πολυσύμπαντος]]
Αποτέλεσμα της αλλαγής αυτής ήταν ο διαχωρισμός του Σύμπαντος σε επιμέρους περιοχές υπό τύπο [[Κοσμική Φυσαλλίδα|φυσαλλίδων]] και η μεταβολή των διαστάσεων των περιοχών αυτών εκθετικά, δηλ. πάρα πολύ απότομα μέχρι τη χρονική στιγμή των 10-6 δευτερολέπτων, κατά την οποία η υπερανάπτυξη αυτή σταμάτησε και άρχισε η βραδύτερη διαδικασία της διαστολής που περιγράφηκε παραπάνω. Μια από τις φυσαλλίδες αυτές αύξησε μέσα σε 10-31 δευτερόλεπτα τη διάμετρό της από 10-45 μέτρα σε 10 περίπου εκατοστά, δηλ. σε 10-1 μέτρα, και αποτέλεσε στη συνέχεια το ορατό σε εμάς Σύμπαν, που αυτή τη στιγμή έχει γραμμικές διαστάσεις 1010 έτη φωτός, ενώ το πραγματικό Σύμπαν με πολύ μεγαλύτερη διάμετρο (της τάξης των 103000 ετών φωτός) αποτελείται από πολλά επιμέρους Σύμπαντα, ανάμεσα στα οποία δεν υπάρχει καμιά επικοινωνία και καμιά αλληλεπίδραση, παρά την αρχική αιτιακή τους σχέση και την κοινή τους προέλευση.

Η [[Φυσική]] μπορεί να είναι διαφορετική στα επιμέρους αυτά Σύμπαντα, η πυκνότητα [[ενέργεια|ενέργειας]] να είναι μεγαλύτερη ή μικρότερη, η φάση του πληθωρισμού να διαρκεί αντίστοιχα περισσότερο ή λιγότερο, ενώ ακόμα και ο αριθμός των [[διάσταση|διαστάσεων]] του [[Χωρόχρονος|Χωροχρόνου]] θα μπορούσε να είναι διαφορετικός.

Υπάρχουν μερικές θεωρίες που δέχονται την ιδέα ενός χώρου με περισσότερες από τρεις διαστάσεις (θεωρία των Kaluza - Klein και άλλες θεωρίες), γεγονός που σημαίνει ότι οι επιπλέον διαστάσεις πρέπει να είναι πάρα πολύ μικρές, αναδιπλωμένες γύρω από τον εαυτό τους και συνεπώς μη αντιληπτές στο δικό μας Σύμπαν.

Αποτελεί, όμως, θεμιτή παραδοχή το ότι σε άλλα Σύμπαντα κάποιες από τις διαστάσεις αυτές είναι ανεπτυγμένες και η υπόθεση αυτή, όπως είναι φυσικό, παραπέμπει σε περιοχές του συνολικού Σύμπαντος ριζικά διαφορετικές από το δικό μας Σύμπαν τόσο ως προς τα χαρακτηριστικά όσο και ως προς τις ιδιότητές τους.

Η θεωρία του [[Κοσμικός Πληθωρισμός|Πληθωριστικού Σύμπαντος]] ερμηνεύει με πειστικό τρόπο μερικά από τα κενά του [[Καθιερωμένο Κοσμολογικό Πρότυπο|Καθερωμένου Κοσμολογικού Προτύπου]]. Πράγματι, αν το Σύμπαν αποτελεί τμήμα ενός πολύ μεγαλύτερου συνόλου εξηγείται αυτόματα η σχεδόν επίπεδη εικόνα που παρουσιάζει, ενώ η προέλευσή του από μια μικρή μόνο αιτιακή περιοχή σημαίνει ότι είχε στη διάθεσή του όλο τον απαιτούμενο χρόνο να αποκτήσει την ομοιογενή και ισότροπη κατανομή της ύλης και της ακτινοβολίας που το χαρακτηρίζουν.

Όπως, όμως, οι περισσότερες κοσμολογικές θεωρίες, δίνει απαντήσεις σε ερωτήματα του ορατού κόσμου με δεδομένα που, καθώς βρίσκονται έξω από τον έλεγχο της παρατήρησης και του πειράματος, δεν μπορούν να ελεγχθούν για την ορθότητα ή το σφάλμα τους και αυτό ίσως αποτελεί το κυριότερο μειονέκτημά της.

==Ηλικία του Σύμπαντος==
Ο Edwin Hubble χρησιμοποίησε μια σχέση για τους παλλόμενους μεταβλητούς [[Κηφείδες]] το 1924, για να μετρήσει την απόσταση έως τα σπειροειδή νεφελώματα και έδειξε για πρώτη φορά ότι ήταν εξωγαλαξιακά αντικείμενα ενώ ο [[mIlky Way|Γαλαξίας]] μας, που έχει διάμετρο 100.000 έτη φωτός, είναι ένας ανάμεσα σε αμέτρητους [[Γαλαξίας|Γαλαξίες]]. Εν τω μεταξύ ο Vesto Slipher χρησιμοποιώντας τη [[μετατόπιση Doppler]] των [[φάσμα|φασματικών γραμμών]] σε περισσότερους από 40 Γαλαξίες, μέτρησε τις ακτινικές [[ταχύτητα|ταχύτητες]] τους και βρήκε ότι οι περισσότεροι από αυτούς, οι μακρινοί Γαλαξίες, απομακρύνονταν από μας. Το φαινόμενο αυτό ονομάστηκε "Φυγή των Γαλαξιών".

Το 1929 ο Hubble συνδύασε τις μετρήσεις που έκανε για τις αποστάσεις των Γαλαξιών και εκείνες άλλων ερευνητών (που βασίστηκαν στα φωτεινότερα αστέρια μέσα στους Γαλαξίες) με τις ταχύτητες απομάκρυνσης για να ανακαλύψει ότι τα δύο αυτά μεγέθη είναι ανάλογα. Όσο μεγαλύτερη είναι η απόσταση του γαλαξία τόσο μεγαλύτερη είναι η ταχύτητα του. Έβγαλε λοιπόν μια σχέση που είναι γνωστή ως νόμος του Hubble:

''v = H * d'' .

Η διαστολή του Σύμπαντος είχε ανακαλυφθεί. Ανάλογα επίσης με τη τιμή της σταθεράς H του Hubble, μπορούμε να υπολογίσουμε και την ηλικία του Σύμπαντος.

Ο εναλλακτικός τρόπος για τον υπολογισμό της ηλικίας του Κόσμου είναι να μετρηθεί με ακρίβεια η σταθερά του Hubble H, γιατί η σταθερά αυτή είναι ένα μέτρο του σημερινού ρυθμού διαστολής του σύμπαντος. Στην πράξη μας δίνει τον χρόνο που πέρασε από τη [[Μεγάλη Έκρηξη]]. Αλλά η τιμή της σταθεράς αυτής εξαρτάται από την ιστορία του ρυθμού διαστολής, που εν συνέχεια εξαρτάται από την τρέχουσα πυκνότητα του σύμπαντος και από τη σύνθεση του Σύμπαντος.

Εάν λοιπόν το Σύμπαν είναι επίπεδο και αποτελείται κυρίως από συνηθισμένη ύλη τότε η ηλικία του είναι : 2/(3 H) , όπου H είναι η τιμή της σταθεράς του Hubble.

- Αλλά εάν το Σύμπαν αποτελείται κατά ένα μικρό ποσοστό από την συνηθισμένη βαρυονική Ύλη, τότε ηλικία του είναι μεγαλύτερη: 1/Ho.

- Κι αν το Σύμπαν περιέχει μια μορφή ύλης παρόμοια με την [[Κοσμολογική Σταθερά|κοσμολογική σταθερά]] Λ ([[Σκοτεινή Ενέργεια]]), τότε η ηλικία του Σύμπαντος μπορεί να είναι ακόμα μεγαλύτερη.

Οι αστρονόμοι για να μετρήσουν τη σταθερά Hubble χρησιμοποιούν διάφορες τεχνικές. Μέχρι σήμερα, οι καλύτερες εκτιμήσεις για την σταθεράς του Hubble κυμαίνονται από 65 km/sec/Megaparsec ως 80 km/sec/Megaparsec (1 μεγαπαρσέκ ισούται με 3.26 εκατομμύρια έτη φωτός).

Η πιο πιθανή τιμή φαίνεται να είναι περίπου 72 km/sec/Megaparsec. Έτσι, οι αστρονόμοι θεωρούν ότι το πηλίκο 1/H (η ηλικία του Σύμπαντος) είναι μεταξύ 12 και 14 δισεκατομμυρίων ετών. Η τελευταία εκτίμηση είναι 13,7.
*[http://www.physics4u.gr/news/2006/scnews2563.html Physics4u]

==Πρόσφατες Μετρήσεις==
Συμπερασματικά από τις πιο πρόσφατες παρατηρήσεις του WMAP, τις μελέτες της κατανομής των Γαλαξιών και των Γαλαξιακών Σμηνών στο Σύμπαν και τον υπολογισμό της σταθεράς του Hubble, αποδεικνύεται ότι το Σύμπαν είναι:

α) Ευκλείδειο

β) Έχει [[ηλικία]] 13.7 δισεκατομμυρίων χρόνων (με περιθώριο σφάλματος μόλις 1%).

γ) Η [[σύσταση]] του είναι η ακόλουθη:

- Το 4% της Ύλης του αποτελείται από Συνήθη Ύλη δηλ. από βαρυόνια (π.χ. η Ύλη η οποία "εμπεριέχεται" στη Γη και στα έμβια όντα).

- Το 23% αποτελείται από [[Σκοτεινή Ύλη]] (άγνωστα μέχρι στιγμής σωματίδια που αλληλεπιδρούν μόνο βαρυτικά με την Συνήθη Ύλη), ενώ

- Το υπόλοιπο 73% σχετίζεται με την ενέργεια του κενού (ή αλλιώς, [[Σκοτεινή Ενέργεια]])(που θεωρείται ότι προκύπτει από την λεγόμενη [[Κοσμολογική Σταθερά]]). Τα παραπάνω αποτελέσματα σημαίνουν ότι το Σύμπαν θα συνεχίσει να διαστέλλεται για πάντα και μάλιστα με επιταχυνόμενο ρυθμό.

==Εξέλιξη της Ανθρώπινης Γνώσης για το Σύμπαν==
[[Image:UniverseAncient-wik.jpg|thumb|160px|Σύμπαν κατά τους Σουμέριους και άλλους αρχαίους λαούς]]
Ανέκαθεν, ο άνθρωπος ένιωθε μια ακαταμάχητη έλξη για οτιδήποτε είχε σχέση με το Σύμπαν. Ήταν, και παραμένει πάντοτε, το μέγιστο από όλα μυστήρια και αινίγματα που επιθυνεί να επιλύσει η Ανθρωπότητα.

Από την Αρχαιότητα μέχρι σήμερα, ο άνθρωπος προσπαθεί να αποκαλύψει τα μυστικά του απέραντου [[Διάστημα|Διαστήματος]] και να κατανοήσει το Παρελθόν, το Παρόν και το Μέλλον.

===Προϊστορία===
Πρέπει να τονισθεί ότι τόσο το μέγεθος του Σύμπαντος όσο και η ίδια η "Συμπαντική έννοια" εξελίχθηκε εντυπωσιακά, σε κάθε εποχή της Ανθρώπινης Εξέλιξης.

* Προφανώς για τους προγόνους του Homo Sapiens οι έννοιες "Σύμπαν" και "εαυτός" δεν ήταν διαχωρίσιμες. Θα μπορούσαμε να πούμε ότι για αυτό το Σύμπαν ήταν χονδρικά ένα "σημείο".

*Αλλά και τον τροφοσυλλέκτη, δηλ τον "άνθρωπο των σπηλαίων", το Σύμπαν εξακολούθησε να έχει "σημειακή μορφή" (αν και αρκετά διευρυμένη) καθώς ήταν προφανώς ταυτιζόταν με την περιοχή όπου διέμενε και κυνηγούσε.

*Αργότερα, όταν ο άνθρωπος πέρασε στο κτηνοτροφικό στάδιο και σχηματίσθηκαν οι πρώτες φυλές ως Σύμπαν θα θεωρούνταν η "γραμμή" της πορείας που διέτερεχαν κατά την νομαδική ζωή τους. Άρα τότε το Σύμπαν απέκτησε την πρώτη διάσταση και έγινε γραμμικό.

Στις πρώτες γεωργικές κοινωνίες, η έννοια "Σύμπαν" δεν είχε αποχωρισθεί ακόμη από την έννοια "έθνος/κράτος". Το Σύμπαν περιελάμβανε το καλλιεργούμενο έδαφος της κοινότητας και έτσι έγινε δισδιάστατο.

===Τα πρώτα Συμπαντικά Μοντέλα===
Στην αυγή του ανθρώπινου πολιτισμού, όταν το πέπλο της προϊστορίας ανασύρθηκε (τελευταίο τέταρτο της 4ης χιλιετηρίδας π.Χ.), τότε την διαλεύκανση της Συμπαντικής έννοιας ανέλαβαν οι λεγόμενοι Ανατολικοί Λαοί (Σουμέριοι, Αιγύπτιοι, Ασσύριοι, Βαβυλώνιοι, κ.α) Τα ιερατεία των λαών αυτών άρχισαν να σχεδιάζουν τα πρώτα "αρχέγονα συμπαντικά μοντέλα" όπου συμπεριέλαβαν και την Γήινη Ατμόσφαιρα. Ουσιαστικά όμως, οι ορολογίες "Σύμπαν" και "Γη" δεν ήταν ακόμη διαχωρίσιμες έννοιες. Ωστόσο η συνεισφορά τους ήταν καθοριστική καθώς με την ενσωμάτωση του ουρανού (ουσιαστικά, του ορίζοντα) προσέθεσαν την τρίτη διάσταση στο Συμπαντικό πρότυπο.

===Διάκριση Γης και Διαστήματος===
Στη συνέχεια η σκυτάλη πέρασε στους Έλληνες φιλόσοφους. Αυτοί βαθμιαία αντελήφθησαν ότι αντικείμενα του "Στερεώματος" (Ήλιος, Σελήνη, Πλανήτες) είναι διαφορετικά ουράνια σώματα από την Γη. Αυτή ήταν και η πρώτη
αυτονόμηση της έννοιας του Σύμπαντος από τις γήινες δομές.
Όταν εμπεδώθηκε αυτός ο διαχωρισμός τότε διαμορφώθηκαν τα πρώτα πραγματικά Συμπαντικά μοντέλα.

===Ο Αριστοτέλειος [[Γαιοκεντρισμός]]===
Ο [[Αριστοτέλης]], στο βιβλίο του «Περί Ουρανού», υποστηρίζει από το 340 π.Χ. ότι η [[Γη]] είναι σφαιρική και ότι βρίσκεται στο κέντρο του Σύμπαντος. Μένει ακίνητη, ενώ ο Ήλιος, η Σελήνη, οι [[πλανήτης|πλανήτες]] και οι [[αστέρας|αστέρες]] κινούνται γύρω από τη Γη σε τέλειες κυκλικές τροχιές.

Είναι βέβαια προφανές ότι η έννοια του "Σύμπαντος\Κόσμου" ταυτιζόταν με το σημερινό [[Ήλιακό Σύστημα]].

===Η εμφάνιση του [[Ηλιοκεντρισμός|Ηλιοκεντρισμού]]===
Κατά τον [[Αρίσταρχος|Αρίσταρχο]], o [[Ήλιος]] είναι το κέντρο του Σύμπαντος και γύρω από αυτόν περιστρέφονται οι πλανήτες (συμπεριλαμβανομένης και της Γης), ενώ η [[Γη]] περιστρέφεται γύρω από τον άξονά της κάθε εικοσιτέσσερις ώρες. Δυστυχώς, η θεωρία του Αρίσταρχου, που σήμερα ξέρουμε ότι είναι σωστή, δεν υιοθετήθηκε από τον αρχαίο κόσμο και σύντομα λησμονήθηκε.

===Ο Πτολεμαϊκός [[Γαιοκεντρισμός]]===
Περί τα μέσα του δεύτερου αιώνα μ.Χ. αναπτύχθηκε η θεωρία του [[Πτολεμαίος Κλαύδιος|Πτολεμαίου]]. Κατά τη θεωρία αυτή η Γη είναι το κέντρο του Κόσμου. Στέκεται ακίνητη και γύρω της στρέφονται οκτώ μεγάλες σφαίρες που μεταφέρουν τα ουράνια σώματα.

Πάνω σε αυτές τις σφαίρες κινούνται ο [[Ήλιος]], η [[Σελήνη]] και οι πέντε πλανήτες που ήταν τότε γνωστοί, δηλ. ο Ερμής, η Αφροδίτη, ο Άρης, ο Ζεύς και ο Κρόνος.

Η εξωτερική (η όγδοη) σφαίρα μεταφέρει τους απλανείς αστέρες.

Οι απλανείς αστέρες είναι οι αστέρες που παραμένουν σταθερά στις ίδιες, μεταξύ τους, θέσεις, αλλά και που όλοι μαζί περιστρέφονται στον ουρανό. Αξίζει να σημειώσουμε ότι ο Πτολεμαίος, παρά την παντελή έλλειψη κατάλληλων οργάνων, υπολόγισε τη μέση απόσταση της Γης από τη Σελήνη με σχετικά μεγάλη ακρίβεια. Συγκεκριμένα, υπολόγισε ότι η απόσταση αυτή είναι όσο 29.5 φορές τη διάμετρο της Γης (ενώ η σωστή απόσταση είναι 30.2 φορές).

Όμοια και ο [[Ερατοσθένης]] υπολόγισε τη διάμετρο της Γης με εντυπωσιακή ακρίβεια (έπεσε έξω κατά περίπου 90 χιλιόμετρα).

===Η επικράτησε του Γαιοκεντρισμού===
Η θεωρία του Πτολεμαίου ήταν βέβαια λανθασμένη, αλλά συνέπιπτε σε μεγάλο βαθμό, με τις απόψεις του Αριστοτέλη. Έτσι υιοθετήκε από την τότε διαμορφούμενη Χριστιανική Θρησκεία που αναζητούσε να ενσωματώσει μία "σύχρονη κοσμολογία". Η υιοθέτηση αυτή είχε ως αποτέλεσμα την απόλυτη καθιέρωση και παγίωση του Πτολεμαϊκού συστήματος. Όποιος Μεσαιωνικός άνθρωπος τολμούσε να διαφωνήσει, χαρακτηριζόταν ως αιρετικός, αντιμετώπιζε την Ιερή Εξέταση όπου συνήθως ετιμωρείτο αυστηρά, ακόμα και με θάνατο.

===Η Αναβίωση του Ηλιοκεντρισμού===
Μετά από αιώνες σιωπής, ο Νικόλαος Κοπέρνικος (1473-1543), Πολωνός αστρονόμος (εικόνα 1.7α), που κατά πάσα πιθανότητα γνώριζε τη θεωρία του Αρίσταρχου (γεγονός που δεν έχει εξακριβωθεί, αλλά αυτό ισχυρίζονται πολλοί επιστήμονες), επαναδιατυπώνει (αλλά με επιστημονικότερο τρόπο πλέον) την Ηλιοκεντρική άποψη, ότι δηλαδή το κέντρο του Σύμπαντος είναι ο [[Ήλιος]] και ότι γύρω από τον Ήλιο περιστρέφονται οι πλανήτες.

Από το φόβο να μην κατηγορηθεί και προπαντός να μην τιμωρηθεί από την εκκλησία (ήταν διορισμένος υπάλληλος δια βίου σε καθεδρικό ναό), οι απόψεις του αυτές είδαν το φως της δημοσιότητας με ψευδώνυμο ακριβώς το έτος που πέθανε. Φυσικά, οι απόψεις του Κοπέρνικου (όπως εξάλλου και του Αρίσταρχου) ήταν απλώς υποθέσεις, χωρίς αποδείξεις. Επομένως, δεν ήταν τόσο υποθέσεις αλήθειας, όσο υποθέσεις απλότητας, γιατί έδιναν μια απλή, δηλ. πιο λογική, άποψη για το Σύμπαν από αυτήν του Πτολεμαίου.

===Ο Γαλιλαίος και οι αντιδράσεις της Θρησκείας===
Χρειάστηκαν εκατό περίπου χρόνια από τότε που δημοσιεύτηκαν οι απόψεις του Κοπέρνικου, για να τις πάρει κάποιος στα σοβαρά και να προσπαθήσει να αποδείξει ότι ήσαν σωστές. Αυτό το έκανε πρώτος ο [[Galileo, Galilei|Γαλιλαίος]] (1564-1642), που έζησε στην Πίζα της Ιταλίας. Οι αποδείξεις του στηρίχθηκαν στις παρατηρήσεις που έκανε ο ίδιος με το τηλεσκόπιο, που υπήρξε και ο εφευρέτης του.

Παρατηρώντας τις κινήσεις των πλανητών, διαπίστωσε ότι πράγματι ο [[Κοπέρνικος]] είχε δίκαιο, και εξέδωσε το 1632 σχετικό σύγγραμμα. Για τις ανακαλύψεις του αυτές εδιώχθη από την [[Καθολικισμός|Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία]], επειδή ήταν αντίθετες με τις τότε παραδεκτές κοσμολογικές απόψεις και αντίθετες από τις θέσεις του Αριστοτέλη.

Μάλιστα δε, προκειμένου να αποφύγει το θάνατο, ανακάλεσε ως λανθασμένες τις ανακαλύψεις του για το σύμπαν, συντασσόμενος με τις ττότς παραδεκτές κοσμολογικές απόψεις. Έτσι η Ιερά Εξέταση μετέτρεψε την ποινή του θανάτου σε κατ’ οίκον περιορισμό, όπου και τελικά πέθανε από φυσικό θάνατο.

===Ο Ρόλος του Τηλεσκόπιου===
Κεντρικό ρόλο στην εξέλιξη της γνώσης για το Σύμπαν έπειξε η ανακάλυψη του [[τηλεσκόπιο|τηλεσκόπιου]].

Μετά από την ανακάλυψη αυτή, η έρευνα του Σύμπαντος αρχίζει να παίρνει τη μορφή μιας επιστημονικής εργασίας. Με τη βοήθεια αυτού του οργάνου, επιτεύχθηκε η διεύρυνση των ορατών στον άνθρωπο ορίων του.

Από την ημέρα που ο Γαλιλαίος έστρεψε, για πρώτη φορά το [[τηλεσκόπιο]] προς τον ουρανό και είδε τα ουράνια σώματα μεγενθυμένα, γεγονός που δεν είχε συμβεί ποτέ μέχρι τότε, η ανθρωπότητα άλλαξε μια για πάντα. Για παράδειγμα ήταν ο πρώτος που είδε όρη πάνω στη [[Σελήνη]], τους [[Φυσικός Δορυφόρος|δορυφόρους]] του Δία, το μισοφέγγαρο της Αφροδίτης, τους [[Πλανητικός Δακτύλιος|δακτυλίους]] του Κρόνου και τις [[Ήλιακή Κηλίδα|κηλίδες]] του Ήλιου.

Όταν ο Γαλιλαίος ανακόίνωσε ότι είδε με το τηλεσκόπιό του όρη στην Σελήνη, ο φιλόσοφος Cesare Cremonini ήταν ένας από αυτούς που αρνήθηκαν ακόμα και να ελέγξουν κοιτώντας, ισχυριζόμενος ότι ο Αριστοτέλης είχε αποδείξεί ότι η Σελήνη ήταν τέλεια σφαίρα. Ανάλογα προβλήματα προέκυψαν από την ανακάλυψη των ηλιακών κηλίδων.

Κατά παρόμοιο τρόπο άλλαξε όταν ο άνθρωπος έστρεψε, για πρώτη φορά, το μικροσκόπιο προς οτιδήποτε το έμψυχο και άψυχο και είδε τη δομή τους.

Στη σημερινή μάλιστα εποχή, με τη χρησιμοποίηση των ηλεκτρονικών κατοπτρικών τηλεσκοπίων, τα οποία παρουσιάζουν πολύ μικρή [[διάθλαση]] και αξιόλογη ικανότητα [[μεγέθυνση|μεγέθυνσης]], δόθηκε η δυνατότητα να μελετηθούν κόσμοι που απέχουν εκατομμύρια έτη φωτός από τη Γη.

===Νεύτων και Βαρύτητα===
Το έτος που πέθανε ο Γαλιλαίος, δηλ. το 1642, γεννήθηκε ένας άλλος, επίσης πολύ μεγάλος επιστήμων, ο Βρετανός Ισαάκ [[Newton|Νεύτων]] ο οποίος, όπως και ο Γαλιλαίος, έζησε μέχρι τα βαθιά του γηρατειά (1642-1727). Ο Νεύτωνας δημοσίευσε το 1687 το βιβλίο του με τίτλο «Φιλοσοφία των Φυσικών Επιστημών», ένα από τα σημαντικότερα βιβλία της ανθρωπότητας αφού επηρέασε βαθύτατα την αντίληψη του ανθρώπου για το Σύμπαν. Εκεί ο Νεύτων, με βάση τη θεωρία της βαρύτητας, διατυπώνει τη μαθηματική θεμελίωση, που καλύπτει και επαληθεύει όχι μόνο τα ευρήματα του Γαλιλαίου για το Ηλιακό μας σύστημα, αλλά και για το γαλαξία μας, και για το σύμπαν ολόκληρο.

Όπως προανφέρθηκε, πριν από το Νεύτωνα υπήρξαν δυο βασικές απόψεις για το Σύμπαν: Η Γεωκεντρική (Αριστοτέλης, Πτολεμαίος) και η Ηλιοκεντρική (Αρίσταρχος, Κοπέρνικος, Γαλιλαίος).

Ο Νεύτων ήρθε να το κάνει ακόμα μεγαλύτερο γιατί ισχυρίστηκε ότι το Σύμπαν είναι άπειρο, και ως εκ τούτου δεν υπάρχει κάποιο σημείο στο Σύμπαν που να είναι το κέντρο του κόσμου.

Η δε Γη είναι ένας συνηθισμένος πλανήτης μέσα σε ένα Γαλαξία, το δε Σύμπαν είναι άπειρο και αποτελείται από δισεκατομμύρια Γαλαξίες.

===Η συμβολή της Σχετικότητας===
Στις αρχές του εικοστού αιώνα μια χιονοστιβάδα από ανακαλύψεις άλλαξαν ακόμα παραπέρα την αντίληψη του ανθρώπου, τόσο για το σύμπαν (τον μακρόκοσμο), όσο και για τη δομή της ύλης (τον μικρόκοσμο). Το 1915, ο φυσικός [{Einstein]], δημοσίευσε το βιβλίο του με τίτλο «Η Γενικευμένη Θεωρία της Σχετικότητας», ένα βιβλίο ανάλογης, ίσως και μεγαλύτερης σημασίας με αυτό του Νεύτωνα. Ο Einstein βελτιώνει την αντίληψή μας για το Σύμπαν, διορθώνοντας και συμπληρώνοντας τον Νεύτωνα σε πολλά σημεία.

===Διαφορές Νευτώνειου και Σχετικιστικού Σύμπαντος===
Για παράδειγμα, ο Νεύτωνας θεωρούσε ότι το σύμπαν είναι σταθερό, με την έννοια ότι όλα τα ουράνια σώματα υπήρξαν ανέκαθεν όπως είναι σήμερα και ότι κινούνται αρμονικά στον ουρανό. Όμως, σύμφωνα με το νόμο της βαρύτητας, θα έπρεπε το ένα ουράνιο σώμα να ελκύει και επομένως να πλησιάζει το άλλο και έτσι σιγά-σιγά όλα τα ουράνια σώματα να μαζευτούν σ’ ένα σημείο, το ένα επάνω στο άλλο, σαν ένας πολύ μεγάλος σωρός από ουράνια σώματα. Το γιατί αυτό δεν συμβαίνει δεν μπορούσε να το εξηγήσει και το απέδιδε σε θεϊκή δύναμη, που κρατούσε τα ουράνια σώματα στο σύμπαν στις θέσεις τους και επομένως ολόκληρο το σύμπαν σε σταθερή κατάσταση. Με την άποψη αυτή συμφώνησε ουσιαστικά και ο Αϊνστάιν, αλλά διαφώνησε εν μέρει υποστηρίζοντας ότι κάποια ουράνια σώματα μπορούν ν’ αλλοιωθούν, όπως π.χ. ένας μεγάλος αστέρας να καταρρεύσει σε αστέρα νετρονίων ή να γίνει μια μαύρη τρύπα. Μ’ αυτή την έννοια, ο Αϊνστάιν υποστήριζε ότι το σύμπαν δεν είναι σταθερό, αλλά δυναμικό.

===Χωρόχρονος===
Η μεγάλη συμβολή του [[Einstein]] οφείλεται στην εισαγωγή μιας νέας έννοιας ως βάσης μελέτης και ερμηνείας του Σύμπαντος, της έννοιας του [[Χωρόχρονος|Χωρόχρονου]].

Ο [[Αριστοτέλης]] υποστήριζε ότι και ο Χώρος και ο Χρόνος είναι απόλυτοι.

Ο [[Νεύτων]] υποστήριζε ότι ο χώρος είναι σχετικός, αλλά ο χρόνος είναι απόλυτος.

Ο [[Einstein]] απέδειξε ότι και ο [[Χρόνος|Xρόνος]] και ο [[Χώρος|Χώρος]] είναι Οντότητες σχετικές και αδιαχώριστες και ότι το Σύμπαν υπάρχει και εξελίσσεται μέσα στο [[Χωρόχρονος|Χωρόχρονο]].

===Διαστολή Σύμπαντος===
[[Image:UniverseHistory-goog.jpg|thumb|160px|Ιστορία του Σύμπαντος]]
Το 1929, ο Edwin Hubble (1888-1953), απέδειξε ότι το Σύμπαν δεν είναι όπως το φαντάστηκαν ο [[Νεύτων]] και ο [[Einstein]], αλλά είναι ένα Σύμπαν που συνεχώς διαστέλλεται. Συγκεκριμένα, ανακάλυψε ότι οι [[Γαλαξίας|Γαλαξίες]] απομακρύνονται μεταξύ τους με μεγάλη ταχύτητα, η δε ταχύτητα αυτή μεγαλώνει (γραμμικά), όταν μεγαλώνει και η απόσταση του απομακρυνόμενου γαλαξία. Η ανακάλυψη του Hubble άφησε κατάπληκτο τον [[Einstein]], καθώς λέγεται ότι όταν πληροφορήθηκε την ανακάλυψη του [[Hubble]] αναφώνησε: «Αυτό το λάθος που έκανα είναι το μεγαλύτερο της ζωής μου» (δηλ. το ότι πίστευε ότι το Σύμπαν δεν διαστέλλεται ούτε συστέλλεται, αλλά παραμένει σταθερό).

Η ανακάλυψη του Hubble ότι το Σύμπαν διαστέλλεται άλλαξε ριζικά την αντίληψή μας για αυτό. Το ότι διαστέλλεται το Σύμπαν σημαίνει ότι προηγουμένως ήταν πιο μικρό. Μάλιστα, πηγαίνοντας πολύ πίσω στο Χρόνο το φαίνεται να ήταν ένα υλικό σημείο. Οι σύγχρονοι αστροφυσικοί, μεταξύ των οποίων και ο Στίβεν [[Ηawking]], υποστηρίζουν ότι πράγματι έτσι έγινε, ότι δηλ. όλα άρχισαν με τη [[Μεγάλη Έκρηξη]] και έκτοτε αυτό διαστέλλεται συνεχώς. Το γεγονός ότι το Σύμπαν διαστέλλεται, όπως ήταν αναμενόμενο, μετέφερε το θέμα της δημιουργίας του σύμπαντος από τον χώρο της [[Μεταφυσική|Μεταφυσικής]] και της Θεολογίας στον χώρο της [[Επιστήμη|Επιστήμης]].

===Σκοτεινή Ύλη και Σκοτεινή Ενέργεια===
Πρόσφατη θεωρία υποστηρίζει ότι πέρα από την ύλη του Σύμπαντος που μέχρι σήμερα γνωρίζαμε, υπάρχει και η «σκοτεινή ύλη». Η Σκοτεινή Ύλη κυριαρχεί στο σύμπαν (πάνω από το 90% της ύλης του Σύμπαντος είναι σκοτεινή) και φαίνεται ότι λειτουργεί ευεργετικά στο φαινόμενο της διαστολής του σύμπαντος, δηλ. το σπρώχνει προς τα «έξω» και γι’ αυτό κατά κύριο λόγο, το σύμπαν διαστέλλεται. Ονομάζεται σκοτεινή ύλη γιατί δεν ακτινοβολεί και επομένως δεν φαίνεται.

===Πολυσυμπαντικές Απόψεις===
Τέλος, σημειώνουμε ότι υποστηρίζεται η άποψη ότι το Σύμπαν στο οποίο ζούμε δεν είναι το μόνο. Υπάρχουν και άλλα Σύμπαντα, τα οποία ενδέχεται να είναι πιο ενδιαφέροντα και πιο εντυπωσιακά και πιο όμορφα από το δικό μας.

==Σύμπαν και Φυσικές Θεωρίες==
Σήμερα υπάρχουν δύο βασικές προσεγγίσεις της Φυσικής για το Σύμπαν. Η μία εξηγεί τον Μεγάκοσμο (είναι η θεωρία της σχετικότητας του Einstein) και η άλλη εξηγεί τον Mικρόκοσμο (είναι η Κβαντική Θεωρία του Schrodinger, του Heisenberg, του Planck και άλλων). Η θεωρία της Σχετικότητας δεν μπορεί να ερμηνεύσει το Μικρόκοσμο, αλλά ούτε και η Κβαντομηχανική μπορεί να ερμηνεύσει τον Μεγάκοσμο.

Η ανάγκη για μία και μόνη θεωρία που θα είναι ικανή να ερμηνεύσει και τον μακρόκοσμο και τον μικρόκοσμο είναι προφανής. Μια τέτοια θεωρία ονομάζεται «ενοποιημένη θεωρία» ή «[[Θεωρία Παντός|Θεωρία του Παντός]]». Μια τέτοια θεωρία επιδιώκουν τις τελευταίες δεκαετίες πολλοί θεωρητικοί φυσικοί απανταχού της Γης, αλλά ακόμα δεν τα έχουν καταφέρει (ο Einstein αφιέρωσε τα τελευταία χρόνια της ζωής του στο θέμα της θεωρίας των πάντων, χωρίς όμως επιτυχία).

==Σύμπαν και Ζωή==
Η [[ζωή]] είναι ένα [[φαινόμενο]] ιδιαίτερης σημασίας για το Σύμπαν. Η θέση της ζωής μέσα σε αυτό θα περιγραφεί σε ιδιαίτερο άρθρο που θα διαμορφωθεί στην εγκυκλοπαίδεια.

==Σύμπαν και Θεός==
Η ύπαρξη η μη ενός [[Θεός|Θεού]] - Δημιουργού του Σύμπαντος είναι ένα, επίσης, πολύ ακανθώδες ζήτημα.
Η σχέση της έννοιας "Θεός" με το Σύμπαν θα περιγραφεί σε ιδιαίτερο άρθρο που θα διαμορφωθεί στην εγκυκλοπαίδεια.

==Δώδεκα Αναπάντητα Ερωτήματα==
Οι δώδεκα κρίσιμες ερωτήσεις που η απάντησή τους αγνοείται ή αμφισβητείται (αλλά ταυτόχρονα, θεωρείται άκρως απαραίτητη για την περαιτέρω κατανόηση του Σύμπαντος) είναι:
# Ποιές είναι οι μάζες των [[νετρίνο|νετρίνων]], και πως έχουν διαμορφώσει την εξέλιξη του Σύμπαντος;
# Είναι τα [[πρωτόνιο|πρωτόνια]] ασταθή;
# Πως προήλθαν τα [[Χημικό Στοιχείο|χημικά στοιχεία]] από τον [[σίδηρος|σίδηρο]] έως το [[ουράνιο|ουράνιο]];
# Υπάρχουν νέες καταστάσεις της [[Ύλη|Ύλης]] στις εξαιρετικά υψηλές πυκνότητες και θερμοκρασίες;
# Είναι η [[Κβαντική Θεωρία]] η ακριβής θεωρία για τον Μικρόκοσμο και το [[Φως]] ή απαιτείται μια νέα θεωρία στις υψηλότερες ενέργειες;
# Είναι η [[Γενική Σχετικότητα]] του [[Einstein]] η ύστατη και σωστή θεωρία για την [[Βαρύτητα]];
# Είναι η θεωρία του [[Big Bang]] η σωστή θεωρία για την Δημιουργία του Σύμπαντος;
# Από ποιά σωματίδια αποτελείται η [[Σκοτεινή Ύλη]];
# Ποιά είναι η φύση της [[Σκοτεινή Ενέργεια|Σκοτεινής Ενέργειας]];
# Είναι η [[Χορδιακή Θεωρία|Θεωρία Χορδών]] η σωστή [[Ενοποιητική Πεδιακή Θεωρία|θεωρία Ενοποίησης όλων των Πεδίων]] και επομένως η [[Θεωρία Παντός|Θεωρία του Παντός]];
# Υπάρχουν οι [[Πρόσθετες Διαστάσεις]] δηλ. άλλες χωροχρονικές διαστάσεις;
# Προαπαιτείται η ύπαρξη Θεού - Δημιουργού για την γένεση του Σύμπαντος;

==Βιβλιογραφία==
*Ιntroduction to Cosmology, J.V.Narlikar, Cambridge Univ. Press, 1993
*The First Three Minutes: A Modern View of the Origin of the Universe, David Weinberg, BasicBooks
*Η Απαρχή του Σύμπαντος, John Barrow, Εκδ. Κάτοπτρο, 1995
*Perspectives in Astrophysical Cosmology, Martin Rees, Cambridge Univ. Press, 1995
*The Quest for the Cosmological Parameters, Manolis Plionis, Springer Lecture Notes in Physics Vol. 592, p.147, eds. Cotsakis & Papantonopoulos, 2002

==Ελληνική Ιστογραφία==
*[http://www.livepedia.gr/index.php/%CE%A3%CF%8D%CE%BC%CF%80%CE%B1%CE%BD Το παρόν άρθρο στηρίζεται στο άρθρο αυτό της Livepedia]
*[ http://www.astro.noa.gr/journal/Periodic/journal_03plionis.htm Αστεροσκοπείο Αθηνών]
*[http://66.102.9.104/search?q=cache:nzhRQZrzwRQJ:alex.eled.duth.gr/philocosmia/a3.htm+%CE%A3%CF%8D%CE%BC%CF%80%CE%B1%CE%BD&hl=el&gl=gr&ct=clnk&cd=7 Μία πολύ ενημερωτική προσσέγγιση της έννοιας του Σύμπαντος]
*[http://www.neo.gr/website/ergasiamathiti/64.htm Neo.gr - Η πληρέστερη ιστορία της Εξέλιξης του Σύμπαντος στο Ελληνικό Διαδίκτυο]

==Αγγλική Ιστογραφία==
(Λήφθηκε από την Αγγλική Wikipedia)
* [http://www.pbs.org/wnet/hawking/html/home.html ''Stephen Hawking's Universe''] - Where do we come from? How did the universe begin? Why is the universe the way it is? How will it end?
* [http://www.atlasoftheuniverse.com/ Richard Powell: ''An Atlas of the Universe''] - a series of images at various scales, with explanations.
* [http://www.shekpvar.net/~dennis/Elib/Astronomicon/Astronomicon/Cosmos/cosmos.html Cosmos - an "illustrated dimensional journey from microcosmos to macrocosmos"]
* [http://www.space.com/scienceastronomy/age_universe_030103.html Age of the Universe at Space.Com]
* [http://slate.msn.com/id/2087206/ My So-Called Universe] by Jim Holt, on various arguments for and against an infinite universe and parallel universes
* [http://www.hep.upenn.edu/~max/multiverse1.html Parallel Universes] by Max Tegmark
* [http://www.astro.princeton.edu/~mjuric/universe/ Logarithmic Maps of the Universe]
* [http://setiathome.ssl.berkeley.edu/ Seti@Home - the Search for Extraterrestrial Intelligence]
* [http://www.exploreuniverse.com/ic/ Universe - Space Information Centre] by Exploreuniverse.com
* [http://hypertextbook.com/facts/1999/TopazMurray.shtml Number of Galaxies in the Universe]
* [http://www.space.com/scienceastronomy/mystery_monday_040524.html Size of the Universe at Space.Com]
* [http://www.co-intelligence.org/newsletter/comparisons.html Illustration comparing the sizes of the planets with each other, the sun, and other stars]

[[Category: Αστρονομία]]
[[Category: Κοσμολογία]]

Συζήτηση:Μέτων ο Αθηναίος

2007-07-22T21:18:54Z

Makris George:

μα τι έγινε εδώ !!!!!!!!!
τα έσβησα όλα

Αστρολογία

2007-07-22T21:16:42Z

Makris George: /* Σύντομο ιστορικό */

Αστρολογία είναι η δεισιδαιμονία η οποία διδάσκει ότι οι θέσεις και οι κινήσεις των ουράνιων σωμάτων (ο [[Ήλιος]], η [[Σελήνη]], τα άστρα και οι πλανήτες) επηρεάζουν άμεσα τη ζωή του ανθρώπου από τη γέννηση του ως τον θάνατο
του.

==Σύντομο ιστορικό==

Οι αρχαίοι Χαλδαίοι και Ασσύριοι εμπλέκονταν σε αστρολογικές μαντείες περίπου πριν από 3.000 χρόνια. Μέχρι το 450 π.Χ. οι Βαβυλώνιοι είχαν αναπτύξει τον ζωδιακό κύκλο με τα 12 ζώδια, αλλά ήταν οι Έλληνες που παρείχαν τα περισσότερα βασικά στοιχεία της σύγχρονης αστρολογίας. Οι θρησκευτικές απόψεις όλων των λαών στην αρχαιότητα θεωρούσαν τον ήλιο την σελήνη και τα άστρα σαν θεότητες που επιδρούσαν στην ζωή και στο πεπρωμένο των ανθρώπων. Η εξάπλωση της αστρολογικής πρακτικής σταμάτησε κατά την άνοδο του Χριστιανισμού, που 1)ξεχώρισε οριστικά τον Θεό από το Σύμπαν το οποίο θεωρεί σαν καλό δημιούργημα του Θεού και 2) έδινε έμφαση στην θεϊκή παρέμβαση και στην ελεύθερη βούληση και όχι στην επέμβαση των άστρων για τη ζωή των ανθρώπων, αν και η Παπική-Καθολική Εκκλησία την υποστήριζε. Κατά την Αναγέννηση η αστρολογία ανέκτησε την δημοτικότητα της, εν μέρει λόγω του αναζωπυρωμένου ενδιαφέροντος για την επιστήμη και την αστρονομία. Όμως οι χριστιανοί θεολόγοι πολεμούσαν την αστρολογία και το 1585 ο Πάπας Sixtus V την καταδίκασε. Ωστόσο η αστρολογία υπάρχει ακόμη και σήμερα και δυστυχώς έχει πολλούς οπαδούς λόγω άγνοιας ή ημιμάθειας.

Η αστρολογία δεν έχει καμία σχέση με την αστρονομία, την επιστήμη που ερευνά το Σύμπαν και τα ουράνια αντικείμενα που το αποτελούν. Είναι βέβαια αλήθεια πως στα αρχαία χρόνια η αστρονομία και η αστρολογία ήταν οι δύο όψεις ενός νομίσματος και όχι δύο τελείως διαφορετικές οντότητες. Ωστόσο πριν την Αναγέννηση η αστρονομία εξελίχθηκε σε μια ολοκληρωμένη επιστήμη, ενώ η αστρολογία παρέμεινε ως δεισιδαιμονία.

==Βασικές γνώσεις της αστρολογίας==

Βλέποντας τον ουρανό, θα δούμε τα αστέρια να βρίσκονται σε τυχαίες θέσεις, αλλά με λίγη φαντασία μπορείτε να δείτε διάφορα σχέδια που μπορεί να σας μοιάζουν με ζώα ή πράγματα. Οι αρχαίοι άνθρωποι έβλεπαν στους ουρανούς ήρωες, μυθικά ζώα και πράγματα, δημιουργώντας τους αστερισμούς. Οι αστερισμοί χρησιμοποιούνται ακόμη και σήμερα, για να βοηθήσουν τους αστρονόμους να εντοπίσουν ουράνια αντικείμενα και όχι μόνο.

Γύρω από τον Ήλιο γυρίζουν 8 πλανήτες, ένας από αυτούς είναι η [[Γη]]. Καθώς οι πλανήτες γυρίζουν γύρω από τον Ήλιο, αλλάζουν θέσεις στον ουρανό μέρα με τη μέρα, μήνα με τον μήνα, χρόνο με τον χρόνο. Όλοι όμως περνάνε μπροστά από 13 συγκεκριμένους αστερισμούς, τους λεγόμενους Ζωδιακούς Αστερισμούς. Οι αστερισμοί αυτοί είναι ο Κριός, ο Ταύρος, οι Δίδυμοι, ο Καρκίνος, ο Λέων, η Παρθένος, ο Ζυγός, ο Σκορπιός, ο Οφιούχος, ο Τοξότης, ο Αιγόκερος, ο Υδροχόος και οι Ιχθύς. Σύμφωνα με τους αστρολόγους, καθώς οι πλανήτες περνάνε μπροστά από έναν συγκεκριμένο αστερισμό, όσοι άνθρωποι γεννιούνταν εκείνη τη στιγμή αποκτούν και την ανάλογη προσωπικότητα. Όμως οι αστρολόγοι δεν σταματούν εδώ, αφού υποστηρίζουν πως καθώς οι πλανήτες περνάνε μπροστά από τους αστερισμούς, επηρεάζεται ανάλογα και το μέλλον των ανθρώπων.

Για παράδειγμα, αν ένας άνθρωπος γεννηθεί στις 14 Δεκεμβρίου, τότε θεωρείται Τοξότης στο ζώδιο του επειδή ο [[Ήλιος]] βρισκόταν στον αστερισμό του Τοξότη. Όταν μάλιστα εκείνη την ημέρα ο [[Κρόνος]] περάσει από τον Τοξότη, τότε ο άνθρωπος αυτός θα είναι επιρρεπείς στις κακές πράξεις. Κατά την διάρκεια της ζωής του και καθώς οι πλανήτες περνάνε μπροστά από τον αστερισμό του (ή ζώδιο για τους αστρολόγους) επηρεάζονται η συμπεριφορά του, οι επιλογές του και το μέλλον του.

Η αστρολογία εμφανίστηκε με σκοπό την προσπάθεια πρόβλεψης του μέλλοντος των ανθρώπων, αλλά σήμερα είναι εύκολο να υποθέσει κανείς πως μπορεί να χρησιμοποιηθεί και για τον πλήρη έλεγχο των ανθρώπων, υποδουλώνοντας τους σε ένα μοιρολατρικό σύστημα όπου η ελεύθερη βούληση παύει να υφίσταται.

==Γιατί θεωρείται δεισιδαιμονία;==

Όλες οι απόψεις των αστρολόγων και των υποστηρικτών τους είναι και επιστημονικώς αποδεδειγμένα αβάσιμες. Ας ξεκινήσουμε με ένα χαρακτηριστικό της αστρολογίας. Σύμφωνα με την αστρολογία, ο Ήλιος χρειάζεται 30-31 μέρες για να διασχίσει έναν αστερισμό. Όμως οι αστερισμοί έχουν διαφορετικό μέγεθος, ενώ ο Ήλιος τους διασχίσει άλλοτε διαγώνια και άλλοτε μικρά τμήματα τους. Για παράδειγμα ο Ήλιος διασχίσει τον αστερισμό της Παρθένου σε 45 μέρες, τον Σκορπιό σε 7 μέρες και τον Οφιούχο σε 18 μέρες.

Επίσης οι ζωδιακοί αστερισμοί είναι 13 και όχι 12, ώστε να ταιριάξουν οι μήνες με τα ζώδια. Οι αστρολόγοι απορρίπτουν τον Οφιούχο, παρά το γεγονός πως θεωρείται και εκείνος ζωδιακός αστερισμός. Άλλωστε οι αστερισμοί και τα ημερολόγια δεν είναι παρά ανθρώπινες επινοήσεις, με σκοπό την συνεννόηση και την διευκόλυνση των ανθρώπων.

Ένα φυσικό φαινόμενο που αγνοούν οι αστρολόγοι είναι η Μετάπτωση των Ισημεριών. Όπως όλοι γνωρίζουμε, η Γη γυρίζει γύρω από τον εαυτό της σε 24 ώρες και γύρω από τον Ήλιο σε 365 μέρες. Όμως ταυτόχρονα ο άξονας περιστροφής της περιστρέφεται γύρω από τον εαυτό της σε 26.000 χρόνια. Η κίνηση αυτή ονομάζεται μετάπτωση των ισημεριών. Η μετάπτωση των ισημεριών, σε συνδυασμό με την πραγματική θέση του Ήλιου μπροστά από τους ζωδιακούς αστερισμούς, είναι το αίτιο που έχουμε διαφορετικές ημερομηνίες σήμερα για τα ζώδια από ότι πριν από 2.000 χρόνια, όταν πρωτοεμφανίστηκε η αστρολογία. Κι όμως οι αστρολόγοι επιμένουν στις αρχαίες προβλέψεις τους. Για παράδειγμα, αν κάποιος γεννηθεί στις 30 Ιουλίου τότε είναι Λέων, ενώ στην πραγματικότητα θα ήταν Καρκίνος.

Στην προσπάθεια να διορθώσουν τα λάθη τους, οι αστρολόγοι χωρίζουν τον ζωδιακό κύκλο σε 12 ίσα τμήματα (κάτι που είναι λανθασμένο όπως είδαμε παραπάνω) και αποκόπτουν την θέση του Ήλιου μπροστά από τους πραγματικούς ζωδιακούς αστερισμούς. Έτσι όμως καταρρέει η διασύνδεση των προφητειών τους με την επιρροή και την επίδραση που υποτίθεται ότι έχουν τα άστρα στους ανθρώπους.

Πως όμως μας επηρεάζουν οι πλανήτες; Οι αστρολόγοι υποστηρίζουν πως οι πλανήτες μας επηρεάζουν παλιρροιακά (δηλαδή με την βαρύτητα τους), με το φως που αντανακλούν από τον Ήλιο και με το μαγνητικό τους πεδίο. Και στις τρεις περιπτώσεις οι αστρολόγοι κάνουν μέγα λάθος.
*Οι παλιρροιακές δυνάμεις των πλανητών δεν μπορούν να μας επηρεάζουν εξαιτίας των αποστάσεων. Για παράδειγμα ο Δίας απέχει από τη Γη μέχρι και 963.000.000 χιλιόμετρα. Κι ας είναι 11 φορές μεγαλύτερος από τη Γη, ο Δίας επηρεάζει παλιρροιακά έναν άνθρωπο δισεκατομμύρια φορές λιγότερο από ένα τετράδιο! Μάλιστα οι αστρολόγοι πιστεύουν πως το μήκος του εμμηνορροϊκού κύκλου της γυναίκας συμπίπτει τις φάσεις της Σελήνης, κάτι που αποδείχθηκε πως δεν ισχύει .
*Το ίδιο συμβαίνει και με το φως των πλανητών, όπου μια λάμπα των 150 Watt δίπλα μας εκπέμπει χιλιάδες φορές περισσότερο φως από όλους τους πλανήτες. Και οι ραδιοακτινοβολίες των πλανητών είναι σχεδόν ανύπαρκτη, αφού ένας επίγειος σταθμός εκπέμπει κατά εκατοντάδες εκατομμύρια φορές περισσότερη ακτινοβολία από όλους τους πλανήτες.
*Το ίδιο ασήμαντη είναι και η μαγνητική επίδραση των πλανητών. Ο μαγνήτης στα ηχεία επιδρά πάνω μας εκατομμύρια φορές περισσότερο από τα μαγνητικά πεδία όλων των πλανητών.

Με την διαγραφή του Πλούτωνα από την λίστα των πλανητών και την ένταξη του στους νάνους πλανήτες το 2006, οι αστρολόγοι διαφώνησαν κάθετα. Δεν είναι όμως η πρώτη φορά που δείχνουν πως βλέπουν το Ηλιακό Σύστημα. Γύρω από τον Δία γυρίζουν 4 δορυφόροι, που η διάμετρος τους είναι μεγαλύτερη από του Πλούτωνα. Παρά το γεγονός ότι βρίσκονται ποιο κοντά στη Γη από τον Πλούτωνα, άρα και μεγαλύτερες «δυνάμεις επίδρασης», οι αστρολόγοι δεν τους υπολογίσουν στις προβλέψεις τους. Όμως δεν πρέπει να ξεχνάμε πως και η Γη στην οποία ζούμε είναι ένας πλανήτης. Γιατί λοιπόν δεν υπάρχει στους αστρολογικούς καταλόγους;

Ίσως θα έχετε προσέξει πως ανάλογα με το όνομα του κάθε πλανήτη, τα ουράνια αυτά σώματα αποκτούν και τις αντίστοιχες ικανότητες επιρροής στους ανθρώπους. Το αστείο όμως είναι πως τα ονόματα αυτά είναι καθαρά τυχαία. Αν δηλαδή μετονομάζουμε τον Ουρανό σε Γεώργιο, θα «αλλάξουν» και οι ικανότητες του. Τα ονόματα των πλανητών είναι ανθρώπινες επινοήσεις και δεν τα αποκτήσανε από μόνοι τους.

Κάποτε οι αστρολόγοι πίστευαν πως και η υγεία των ανθρώπων επηρεαζόταν από τα ζώδια. Για παράδειγμα πίστευαν πως για να θεραπευτεί ο πονοκέφαλος, χρειάζονταν ένα φυτό που το κυβερνάει ο Ήλιος ή ένα γήινο ζώδιο όπως η Παρθένος εφόσον η Νέα Σελήνη βρίσκεται στον Κριό, το ζώδιο που κυβερνά το κεφάλι. Η Ιατρική απέδειξε πως όλα αυτά δεν ισχύουν, αν και ακόμη και σήμερα υπάρχουν άνθρωποι που τα πιστεύουν.

Σήμερα μάλιστα οι αστρολόγοι προσπαθούν να πείσουν τους ανθρώπους με χρήση στατιστικών, παρά το γεγονός ότι καμία στατιστική μελέτη δεν επιβεβαίωσε τους αστρολόγους. Επίσης κάνουν χρήση υπολογιστών, υποστηρίζοντας ότι οι υπολογιστές δεν κάνουν λάθος. Μέγα λάθος, γιατί οι υπολογιστές δεν έχουν δική τους νόηση και κάνουν αποκλειστικά και μόνο ότι τους ζητήσουμε.

Αν έχετε παρατηρήσει, οι αστρολόγοι δίνουν ιδιαίτερη έμφαση στις θέσεις του Ηλίου, της Σελήνης και των πλανητών κατά την στιγμή της γέννησης ενός ανθρώπου. Όμως η γέννηση ενός ανθρώπου ήταν το αποτέλεσμα μιας εγκυμοσύνης που διαρκούσε 9 μήνες. Αυτό το χρονικό διάστημα γιατί δεν υπολογίζεται από τους αστρολόγους; Γιατί επιλέγεται η στιγμή της γέννησης σαν η πιο σημαντική στιγμή, και όχι η στιγμή της σύλληψης;

Ένα άλλο γεγονός που δεν μπορούν να εξηγίσουν οι αστρολόγοι είναι οι δίδυμοι. Το ένα από τα δίδυμα αδέλφια σκοτώνεται σε δυστύχημα σε αυτοκίνητο, ενώ το άλλο ζει ως τα βαθιά γεράματα. Αν λοιπόν ίσχυε το αστρολογικό πεπρωμένο τους, θα είχαν και τα δύο αδέλφια την ίδια τύχη. Γιατί όμως δεν γίνεται αυό;

Ένας Γάλλος ψυχολόγος έστειλε σε έναν αστρολόγο την ημερομηνία και ώρα γέννησης ενός δολοφόνου που σκότωσε 63 ανθρώπους. Σύμφωνα όμως με τον αστρολόγο, ο στυγερός δολοφόνος είναι στην πραγματικότητα ένα άτομο με υπερθετικούς χαρακτηρισμούς συναισθημάτων αγάπης, φιλίας και ζεστασιάς για τους συνανθρώπους του. Ο ψυχολόγος έστειλε σε 150 άτομα την άποψη του αστρολόγου, από τους οποίους το 94% συμφώνησαν!

Τέλος υπάρχουν και αυτοί που υπερασπίζονται την αστρολογία με τον να σημειώνουν το πόσο ακριβή είναι τα επαγγελματικά και προσωπικά ωροσκόπια. «Η αστρολογία δουλεύει» λένε, αλλά τι ακριβώς εννοούν με τη λέξη «δουλεύει»; Βασικά το να πούμε ότι η αστρολογία δουλεύει σημαίνει ότι υπάρχουν πολλοί ικανοποιημένοι πελάτες και ότι μπορούμε να χειραγωγήσουμε οποιοδήποτε γεγονός για να κολλάει με το ωροσκόπιο. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι η αστρολογία είναι ακριβής στο να προβλέπει την ανθρώπινη συμπεριφορά ή διάφορα γεγονότα. Υπάρχουν αρκετές μελέτες που έχουν δείξει ότι οι άνθρωποι χρησιμοποιούν επιλεκτική κρίση για να κάνουν οποιοδήποτε ωροσκόπιο να ταιριάξει με τις δικές τους αντιλήψεις για τον εαυτό τους. Διαβάστε ένα οποιοδήποτε περιοδικό και θα δείτε ότι όλες οι αστρολογικές προβλέψεις είναι ασαφείς και αόριστες και μπορούν να ταιριάξουν σε πολλούς ανθρώπους διαφορετικών ζωδίων.

Κάντε ένα άλλο πείραμα. Αγοράστε δύο περιοδικά ή εφημερίδες και ανατρέξτε στις σελίδες με τις αστρολογικές προβλέψεις. Διαβάστε προσεκτικά και θα δείτε ότι άλλα λέει αστρολόγος του ενός περιοδικού, άλλα λέει ο αστρολόγος του άλλου περιοδικού!

==Συμπέρασμα==

Οι απόψεις των αστρολόγων για το μέλλον των ανθρώπων και το Σύμπαν δεν ισχύουν σε καμία περίπτωση. Όμως δεν πρέπει να ξεχνάμε πως είναι καθαρά απόφαση του πολίτη αν θα πιστέψει την αστρολογία ή την αστρονομία. Αυτό που χρειάσεται είναι ενημέρωση και εκπαίδευση των πολιτών, με σκοπό την αντιμετώπιση ψευτοεπιστημονικών απόψεων όπως η αστρολογία.

[[Κατηγορία:Αστρονομία]]

Σύμπαν

2007-07-08T22:40:51Z

Makris George: /* Ο Γαλιλαίος και οι αντιδράσεις της Θρησκείας */

Σύμπαν 

Universe

Είναι το "Ολον" δηλ. οτιδήποτε υπάρχει, (ή υπήρχε ή θα υπάρξει), οπουδήποτε.
[[Image:Universe02-goog.jpg|thumb|160px|Σύμπαν - Καλλιτεχνική Αναπαράσταση (Κανείς, βέβαια, δεν μπόρεσε ποτέ να λάβει μία "συνολική φωτογραφία" του Σύμπαντος καθώς θα έπρεπε να βρεθεί έξω από αυτό, πράγμα λογικά αδύνατο).]]

==Ορισμοί==
[[Image:Universe01-goog.jpg|thumb|160px|Σύμπαν - Φωτογράφηση ενός μικρού τμήματός του]]
Είναι το σύνολο που περιλαμβάνει τον [[Χώρος|Χώρο]] και τον [[Χρόνος|Χρόνο]], καθώς και την υπάρχουσα [[Ύλη]] και [[Ενέργεια]] κατά συνέπεια δεν μπορεί να νοηθεί να υπάρχει οτιδήποτε εκτός του Σύμπαντος ή πριν και μετά από αυτό δεδομένου ότι το "[[σύνολο]]" δε μπορεί να είναι και "υποσύνολο".

Με απλές λέξεις, είναι το [[σύνολο]] των υπαρχόντων [[Ουράνιο Σώμα|Ουράνιων Σωμάτων]]. Η ονομασία προσιορίζει το ουράνιο συνόλο που περιέχει τα ουράνια σώματα που μεταξύ τους περιλαμβάνεται και η [[Γη]].

==Εισαγωγή==
Η [[Γη]], ο [[Ήλιος]], το [[Ηλιακό Σύστημα]], ακόμη και αυτός ο [[Γαλαξίας]] στον οποίο ανήκουμε, δεν αντιπροσωπεύει παρά ένα απειροελάχιστο ποσοστό του Σύμπαντος.
Στην πραγματικότητα το μέγεθος του Σύμπαντος είναι ασύλληπτο για τον κοινό νού.

Η προέλευση, η γένεση, το σχήμα και η ηλικία του Σύμπαντος αναπροσδιορίζονται ανάλογα μετην επικρατούσα, κατά εποχή, θεωρία της [[Κοσμολογία|Κοσμολογίας]].

==Σχετικές Επιστήμες==
Αρχικά, στις πρωτόγονες κοινωνίες, το Σύμπαν ήταν αντικείμενο των λαϊκών δοξασιών και της Μαγείας. Όταν όμως, οργανώθηκαν οι κοινωνίες τότε η έννοια αυτή (καθώς ήταν κρίσιμης σημασίας για την κοινωνική χαλιναγώγηση του πληθυσμού) πέρασε στην απόλυτη και αδιαμφισβήτητη αρμοδιότητα της [[Θεολογία|Θεολογίας]].

Αργότερα, στην Πρώιμη Αρχαιότητα, όταν η ορθολογιστική ανθρώπινη γνώση άρχιζε να αναπτύσσεται, η έννοια του Σύμπαντος εισήλθε στην σφαίρα της Φιλοσοφίας και της [[Αστρολογία|Αστρολογίας]].

Στη Ύστερη Αρχαιότητα, στην Ελλάδα, η πρώτη [[επιστήμη]], η [[Αστρονομία]] διαχωρίσθηκε από την [[Αστρολογία]] και ανέλαβε με συστηματικότερο τρόπο την μελέτη του Σύμπαντος.

Στην Μεσαιωνική Εποχή και στην Αναγέννηση άρχισε μία άλλη επιστήμη, η Φυσική (Γαλιλαίος, Νεύτων), να ασχολείται με ουράνια θέματα και βαθμιαία επέβαλλε την κυριαρχία της σε αυτά.

Στην Σύγχρονη Εποχή μία πλειάδα ειδικών επιστημών (θυγατρικές της Φυσικής και της Αστρονομίας) έχουν αναλάβει την, απόλυτα συστηματική πλέον, μελέτη του Σύμπαντος.
Μερικές από αυτές είναι:
η [[Αστροφυσική]], η [[Κοσμολογία]], η [[Αστροβιολογία]], η [[Αστροναυτική]] κ.α.

==Κοσμικές Οντότητες==
Οτιδήποτε υπάρχει στο Σύμπαν θεωρείται ότι συνίσταται από μερικές (έξι) Θεμελιώδεις Κοσμικές [[οντότητα|Οντότητες]]. Αυτές είναι:
* ο [[Χώρος]] (Οι συνήθεις διαστάσεις του είναι τρείς αλλά υπάρχουν πολλές πιθανότητες να έχει και άλλες).
* ο [[Χρόνος]] (Η συνήθης διαστάσή του είναι μία αλλά υπάρχει μία μικρή πιθανότητα να έχει και άλλες).
* η [[Ύλη]] (Αποτελεί το συστατικό όλων των υπαρχόντων σωμάτων. Συμπεριλαμβάνει όλες της μορφές της, συνήθη, σκοτεινή, αντιύλη).
* η [[Ενέργεια]] (Αποτελεί την αιτία όλων των φαινομένων. Συμπεριλαμβάνει όλες τις μορφές της δηλ. Ακτινοβολία, Πεδία, Αλληλεπιδράσεις, Σκοτεινή Ενέργεια).

Σε αυτές τις οντότητες πρέπει να συμεριληφθούν άλλες δύο, αν θέλουμε να ενσωματώσουμε στο Σύμπαν και την [[πληροφορία]] δηλ. τα "μαθηματικά" του.
*ο "Διακριτός Λογισμός" που μελετάται από τα Διακριτά Μαθηματικά και την Πληροφορική και κυριαρχείται από την έννοια την διακριτότητας (όπως π.χ., αριθμοί, σύνολα, bits)
*ο "Συνεχής Λογισμός" που μελετάται από την Ανάλυση (πχ. διαφορικός και ολοκληρωτικός λογισμός) και κυριαρχείται από την έννοια της συνέχειας.

Όλες οι προαναφερθείσες οντότητες δεν είναι επακριβώς καθορισμένες και ανεξάρτητες μεταξύ τους. Η [[Φυσική]] έχει αποδείξει ότι η Ενέργεια μπορεί να μετατραπεί σε Ύλη.
Επίσης το [[Βαρυτικό Πεδίο]] (μορφή ενέργειας) μπορεί να εμφανισθεί ως στρέβλωση του Χώρου.
[[image:UniverseExpansion-wik.png|thumb|Η εξέλιξη του Σύμπαντος κατά επίπεδα πολυπλοκότητας]]
Για να αντιληφθεί κανείς τις Κοσμικές Οντότητες αυτές πρέπει να θεωρήσει το Σύμπαν ως μία πολυκατοικία.
Τότε μπορεί να κάνει τις εξής αντιστοιχίες:
*Ο "Χώρος" αντιστοιχεί στο οικόπεδο του κτίσματος.
*Ο "Χρόνος" αντιστοιχεί στην χρονική διάρκεια της πολυκατοικίας (από το κτίσιμο έως την κατεδάφιση).
*Η "Ύλη" αντιστοιχεί στα οικοδομικά υλικά (π.χ. τούβλα)
*Η "Ενέργεια" αντιστοιχεί στην λάσπη που συνδέει τα τούβλα.
*Ο "Συνεχής Λογισμός" αντιστοιχεί στις γραμμές των "αρχιτεκτονικών σχεδίων" του μηχανικού με βάση τα οποία κτίζεται το οικοδόμημα.
*Ο "Διακριτός Λογισμός" αντιστοιχεί στις μετρήσεις των μηκών των γραμμών αυτών (δηλ στις αριθμητικές τιμές πχ. 10 μέτρα).

Ας σημειωθεί επιπλέον, ότι οι όροφοι (τα πατώματα) της πολυκατοικίας αντιστοιχούν στα επίπεδα εξέλιξης του Σύμπαντος που περιγράφονται στο παρόν άρθρο.

==Κοσμικές Δομές==
Η [[Ύλη]] στο Σύμπαν είναι οργανωμένη σε "δομές" που βρίσκονται σε διαφορετικές κλίμακες.

α) Στις μικρότερες κλίμακες βρίσκονται και τα [[Αστρικό Σύστημα|Αστρικά Συστήματα]] που αποτελούνται από [[Αστέρας|Αστέρες]] και [[Πλανήτης|Πλανήτες]],

β) σε μεγαλύτερες κλίμακες βρίσκονται οι [[Γαλαξίας|Γαλαξίες]] που αποτελούνται από δισεκατομμύρια αστέρες, αέριο, σκόνη και [[Σκοτεινή Ύλη]] και

γ) σε ακόμα μεγαλύτερες κλίμακες βρίσκονται μεγάλες ομάδες Γαλαξιών που ονομάζονται [[Γαλαξιακό Σμήνος|Σμήνη Γαλαξιών]] και αποτελούνται συνήθως από εκατοντάδες έως και χιλιάδες Γαλαξίες. Ο όγκος που καλύπτει κάθε Γαλαξιακό Σμήνος έχει διάμετρο περίπου τα 10.000.000 έτη φωτός (συγκρίνεται αυτό το μέγεθος με αυτό του Γαλαξία μας που είναι περίπου 150.000 έτη φωτός).

δ) Τα Σμήνη Γαλαξιών αντίστοιχα βρίσκονται και αυτά σε ομάδες, μικρές ή μεγάλες, που ονομάζονται [[Γαλαξιακό Υπερσμήνος|Υπερσμήνη Γαλαξιών]] και έχουν έκταση περίπου 100.000.00 έως και 200.000.000 έτη φωτός, είναι δηλαδή πάνω από εκατό φορές μεγαλύτερα από τα σμήνη γαλαξιών. Τα Υπερσμήνη Γαλαξιών έχουν σχήματα διάφορα, αλλά το κυρίαρχο είναι αυτό των νημάτων (μονοδιάστατο) ή της εκτεταμένης επιφάνειας (δισδιάστατο).

==Εξέλιξη του Σύμπαντος==
===Μεγάλη Έκρηξη===
Βασική αφετηρία για τις περισσότερες [[Κοσμολογία|κοσμολογικές θεωρίες]] που ασχολούνται με την προέλευση του Σύμπαντος είναι η έννοια της [[Μεγάλη Έκρηξη|Μεγάλης Έκρηξης]], που τοποθετεί τη Γένεση του Σύμπαντος σε μια σημειακή περιοχή του χωροχρόνου άπειρης πυκνότητας και καμπυλότητας, η οποία εξερράγη δημιουργώντας την [[Ύλη]] και την [[Ενέργεια]] και μαζί τους το [[Χώρος|Χώρο]] και το [[Χρόνος|Χρόνο]].

*Μια επιστημολογική συνέπεια του γεγονότος αυτού είναι ότι στερείται νοήματος η ερώτηση για το τι υπήρχε ή τι γινόταν πριν από τη Μεγάλη Έκρηξη, γιατί ο Χρόνος δημιουργήθηκε μαζί της και συνεπώς δεν υπήρξε "πριν".

*Κατά τον ίδιο τρόπο στερείται νοήματος η αναζήτηση του πού έγινε η Μεγάλη Έκρηξη, καθώς η ανυπαρξία του χώρου πριν από αυτήν συνεπάγεται και την αδυναμία του εντοπισμού ενός συγκεκριμένου σημείου.

===Πρώιμη εποχή===
Η αναπαράσταση των πρώτων στιγμών της δημιουργίας του Σύμπαντος είναι ένα ιδιαίτερα πολύπλοκο πρόβλημα, γιατί προϋποθέτει φυσικές καταστάσεις και διεργασίες που δεν μπορούν να αναπαραχθούν στο εργαστήριο. Μετά τη δεκαετία του 1970, όμως, χάρη στη μεγάλη πρόοδο που σημειώθηκε στη [[Σωματιδιακή Φυσική|Φυσική των Στοιχειωδών Σωματιδίων]], των υψηλών ενεργειών και των [[Ενοποιητική Πεδιακή Θεωρία|Ενοποιητικών Θεωριών Πεδίου]], έχει αρχίσει να σχηματίζεται μια γενικά παραδεκτή εικόνα, που συνήθως αναφέρεται και ως [[Πρότυπο Κοσμολογικό Μοντέλο]] του Σύμπαντος. Σύμφωνα με το μοντέλο αυτό, η [[Μεγάλη Έκρηξη]] λαμβάνει χώρα τη [[Χρονική Στιγμή|χρονική στιγμή]] 0, όπου εκτός από την [[πυκνότητα]] και την [[καμπυλότητα]] απειρίζεται και η [[θερμοκρασία]] του. Για τα φαινόμενα που διαδραματίστηκαν κατά τα πρώτα 10-43 δευτερόλεπτα (sec), που χαρακτηρίζονται και ως [[χρόνος Planck]], δεν μπορεί να διατυπωθεί ακόμη καμιά άποψη, γιατί στις συνθήκες άπειρης καμπυλότητας του χωροχρόνου η [[Γενική Σχετικότητα|Γενική Θεωρία της Σχετικότητας]] παύει να ισχύει και επιβάλλεται η αντικατάστασή της από μια [[Κβαντική Βαρύτητα|Κβαντική Θεωρία της Βαρύτητας]], η οποία δεν έχει όμως ακόμη ολοκληρωθεί. Είναι η εποχή που οι τέσσερεις θεμελιώδεις Αλλεπιδράσεις της [[Φύση|Φύσης]] αποτελούν μία και μοναδική [[Ενιαίο Πεδίο|Ενιαία Αλληλεπίδραση]] και η θερμοκρασία φθάνει τους 1032 Κ, η πυκνότητα τα 1092 γραμ./κυβ. εκατ., ενώ οι διαστάσεις του Σύμπαντος ανέρχονται μόλις στο 1 τρισεκατομμυριοστό των διαστάσεων του ατόμου του υδρογόνου.

===Αποχωρισμοί Αλληλεπιδράσεων===
Στα 10-43 δευτερόλεπτα η [[Βαρυτική Αλληλεπίδραση]] αποχωρίζεται των άλλων και αποτελεί αυτοτελή επίδραση, ενώ μεταξύ 10-43 και 10-35 δευτερολέπτων, καθώς το Σύμπαν διαστέλλεται και η θερμοκρασία του πέφτει στους 1028 Κ, γίνεται ένας δεύτερος διαχωρισμός, αυτός της [[Ισχυρή Αλληλεπίδραση|Ισχυρής Αλληλεπίδρασης]] από την [[Ηλεκτρασθενής Αλληλεπίδραση|Ηλεκτροασθενή Αλληλεπίδρασης]].

Στο στάδιο αυτό η κατάσταση κάπως ξεκαθαρίζει. Σχηματίζονται τα [[κυρκόνιο|κυρκόνια]] (quarks) και τα [[λεπτόνιο|λεπτόνια]] ([[ηλεκτρόνιο|ηλεκτρόνια]] και [[νετρίνο|νετρίνα]]) μαζί με τα αντίστοιχα αντισωματίδιά τους, καθώς και μια σειρά από σωματίδια πολύ μεγάλης μάζας που δεν παρατηρούνται σήμερα, τα [[Μαγνητικό Μονόπολο|μαγνητικά μονόπολα]], ενώ φυσικά υπάρχουν και τα πανταχού παρόντα [[φωτόνιο|φωτόνια]] της ακτινοβολίας (εποχή των κουάρκς). Η "σούπα" αυτή των σωματιδίων υφίσταται μέχρι την έλευση των 10-6 δευτερολέπτων, δηλ. 1 εκατομμυριοστό του δευτερολέπτου μετά τη Μεγάλη Έκρηξη και αφού προηγουμένως, στα 10-16 δευτερόλεπτα και σε θερμοκρασία 1015 Κ, έχει γίνει ένας νέος διαχωρισμός, κατά τον οποίο η ηλεκτροασθενής δύναμη χωρίζεται στην [[Ασθενής Αλληλεπίδραση|Ασθενή Αλληλεπίδραση]] και στην [[Ηλεκτρομαγνητική Αλληλεπίδραση]].

Από εκείνη τη στιγμή οι δύο αυτές Αλληλεπιδράσεις μαζί με την [[Ισχυρή Αλληλεπίδραση]] και τη [[Βαρυτική Αλληλεπίδραση]] θα αποτελέσουν τις τέσσερεις [[Θεμελιώδης Αλληλεπίδραση|Θεμελιώδεις Αλληλεπιδράσεις]] της Φύσης.

===Πρωτονιοσύνθεση===
Ανάμεσα στα 10-16 δευτερόλεπτα και στα 10-4 δευτερόλεπτα, καθώς συνεχίζεται η διαστολή του σύμπαντος και η θερμοκρασία ανέρχεται στους 1014 Κ αποκτά αποφασιστικό ρόλο η Ισχυρή Πυρηνική Αλληλεπίδραση, με αποτέλεσμα τα [[κουάρκς|κυρκόνια]] (quarks) που μέχρι τότε περιφέρονταν ελεύθερα να δεσμευτούν σχηματίζοντας πρωτόνια και νετρόνια (Αδρονιακή Εποχή). Κατά το διάστημα αυτό τα ζεύγη αδρονίων-αντιαδρονίων κυριαρχούν με τη μεγάλη τους μάζα στη δυναμική συμπεριφορά του κοσμικού ρευστού μέχρι τη στιγμή των 10-4 δευτερολέπτων, που η θερμοκρασία των 1012Κ δεν επαρκεί πλέον για το σχηματισμό τους.

===Εξαφάνιση Αντιύλης===
Τότε τα πρωτόνια "αλληλοεξουδετερώνονται" με τα αντι-πρωτόνια ([[αντιύλη]]) σχηματίζοντας [[φωτόνιο|φωτόνια]], εκτός από ένα ελάχιστο υπόλειμμά τους, από το οποίο θα σχηματιστεί αργότερα ολόκληρο το γνωστό μας Σύμπαν. Τον κύριο ρόλο μεταξύ των 10-4 δευτερολέπτων και των 5 δευτερολέπτων μετά τη [[Μεγάλη Έκρηξη]] αναλαμβάνουν πλέον τα [[Λεπτόνιο|λεπτόνια]] (Λεπτονιακή Εποχή), αλλά ήδη στο πρώτο δευτερόλεπτο τα [[νετρίνο|νετρίνα]] αποσυνδέονται από τα υπόλοιπα συστατικά του κοσμικού πλάσματος, αφού οι ασθενικές τους αλληλεπιδράσεις είναι εξαιρετικά σπάνιες και δεν μπορούν να τα κρατήσουν σε [[Θερμοδυναμική Ισορροπία]].

Μετά τα 5 δευτερόλεπτα η θερμοκρασία έχει πέσει λόγω της συνεχιζόμενης διαστολής στους 109 Κ και η [[Δίδυμη Γένεση]], δηλ. η δημιουργία [[ηλεκτρόνιο|ηλεκτρονίων]] και [[ποζιτρόνιο|ποζιτρονίων]] από φωτόνια, δεν είναι πλέον δυνατή. Τα ηλεκτρόνια και τα ποζιτρόνια λόγω της αμοιβαίας τους αλληλοεξουδετέρωσης εξαφανίζονται με τη σειρά τους από το προσκήνιο, αφήνοντας ένα μικρό υπόλειμμα ηλεκτρονίων ισοδύναμο με αυτό των αδρονίων.

===Φωτοκρατία===
Το Σύμπαν εισέρχεται πλέον στην εποχή της κυριαρχίας της ακτινοβολίας (Φωτονιακή Εποχή ή φωτοκρατία), που θα διαρκέσει πολύ περισσότερο από τις προηγούμενες, γύρω στα 500.000 χρόνια. Ήδη όμως στα πρώτα 15 λεπτά και ενώ οι γραμμικές διαστάσεις του Σύμπαντος αυξάνονται κατά 30 φορές, λαμβάνει χώρα ο σχηματισμός πυρήνων υδρογόνου, ηλίου, λιθίου και βηρυλλίου. Μετά το πρώτο αυτό δεκαπεντάλεπτο η πυρηνοσύνθεση σταματά.

Θα συνεχιστεί δισεκατομμύρια χρόνια αργότερα σε τοπική μόνο κλίμακα στο εσωτερικό των αστέρων και κατά τις εκρήξεις των σουπερνόβα.

Στην περίοδο της κυριαρχίας των φωτονίων το Σύμπαν έχει τη μορφή πύρινης σφαίρας που για εκατοντάδες χιλιάδες χρόνια διαστέλλεται χωρίς σημαντικές μεταβολές, αλλάζοντας μόνο το χρώμα του από εκτυφλωτικό γαλάζιο και λευκό σε κιτρινωπό, πορτοκαλί και, τέλος, κόκκινο, καθώς η θερμοκρασία του συνεχώς μειώνεται. Οι συχνές συγκρούσεις των φωτονίων με τα αρνητικά φορτισμένα ηλεκτρόνια και τα θετικά ιόντα των πυρήνων, που εξασφαλίζουν τη θερμική ισορροπία ύλης - ακτινοβολίας, δεν επιτρέπουν στην τελευταία να "ταξιδεύσει" αρκετά μακριά, με αποτέλεσμα το Σύμπαν της περιόδου αυτής να παρουσιάζεται θαμπό και αδιαφανές σε έναν υποτιθέμενο παρατηρητή. Καθώς, όμως, το Σύμπαν συνεχίζει να διαστέλλεται και να ψύχεται, τα ηλεκτρόνια αρχίζουν να δεσμεύονται από τους πυρήνες σχηματίζοντας άτομα, με συνέπεια να σταματήσει η αλληλεπίδρασή τους με τα φωτόνια.

===Διαχωρισμός Ύλης και Ακτινοβολίας===
Στα 500.000 χρόνια η θερμοκρασία έχει πέσει στους 3.000 Κ, ενώ το σύμπαν έχει φθάσει να είναι 1.000 φορές μικρότερο από ό,τι σήμερα. Οι συνθήκες είναι ώριμες για το διαχωρισμό της ύλης από την ακτινοβολία (εποχή της ύλης ή υλοκρατία) και τα φωτόνια κινούνται πλέον ελεύθερα στο χώρο, καθιστώντας το Σύμπαν διαφανές και προσιτό στην [[παρατήρηση]]. Απόρροια του γεγονότος αυτού αποτελεί η διάχυτη [[Κοσμική Ακτινοβολία Υποβάθρου|ακτινοβολία μικροκυμάτων]] που προαναφέρθηκε.

===Γένεση Γαλαξιακών Δομών===
Στην εποχή της υλοκρατίας το Σύμπαν συνέχισε να διαστέλλεται, με επακόλουθο την ελάττωση της πυκνότητας και της θερμοκρασίας του. Η αρχική, όμως, ομοιογένεια του Σύμπαντος άρχισε να διαταράσσεται από μικρές αρχικά τυχαίες τοπικές συγκεντρώσεις ύλης, που λόγω των αμοιβαίων δυνάμεων βαρύτητας που αναπτύσσονταν έτειναν να μεγαλώσουν και να συμπυκνωθούν ακόμη περισσότερο αντί να ακολουθούν "τυφλά", όπως γινόταν μέχρι τότε, τη γενικότερη διαστολή του σύμπαντος. Από τις συμπυκνώσεις αυτές δημιουργήθηκαν μετά από 3 δισεκατομ. χρόνια οι ραδιογαλαξίες και τα κβάζαρς και μετά από 8 δισεκατομ. χρόνια οι γαλαξίες.

===Αστρογένεση===
Τέλος, στο εσωτερικό των γαλαξιών από μικρότερες συμπυκνώσεις Ύλης θα σχηματιστούν στη συνέχεια η πρώτη αστρική γενεά (Ρορulatiοn Ι) και κατόπιν η δεύτερη (Ρορulatiοn ΙI) γενεά των [[αστέρας|Αστέρων]]. Ο [[Ήλιος]] ανήκει στη δεύτερη γενεά των αστέρων και δημιουργήθηκε μαζί με το [[Αστρικό Σύστημα]] που τον περιβάλλει (δηλ. το γνωστό μας [[Ηλιακό Σύστημα]]) πριν από 4,6 δισεκατομ. έτη.

===Σύνοψη===
Το σενάριο της Μεγάλης Έκρηξης που σκιαγραφήθηκε σε γενικές γραμμές ερμηνεύει αρκετά καλά τα περισσότερα χαρακτηριστικά του Σύμπαντος όπως αυτό παρατηρείται σήμερα και ιδίως τη διαστολή του, που παρασύρει τους Γαλαξίες σε μια ομοιόμορφη κίνηση.

Παράλληλα, όμως, αφήνει αναπάντητα μια σειρά από ερωτήματα, όπως είναι η [[ομοιογένεια]] και η [[ισοτροπία]] του Σύμπαντος, η μεγάλη προσέγγιση της παραμέτρου κ προς τη μονάδα που αντιστοιχεί σε ένα "επίπεδο" στατικό σύμπαν, το γεγονός ότι όλοι οι γαλαξίες έχουν περίπου την ίδια μάζα και, τέλος, η αδυναμία παρατήρησης μαγνητικών μονόπολων που θα έπρεπε να έχουν δημιουργηθεί στα αρχικά στάδια της Μεγάλης Έκρηξης.

===Κοσμικός Πληθωρισμός===
Μια λύση στα προβλήματα αυτά επιχειρεί να δώσει η θεωρία του [[Πληθωρισμός|Κοσμικού Πληθωρισμού]], που διατυπώθηκε στη δεκαετία του 1980 από τον Άλαν Γκαθ του Τεχνολογικού Ινστιτούτου της Μασαχουσέτης (ΜΙΤ). Βασική της ιδέα είναι ότι κατά τη χρονική στιγμή των 10-35 δευτερολέπτων από τη Μεγάλη Έκρηξη, όταν η θερμοκρασία ανερχόταν στους 1027 Κ και έλαβε χώρα ο διαχωρισμός της ισχυρής αλληλεπίδρασης από την ηλεκτροασθενή δύναμη, το σύμπαν υπέστη μια αλλαγή φάσης, κάτι ανάλογο με τη συμπύκνωση του ατμού και τη μετατροπή του σε υγρό.

===Πολυσύμπαν===
[[Image:UniverseBubble-goog.gif|thumb|300px|Γένεση ενός Σύμπαντος από μία "Κοσμική Φυσαλλίδα" σύμφωνα με τις απόψεις περί Πολυσύμπαντος]]
Αποτέλεσμα της αλλαγής αυτής ήταν ο διαχωρισμός του Σύμπαντος σε επιμέρους περιοχές υπό τύπο [[Κοσμική Φυσαλλίδα|φυσαλλίδων]] και η μεταβολή των διαστάσεων των περιοχών αυτών εκθετικά, δηλ. πάρα πολύ απότομα μέχρι τη χρονική στιγμή των 10-6 δευτερολέπτων, κατά την οποία η υπερανάπτυξη αυτή σταμάτησε και άρχισε η βραδύτερη διαδικασία της διαστολής που περιγράφηκε παραπάνω. Μια από τις φυσαλλίδες αυτές αύξησε μέσα σε 10-31 δευτερόλεπτα τη διάμετρό της από 10-45 μέτρα σε 10 περίπου εκατοστά, δηλ. σε 10-1 μέτρα, και αποτέλεσε στη συνέχεια το ορατό σε εμάς Σύμπαν, που αυτή τη στιγμή έχει γραμμικές διαστάσεις 1010 έτη φωτός, ενώ το πραγματικό Σύμπαν με πολύ μεγαλύτερη διάμετρο (της τάξης των 103000 ετών φωτός) αποτελείται από πολλά επιμέρους Σύμπαντα, ανάμεσα στα οποία δεν υπάρχει καμιά επικοινωνία και καμιά αλληλεπίδραση, παρά την αρχική αιτιακή τους σχέση και την κοινή τους προέλευση.

Η [[Φυσική]] μπορεί να είναι διαφορετική στα επιμέρους αυτά Σύμπαντα, η πυκνότητα [[ενέργεια|ενέργειας]] να είναι μεγαλύτερη ή μικρότερη, η φάση του πληθωρισμού να διαρκεί αντίστοιχα περισσότερο ή λιγότερο, ενώ ακόμα και ο αριθμός των [[διάσταση|διαστάσεων]] του [[Χωρόχρονος|Χωροχρόνου]] θα μπορούσε να είναι διαφορετικός.

Υπάρχουν μερικές θεωρίες που δέχονται την ιδέα ενός χώρου με περισσότερες από τρεις διαστάσεις (θεωρία των Kaluza - Klein και άλλες θεωρίες), γεγονός που σημαίνει ότι οι επιπλέον διαστάσεις πρέπει να είναι πάρα πολύ μικρές, αναδιπλωμένες γύρω από τον εαυτό τους και συνεπώς μη αντιληπτές στο δικό μας Σύμπαν.

Αποτελεί, όμως, θεμιτή παραδοχή το ότι σε άλλα Σύμπαντα κάποιες από τις διαστάσεις αυτές είναι ανεπτυγμένες και η υπόθεση αυτή, όπως είναι φυσικό, παραπέμπει σε περιοχές του συνολικού Σύμπαντος ριζικά διαφορετικές από το δικό μας Σύμπαν τόσο ως προς τα χαρακτηριστικά όσο και ως προς τις ιδιότητές τους.

Η θεωρία του [[Κοσμικός Πληθωρισμός|Πληθωριστικού Σύμπαντος]] ερμηνεύει με πειστικό τρόπο μερικά από τα κενά του [[Καθιερωμένο Κοσμολογικό Πρότυπο|Καθερωμένου Κοσμολογικού Προτύπου]]. Πράγματι, αν το Σύμπαν αποτελεί τμήμα ενός πολύ μεγαλύτερου συνόλου εξηγείται αυτόματα η σχεδόν επίπεδη εικόνα που παρουσιάζει, ενώ η προέλευσή του από μια μικρή μόνο αιτιακή περιοχή σημαίνει ότι είχε στη διάθεσή του όλο τον απαιτούμενο χρόνο να αποκτήσει την ομοιογενή και ισότροπη κατανομή της ύλης και της ακτινοβολίας που το χαρακτηρίζουν.

Όπως, όμως, οι περισσότερες κοσμολογικές θεωρίες, δίνει απαντήσεις σε ερωτήματα του ορατού κόσμου με δεδομένα που, καθώς βρίσκονται έξω από τον έλεγχο της παρατήρησης και του πειράματος, δεν μπορούν να ελεγχθούν για την ορθότητα ή το σφάλμα τους και αυτό ίσως αποτελεί το κυριότερο μειονέκτημά της.

==Ηλικία του Σύμπαντος==
Ο Edwin Hubble χρησιμοποίησε μια σχέση για τους παλλόμενους μεταβλητούς [[Κηφείδες]] το 1924, για να μετρήσει την απόσταση έως τα σπειροειδή νεφελώματα και έδειξε για πρώτη φορά ότι ήταν εξωγαλαξιακά αντικείμενα ενώ ο [[mIlky Way|Γαλαξίας]] μας, που έχει διάμετρο 100.000 έτη φωτός, είναι ένας ανάμεσα σε αμέτρητους [[Γαλαξίας|Γαλαξίες]]. Εν τω μεταξύ ο Vesto Slipher χρησιμοποιώντας τη [[μετατόπιση Doppler]] των [[φάσμα|φασματικών γραμμών]] σε περισσότερους από 40 Γαλαξίες, μέτρησε τις ακτινικές [[ταχύτητα|ταχύτητες]] τους και βρήκε ότι οι περισσότεροι από αυτούς, οι μακρινοί Γαλαξίες, απομακρύνονταν από μας. Το φαινόμενο αυτό ονομάστηκε "Φυγή των Γαλαξιών".

Το 1929 ο Hubble συνδύασε τις μετρήσεις που έκανε για τις αποστάσεις των Γαλαξιών και εκείνες άλλων ερευνητών (που βασίστηκαν στα φωτεινότερα αστέρια μέσα στους Γαλαξίες) με τις ταχύτητες απομάκρυνσης για να ανακαλύψει ότι τα δύο αυτά μεγέθη είναι ανάλογα. Όσο μεγαλύτερη είναι η απόσταση του γαλαξία τόσο μεγαλύτερη είναι η ταχύτητα του. Έβγαλε λοιπόν μια σχέση που είναι γνωστή ως νόμος του Hubble:

''v = H * d'' .

Η διαστολή του Σύμπαντος είχε ανακαλυφθεί. Ανάλογα επίσης με τη τιμή της σταθεράς H του Hubble, μπορούμε να υπολογίσουμε και την ηλικία του Σύμπαντος.

Ο εναλλακτικός τρόπος για τον υπολογισμό της ηλικίας του Κόσμου είναι να μετρηθεί με ακρίβεια η σταθερά του Hubble H, γιατί η σταθερά αυτή είναι ένα μέτρο του σημερινού ρυθμού διαστολής του σύμπαντος. Στην πράξη μας δίνει τον χρόνο που πέρασε από τη [[Μεγάλη Έκρηξη]]. Αλλά η τιμή της σταθεράς αυτής εξαρτάται από την ιστορία του ρυθμού διαστολής, που εν συνέχεια εξαρτάται από την τρέχουσα πυκνότητα του σύμπαντος και από τη σύνθεση του Σύμπαντος.

Εάν λοιπόν το Σύμπαν είναι επίπεδο και αποτελείται κυρίως από συνηθισμένη ύλη τότε η ηλικία του είναι : 2/(3 H) , όπου H είναι η τιμή της σταθεράς του Hubble.

- Αλλά εάν το Σύμπαν αποτελείται κατά ένα μικρό ποσοστό από την συνηθισμένη βαρυονική Ύλη, τότε ηλικία του είναι μεγαλύτερη: 1/Ho.

- Κι αν το Σύμπαν περιέχει μια μορφή ύλης παρόμοια με την [[Κοσμολογική Σταθερά|κοσμολογική σταθερά]] Λ ([[Σκοτεινή Ενέργεια]]), τότε η ηλικία του Σύμπαντος μπορεί να είναι ακόμα μεγαλύτερη.

Οι αστρονόμοι για να μετρήσουν τη σταθερά Hubble χρησιμοποιούν διάφορες τεχνικές. Μέχρι σήμερα, οι καλύτερες εκτιμήσεις για την σταθεράς του Hubble κυμαίνονται από 65 km/sec/Megaparsec ως 80 km/sec/Megaparsec (1 μεγαπαρσέκ ισούται με 3.26 εκατομμύρια έτη φωτός).

Η πιο πιθανή τιμή φαίνεται να είναι περίπου 72 km/sec/Megaparsec. Έτσι, οι αστρονόμοι θεωρούν ότι το πηλίκο 1/H (η ηλικία του Σύμπαντος) είναι μεταξύ 12 και 14 δισεκατομμυρίων ετών. Η τελευταία εκτίμηση είναι 13,7.
*[http://www.physics4u.gr/news/2006/scnews2563.html Physics4u]

==Πρόσφατες Μετρήσεις==
Συμπερασματικά από τις πιο πρόσφατες παρατηρήσεις του WMAP, τις μελέτες της κατανομής των Γαλαξιών και των Γαλαξιακών Σμηνών στο Σύμπαν και τον υπολογισμό της σταθεράς του Hubble, αποδεικνύεται ότι το Σύμπαν είναι:

α) Ευκλείδειο

β) Έχει [[ηλικία]] 13.7 δισεκατομμυρίων χρόνων (με περιθώριο σφάλματος μόλις 1%).

γ) Η [[σύσταση]] του είναι η ακόλουθη:

- Το 4% της Ύλης του αποτελείται από Συνήθη Ύλη δηλ. από βαρυόνια (π.χ. η Ύλη η οποία "εμπεριέχεται" στη Γη και στα έμβια όντα).

- Το 23% αποτελείται από [[Σκοτεινή Ύλη]] (άγνωστα μέχρι στιγμής σωματίδια που αλληλεπιδρούν μόνο βαρυτικά με την Συνήθη Ύλη), ενώ

- Το υπόλοιπο 73% σχετίζεται με την ενέργεια του κενού (ή αλλιώς, [[Σκοτεινή Ενέργεια]])(που θεωρείται ότι προκύπτει από την λεγόμενη [[Κοσμολογική Σταθερά]]). Τα παραπάνω αποτελέσματα σημαίνουν ότι το Σύμπαν θα συνεχίσει να διαστέλλεται για πάντα και μάλιστα με επιταχυνόμενο ρυθμό.

==Εξέλιξη της Ανθρώπινης Γνώσης για το Σύμπαν==
[[Image:UniverseAncient-wik.jpg|thumb|160px|Σύμπαν κατά τους Σουμέριους και άλλους αρχαίους λαούς]]
Ανέκαθεν, ο άνθρωπος ένιωθε μια ακαταμάχητη έλξη για οτιδήποτε είχε σχέση με το Σύμπαν. Ήταν, και παραμένει πάντοτε, το μέγιστο από όλα μυστήρια και αινίγματα που επιθυνεί να επιλύσει η Ανθρωπότητα.

Από την Αρχαιότητα μέχρι σήμερα, ο άνθρωπος προσπαθεί να αποκαλύψει τα μυστικά του απέραντου [[Διάστημα|Διαστήματος]] και να κατανοήσει το Παρελθόν, το Παρόν και το Μέλλον.

===Προϊστορία===
Πρέπει να τονισθεί ότι τόσο το μέγεθος του Σύμπαντος όσο και η ίδια η "Συμπαντική έννοια" εξελίχθηκε εντυπωσιακά, σε κάθε εποχή της Ανθρώπινης Εξέλιξης.

* Προφανώς για τους προγόνους του Homo Sapiens οι έννοιες "Σύμπαν" και "εαυτός" δεν ήταν διαχωρίσιμες. Θα μπορούσαμε να πούμε ότι για αυτό το Σύμπαν ήταν χονδρικά ένα "σημείο".

*Αλλά και τον τροφοσυλλέκτη, δηλ τον "άνθρωπο των σπηλαίων", το Σύμπαν εξακολούθησε να έχει "σημειακή μορφή" (αν και αρκετά διευρυμένη) καθώς ήταν προφανώς ταυτιζόταν με την περιοχή όπου διέμενε και κυνηγούσε.

*Αργότερα, όταν ο άνθρωπος πέρασε στο κτηνοτροφικό στάδιο και σχηματίσθηκαν οι πρώτες φυλές ως Σύμπαν θα θεωρούνταν η "γραμμή" της πορείας που διέτερεχαν κατά την νομαδική ζωή τους. Άρα τότε το Σύμπαν απέκτησε την πρώτη διάσταση και έγινε γραμμικό.

Στις πρώτες γεωργικές κοινωνίες, η έννοια "Σύμπαν" δεν είχε αποχωρισθεί ακόμη από την έννοια "έθνος/κράτος". Το Σύμπαν περιελάμβανε το καλλιεργούμενο έδαφος της κοινότητας και έτσι έγινε δισδιάστατο.

===Τα πρώτα Συμπαντικά Μοντέλα===
Στην αυγή του ανθρώπινου πολιτισμού, όταν το πέπλο της προϊστορίας ανασύρθηκε (τελευταίο τέταρτο της 4ης χιλιετηρίδας π.Χ.), τότε την διαλεύκανση της Συμπαντικής έννοιας ανέλαβαν οι λεγόμενοι Ανατολικοί Λαοί (Σουμέριοι, Αιγύπτιοι, Ασσύριοι, Βαβυλώνιοι, κ.α) Τα ιερατεία των λαών αυτών άρχισαν να σχεδιάζουν τα πρώτα "αρχέγονα συμπαντικά μοντέλα" όπου συμπεριέλαβαν και την Γήινη Ατμόσφαιρα. Ουσιαστικά όμως, οι ορολογίες "Σύμπαν" και "Γη" δεν ήταν ακόμη διαχωρίσιμες έννοιες. Ωστόσο η συνεισφορά τους ήταν καθοριστική καθώς με την ενσωμάτωση του ουρανού (ουσιαστικά, του ορίζοντα) προσέθεσαν την τρίτη διάσταση στο Συμπαντικό πρότυπο.

===Διάκριση Γης και Διαστήματος===
Στη συνέχεια η σκυτάλη πέρασε στους Έλληνες φιλόσοφους. Αυτοί βαθμιαία αντελήφθησαν ότι αντικείμενα του "Στερεώματος" (Ήλιος, Σελήνη, Πλανήτες) είναι διαφορετικά ουράνια σώματα από την Γη. Αυτή ήταν και η πρώτη
αυτονόμηση της έννοιας του Σύμπαντος από τις γήινες δομές.
Όταν εμπεδώθηκε αυτός ο διαχωρισμός τότε διαμορφώθηκαν τα πρώτα πραγματικά Συμπαντικά μοντέλα.

===Ο Αριστοτέλειος [[Γαιοκεντρισμός]]===
Ο [[Αριστοτέλης]], στο βιβλίο του «Περί Ουρανού», υποστηρίζει από το 340 π.Χ. ότι η [[Γη]] είναι σφαιρική και ότι βρίσκεται στο κέντρο του Σύμπαντος. Μένει ακίνητη, ενώ ο Ήλιος, η Σελήνη, οι [[πλανήτης|πλανήτες]] και οι [[αστέρας|αστέρες]] κινούνται γύρω από τη Γη σε τέλειες κυκλικές τροχιές.

Είναι βέβαια προφανές ότι η έννοια του "Σύμπαντος\Κόσμου" ταυτιζόταν με το σημερινό [[Ήλιακό Σύστημα]].

===Η εμφάνιση του [[Ηλιοκεντρισμός|Ηλιοκεντρισμού]]===
Κατά τον [[Αρίσταρχος|Αρίσταρχο]], o [[Ήλιος]] είναι το κέντρο του Σύμπαντος και γύρω από αυτόν περιστρέφονται οι πλανήτες (συμπεριλαμβανομένης και της Γης), ενώ η [[Γη]] περιστρέφεται γύρω από τον άξονά της κάθε εικοσιτέσσερις ώρες. Δυστυχώς, η θεωρία του Αρίσταρχου, που σήμερα ξέρουμε ότι είναι σωστή, δεν υιοθετήθηκε από τον αρχαίο κόσμο και σύντομα λησμονήθηκε.

===Ο Πτολεμαϊκός [[Γαιοκεντρισμός]]===
Περί τα μέσα του δεύτερου αιώνα μ.Χ. αναπτύχθηκε η θεωρία του [[Πτολεμαίος Κλαύδιος|Πτολεμαίου]]. Κατά τη θεωρία αυτή η Γη είναι το κέντρο του Κόσμου. Στέκεται ακίνητη και γύρω της στρέφονται οκτώ μεγάλες σφαίρες που μεταφέρουν τα ουράνια σώματα.

Πάνω σε αυτές τις σφαίρες κινούνται ο [[Ήλιος]], η [[Σελήνη]] και οι πέντε πλανήτες που ήταν τότε γνωστοί, δηλ. ο Ερμής, η Αφροδίτη, ο Άρης, ο Ζεύς και ο Κρόνος.

Η εξωτερική (η όγδοη) σφαίρα μεταφέρει τους απλανείς αστέρες.

Οι απλανείς αστέρες είναι οι αστέρες που παραμένουν σταθερά στις ίδιες, μεταξύ τους, θέσεις, αλλά και που όλοι μαζί περιστρέφονται στον ουρανό. Αξίζει να σημειώσουμε ότι ο Πτολεμαίος, παρά την παντελή έλλειψη κατάλληλων οργάνων, υπολόγισε τη μέση απόσταση της Γης από τη Σελήνη με σχετικά μεγάλη ακρίβεια. Συγκεκριμένα, υπολόγισε ότι η απόσταση αυτή είναι όσο 29.5 φορές τη διάμετρο της Γης (ενώ η σωστή απόσταση είναι 30.2 φορές).

Όμοια και ο [[Ερατοσθένης]] υπολόγισε τη διάμετρο της Γης με εντυπωσιακή ακρίβεια (έπεσε έξω κατά περίπου 90 χιλιόμετρα).

===Η επικράτησε του Γαιοκεντρισμού===
Η θεωρία του Πτολεμαίου ήταν βέβαια λανθασμένη, αλλά συνέπιπτε σε μεγάλο βαθμό, με τις απόψεις του Αριστοτέλη. Έτσι υιοθετήκε από την τότε διαμορφούμενη Χριστιανική Θρησκεία που αναζητούσε να ενσωματώσει μία "σύχρονη κοσμολογία". Η υιοθέτηση αυτή είχε ως αποτέλεσμα την απόλυτη καθιέρωση και παγίωση του Πτολεμαϊκού συστήματος. Όποιος Μεσαιωνικός άνθρωπος τολμούσε να διαφωνήσει, χαρακτηριζόταν ως αιρετικός, αντιμετώπιζε την Ιερή Εξέταση όπου συνήθως ετιμωρείτο αυστηρά, ακόμα και με θάνατο.

===Η Αναβίωση του Ηλιοκεντρισμού===
Μετά από αιώνες σιωπής, ο Νικόλαος Κοπέρνικος (1473-1543), Πολωνός αστρονόμος (εικόνα 1.7α), που κατά πάσα πιθανότητα γνώριζε τη θεωρία του Αρίσταρχου (γεγονός που δεν έχει εξακριβωθεί, αλλά αυτό ισχυρίζονται πολλοί επιστήμονες), επαναδιατυπώνει (αλλά με επιστημονικότερο τρόπο πλέον) την Ηλιοκεντρική άποψη, ότι δηλαδή το κέντρο του Σύμπαντος είναι ο [[Ήλιος]] και ότι γύρω από τον Ήλιο περιστρέφονται οι πλανήτες.

Από το φόβο να μην κατηγορηθεί και προπαντός να μην τιμωρηθεί από την εκκλησία (ήταν διορισμένος υπάλληλος δια βίου σε καθεδρικό ναό), οι απόψεις του αυτές είδαν το φως της δημοσιότητας με ψευδώνυμο ακριβώς το έτος που πέθανε. Φυσικά, οι απόψεις του Κοπέρνικου (όπως εξάλλου και του Αρίσταρχου) ήταν απλώς υποθέσεις, χωρίς αποδείξεις. Επομένως, δεν ήταν τόσο υποθέσεις αλήθειας, όσο υποθέσεις απλότητας, γιατί έδιναν μια απλή, δηλ. πιο λογική, άποψη για το Σύμπαν από αυτήν του Πτολεμαίου.

===Ο Γαλιλαίος και οι αντιδράσεις της Θρησκείας===
Χρειάστηκαν εκατό περίπου χρόνια από τότε που δημοσιεύτηκαν οι απόψεις του Κοπέρνικου, για να τις πάρει κάποιος στα σοβαρά και να προσπαθήσει να αποδείξει ότι ήσαν σωστές. Αυτό το έκανε πρώτος ο [[Galileo, Galilei|Γαλιλαίος]] (1564-1642), που έζησε στην Πίζα της Ιταλίας. Οι αποδείξεις του στηρίχθηκαν στις παρατηρήσεις που έκανε ο ίδιος με το τηλεσκόπιο, που υπήρξε και ο εφευρέτης του.

Παρατηρώντας τις κινήσεις των πλανητών, διαπίστωσε ότι πράγματι ο [[Κοπέρνικος]] είχε δίκαιο, και εξέδωσε το 1632 σχετικό σύγγραμμα. Για τις ανακαλύψεις του αυτές εδιώχθη από την [[Καθολικισμός|Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία]], επειδή ήταν αντίθετες με τις τότε παραδεκτές κοσμολογικές απόψεις και αντίθετες από τις θέσεις του Αριστοτέλη.

Μάλιστα δε, προκειμένου να αποφύγει το θάνατο, ανακάλεσε ως λανθασμένες τις ανακαλύψεις του για το σύμπαν, συντασσόμενος με τις ττότς παραδεκτές κοσμολογικές απόψεις. Έτσι η Ιερά Εξέταση μετέτρεψε την ποινή του θανάτου σε κατ’ οίκον περιορισμό, όπου και τελικά πέθανε από φυσικό θάνατο.

===Ο Ρόλος του Τηλεσκόπιου===
Κεντρικό ρόλο στην εξέλιξη της γνώσης για το Σύμπαν έπειξε η ανακάλυψη του [[τηλεσκόπιο|τηλεσκόπιου]].

Μετά από την ανακάλυψη αυτή, η έρευνα του Σύμπαντος αρχίζει να παίρνει τη μορφή μιας επιστημονικής εργασίας. Με τη βοήθεια αυτού του οργάνου, επιτεύχθηκε η διεύρυνση των ορατών στον άνθρωπο ορίων του.

Από την ημέρα που ο Γαλιλαίος έστρεψε, για πρώτη φορά το [[τηλεσκόπιο]] προς τον ουρανό και είδε τα ουράνια σώματα μεγενθυμένα, γεγονός που δεν είχε συμβεί ποτέ μέχρι τότε, η ανθρωπότητα άλλαξε μια για πάντα. Για παράδειγμα ήταν ο πρώτος που είδε όρη πάνω στη [[Σελήνη]], τους [[Φυσικός Δορυφόρος|δορυφόρους]] του Δία, το μισοφέγγαρο της Αφροδίτης, τους [[Πλανητικός Δακτύλιος|δακτυλίους]] του Κρόνου και τις [[Ήλιακή Κηλίδα|κηλίδες]] του Ήλιου.

Κατά παρόμοιο τρόπο άλλαξε όταν ο άνθρωπος έστρεψε, για πρώτη φορά, το μικροσκόπιο προς οτιδήποτε το έμψυχο και άψυχο και είδε τη δομή τους.

Στη σημερινή μάλιστα εποχή, με τη χρησιμοποίηση των ηλεκτρονικών κατοπτρικών τηλεσκοπίων, τα οποία παρουσιάζουν πολύ μικρή [[διάθλαση]] και αξιόλογη ικανότητα [[μεγέθυνση|μεγέθυνσης]], δόθηκε η δυνατότητα να μελετηθούν κόσμοι που απέχουν εκατομμύρια έτη φωτός από τη Γη.

===Νεύτων και Βαρύτητα===
Το έτος που πέθανε ο Γαλιλαίος, δηλ. το 1642, γεννήθηκε ένας άλλος, επίσης πολύ μεγάλος επιστήμων, ο Βρετανός Ισαάκ [[Newton|Νεύτων]] ο οποίος, όπως και ο Γαλιλαίος, έζησε μέχρι τα βαθιά του γηρατειά (1642-1727). Ο Νεύτωνας δημοσίευσε το 1687 το βιβλίο του με τίτλο «Φιλοσοφία των Φυσικών Επιστημών», ένα από τα σημαντικότερα βιβλία της ανθρωπότητας αφού επηρέασε βαθύτατα την αντίληψη του ανθρώπου για το Σύμπαν. Εκεί ο Νεύτων, με βάση τη θεωρία της βαρύτητας, διατυπώνει τη μαθηματική θεμελίωση, που καλύπτει και επαληθεύει όχι μόνο τα ευρήματα του Γαλιλαίου για το Ηλιακό μας σύστημα, αλλά και για το γαλαξία μας, και για το σύμπαν ολόκληρο.

Όπως προανφέρθηκε, πριν από το Νεύτωνα υπήρξαν δυο βασικές απόψεις για το Σύμπαν: Η Γεωκεντρική (Αριστοτέλης, Πτολεμαίος) και η Ηλιοκεντρική (Αρίσταρχος, Κοπέρνικος, Γαλιλαίος).

Ο Νεύτων ήρθε να το κάνει ακόμα μεγαλύτερο γιατί ισχυρίστηκε ότι το Σύμπαν είναι άπειρο, και ως εκ τούτου δεν υπάρχει κάποιο σημείο στο Σύμπαν που να είναι το κέντρο του κόσμου.

Η δε Γη είναι ένας συνηθισμένος πλανήτης μέσα σε ένα Γαλαξία, το δε Σύμπαν είναι άπειρο και αποτελείται από δισεκατομμύρια Γαλαξίες.

===Η συμβολή της Σχετικότητας===
Στις αρχές του εικοστού αιώνα μια χιονοστιβάδα από ανακαλύψεις άλλαξαν ακόμα παραπέρα την αντίληψη του ανθρώπου, τόσο για το σύμπαν (τον μακρόκοσμο), όσο και για τη δομή της ύλης (τον μικρόκοσμο). Το 1915, ο φυσικός [{Einstein]], δημοσίευσε το βιβλίο του με τίτλο «Η Γενικευμένη Θεωρία της Σχετικότητας», ένα βιβλίο ανάλογης, ίσως και μεγαλύτερης σημασίας με αυτό του Νεύτωνα. Ο Einstein βελτιώνει την αντίληψή μας για το Σύμπαν, διορθώνοντας και συμπληρώνοντας τον Νεύτωνα σε πολλά σημεία.

===Διαφορές Νευτώνειου και Σχετικιστικού Σύμπαντος===
Για παράδειγμα, ο Νεύτωνας θεωρούσε ότι το σύμπαν είναι σταθερό, με την έννοια ότι όλα τα ουράνια σώματα υπήρξαν ανέκαθεν όπως είναι σήμερα και ότι κινούνται αρμονικά στον ουρανό. Όμως, σύμφωνα με το νόμο της βαρύτητας, θα έπρεπε το ένα ουράνιο σώμα να ελκύει και επομένως να πλησιάζει το άλλο και έτσι σιγά-σιγά όλα τα ουράνια σώματα να μαζευτούν σ’ ένα σημείο, το ένα επάνω στο άλλο, σαν ένας πολύ μεγάλος σωρός από ουράνια σώματα. Το γιατί αυτό δεν συμβαίνει δεν μπορούσε να το εξηγήσει και το απέδιδε σε θεϊκή δύναμη, που κρατούσε τα ουράνια σώματα στο σύμπαν στις θέσεις τους και επομένως ολόκληρο το σύμπαν σε σταθερή κατάσταση. Με την άποψη αυτή συμφώνησε ουσιαστικά και ο Αϊνστάιν, αλλά διαφώνησε εν μέρει υποστηρίζοντας ότι κάποια ουράνια σώματα μπορούν ν’ αλλοιωθούν, όπως π.χ. ένας μεγάλος αστέρας να καταρρεύσει σε αστέρα νετρονίων ή να γίνει μια μαύρη τρύπα. Μ’ αυτή την έννοια, ο Αϊνστάιν υποστήριζε ότι το σύμπαν δεν είναι σταθερό, αλλά δυναμικό.

===Χωρόχρονος===
Η μεγάλη συμβολή του [[Einstein]] οφείλεται στην εισαγωγή μιας νέας έννοιας ως βάσης μελέτης και ερμηνείας του Σύμπαντος, της έννοιας του [[Χωρόχρονος|Χωρόχρονου]].

Ο [[Αριστοτέλης]] υποστήριζε ότι και ο Χώρος και ο Χρόνος είναι απόλυτοι.

Ο [[Νεύτων]] υποστήριζε ότι ο χώρος είναι σχετικός, αλλά ο χρόνος είναι απόλυτος.

Ο [[Einstein]] απέδειξε ότι και ο [[Χρόνος|Xρόνος]] και ο [[Χώρος|Χώρος]] είναι Οντότητες σχετικές και αδιαχώριστες και ότι το Σύμπαν υπάρχει και εξελίσσεται μέσα στο [[Χωρόχρονος|Χωρόχρονο]].

===Διαστολή Σύμπαντος===
[[Image:UniverseHistory-goog.jpg|thumb|160px|Ιστορία του Σύμπαντος]]
Το 1929, ο Edwin Hubble (1888-1953), απέδειξε ότι το Σύμπαν δεν είναι όπως το φαντάστηκαν ο [[Νεύτων]] και ο [[Einstein]], αλλά είναι ένα Σύμπαν που συνεχώς διαστέλλεται. Συγκεκριμένα, ανακάλυψε ότι οι [[Γαλαξίας|Γαλαξίες]] απομακρύνονται μεταξύ τους με μεγάλη ταχύτητα, η δε ταχύτητα αυτή μεγαλώνει (γραμμικά), όταν μεγαλώνει και η απόσταση του απομακρυνόμενου γαλαξία. Η ανακάλυψη του Hubble άφησε κατάπληκτο τον [[Einstein]], καθώς λέγεται ότι όταν πληροφορήθηκε την ανακάλυψη του [[Hubble]] αναφώνησε: «Αυτό το λάθος που έκανα είναι το μεγαλύτερο της ζωής μου» (δηλ. το ότι πίστευε ότι το Σύμπαν δεν διαστέλλεται ούτε συστέλλεται, αλλά παραμένει σταθερό).

Η ανακάλυψη του Hubble ότι το Σύμπαν διαστέλλεται άλλαξε ριζικά την αντίληψή μας για αυτό. Το ότι διαστέλλεται το Σύμπαν σημαίνει ότι προηγουμένως ήταν πιο μικρό. Μάλιστα, πηγαίνοντας πολύ πίσω στο Χρόνο το φαίνεται να ήταν ένα υλικό σημείο. Οι σύγχρονοι αστροφυσικοί, μεταξύ των οποίων και ο Στίβεν [[Ηawking]], υποστηρίζουν ότι πράγματι έτσι έγινε, ότι δηλ. όλα άρχισαν με τη [[Μεγάλη Έκρηξη]] και έκτοτε αυτό διαστέλλεται συνεχώς. Το γεγονός ότι το Σύμπαν διαστέλλεται, όπως ήταν αναμενόμενο, μετέφερε το θέμα της δημιουργίας του σύμπαντος από τον χώρο της [[Μεταφυσική|Μεταφυσικής]] και της Θεολογίας στον χώρο της [[Επιστήμη|Επιστήμης]].

===Σκοτεινή Ύλη και Σκοτεινή Ενέργεια===
Πρόσφατη θεωρία υποστηρίζει ότι πέρα από την ύλη του Σύμπαντος που μέχρι σήμερα γνωρίζαμε, υπάρχει και η «σκοτεινή ύλη». Η Σκοτεινή Ύλη κυριαρχεί στο σύμπαν (πάνω από το 90% της ύλης του Σύμπαντος είναι σκοτεινή) και φαίνεται ότι λειτουργεί ευεργετικά στο φαινόμενο της διαστολής του σύμπαντος, δηλ. το σπρώχνει προς τα «έξω» και γι’ αυτό κατά κύριο λόγο, το σύμπαν διαστέλλεται. Ονομάζεται σκοτεινή ύλη γιατί δεν ακτινοβολεί και επομένως δεν φαίνεται.

===Πολυσυμπαντικές Απόψεις===
Τέλος, σημειώνουμε ότι υποστηρίζεται η άποψη ότι το Σύμπαν στο οποίο ζούμε δεν είναι το μόνο. Υπάρχουν και άλλα Σύμπαντα, τα οποία ενδέχεται να είναι πιο ενδιαφέροντα και πιο εντυπωσιακά και πιο όμορφα από το δικό μας.

==Σύμπαν και Φυσικές Θεωρίες==
Σήμερα υπάρχουν δύο βασικές προσεγγίσεις της Φυσικής για το Σύμπαν. Η μία εξηγεί τον Μεγάκοσμο (είναι η θεωρία της σχετικότητας του Einstein) και η άλλη εξηγεί τον Mικρόκοσμο (είναι η Κβαντική Θεωρία του Schrodinger, του Heisenberg, του Planck και άλλων). Η θεωρία της Σχετικότητας δεν μπορεί να ερμηνεύσει το Μικρόκοσμο, αλλά ούτε και η Κβαντομηχανική μπορεί να ερμηνεύσει τον Μεγάκοσμο.

Η ανάγκη για μία και μόνη θεωρία που θα είναι ικανή να ερμηνεύσει και τον μακρόκοσμο και τον μικρόκοσμο είναι προφανής. Μια τέτοια θεωρία ονομάζεται «ενοποιημένη θεωρία» ή «[[Θεωρία Παντός|Θεωρία του Παντός]]». Μια τέτοια θεωρία επιδιώκουν τις τελευταίες δεκαετίες πολλοί θεωρητικοί φυσικοί απανταχού της Γης, αλλά ακόμα δεν τα έχουν καταφέρει (ο Einstein αφιέρωσε τα τελευταία χρόνια της ζωής του στο θέμα της θεωρίας των πάντων, χωρίς όμως επιτυχία).

==Σύμπαν και Ζωή==
Η [[ζωή]] είναι ένα [[φαινόμενο]] ιδιαίτερης σημασίας για το Σύμπαν. Η θέση της ζωής μέσα σε αυτό θα περιγραφεί σε ιδιαίτερο άρθρο που θα διαμορφωθεί στην εγκυκλοπαίδεια.

==Σύμπαν και Θεός==
Η ύπαρξη η μη ενός [[Θεός|Θεού]] - Δημιουργού του Σύμπαντος είναι ένα, επίσης, πολύ ακανθώδες ζήτημα.
Η σχέση της έννοιας "Θεός" με το Σύμπαν θα περιγραφεί σε ιδιαίτερο άρθρο που θα διαμορφωθεί στην εγκυκλοπαίδεια.

==Δώδεκα Αναπάντητα Ερωτήματα==
Οι δώδεκα κρίσιμες ερωτήσεις που η απάντησή τους αγνοείται ή αμφισβητείται (αλλά ταυτόχρονα, θεωρείται άκρως απαραίτητη για την περαιτέρω κατανόηση του Σύμπαντος) είναι:
# Ποιές είναι οι μάζες των [[νετρίνο|νετρίνων]], και πως έχουν διαμορφώσει την εξέλιξη του Σύμπαντος;
# Είναι τα [[πρωτόνιο|πρωτόνια]] ασταθή;
# Πως προήλθαν τα [[Χημικό Στοιχείο|χημικά στοιχεία]] από τον [[σίδηρος|σίδηρο]] έως το [[ουράνιο|ουράνιο]];
# Υπάρχουν νέες καταστάσεις της [[Ύλη|Ύλης]] στις εξαιρετικά υψηλές πυκνότητες και θερμοκρασίες;
# Είναι η [[Κβαντική Θεωρία]] η ακριβής θεωρία για τον Μικρόκοσμο και το [[Φως]] ή απαιτείται μια νέα θεωρία στις υψηλότερες ενέργειες;
# Είναι η [[Γενική Σχετικότητα]] του [[Einstein]] η ύστατη και σωστή θεωρία για την [[Βαρύτητα]];
# Είναι η θεωρία του [[Big Bang]] η σωστή θεωρία για την Δημιουργία του Σύμπαντος;
# Από ποιά σωματίδια αποτελείται η [[Σκοτεινή Ύλη]];
# Ποιά είναι η φύση της [[Σκοτεινή Ενέργεια|Σκοτεινής Ενέργειας]];
# Είναι η [[Χορδιακή Θεωρία|Θεωρία Χορδών]] η σωστή [[Ενοποιητική Πεδιακή Θεωρία|θεωρία Ενοποίησης όλων των Πεδίων]] και επομένως η [[Θεωρία Παντός|Θεωρία του Παντός]];
# Υπάρχουν οι [[Πρόσθετες Διαστάσεις]] δηλ. άλλες χωροχρονικές διαστάσεις;
# Προαπαιτείται η ύπαρξη Θεού - Δημιουργού για την γένεση του Σύμπαντος;

==Βιβλιογραφία==
*Ιntroduction to Cosmology, J.V.Narlikar, Cambridge Univ. Press, 1993
*The First Three Minutes: A Modern View of the Origin of the Universe, David Weinberg, BasicBooks
*Η Απαρχή του Σύμπαντος, John Barrow, Εκδ. Κάτοπτρο, 1995
*Perspectives in Astrophysical Cosmology, Martin Rees, Cambridge Univ. Press, 1995
*The Quest for the Cosmological Parameters, Manolis Plionis, Springer Lecture Notes in Physics Vol. 592, p.147, eds. Cotsakis & Papantonopoulos, 2002

==Ελληνική Ιστογραφία==
*[http://www.livepedia.gr/index.php/%CE%A3%CF%8D%CE%BC%CF%80%CE%B1%CE%BD Το παρόν άρθρο στηρίζεται στο άρθρο αυτό της Livepedia]
*[ http://www.astro.noa.gr/journal/Periodic/journal_03plionis.htm Αστεροσκοπείο Αθηνών]
*[http://66.102.9.104/search?q=cache:nzhRQZrzwRQJ:alex.eled.duth.gr/philocosmia/a3.htm+%CE%A3%CF%8D%CE%BC%CF%80%CE%B1%CE%BD&hl=el&gl=gr&ct=clnk&cd=7 Μία πολύ ενημερωτική προσσέγγιση της έννοιας του Σύμπαντος]
*[http://www.neo.gr/website/ergasiamathiti/64.htm Neo.gr - Η πληρέστερη ιστορία της Εξέλιξης του Σύμπαντος στο Ελληνικό Διαδίκτυο]

==Αγγλική Ιστογραφία==
(Λήφθηκε από την Αγγλική Wikipedia)
* [http://www.pbs.org/wnet/hawking/html/home.html ''Stephen Hawking's Universe''] - Where do we come from? How did the universe begin? Why is the universe the way it is? How will it end?
* [http://www.atlasoftheuniverse.com/ Richard Powell: ''An Atlas of the Universe''] - a series of images at various scales, with explanations.
* [http://www.shekpvar.net/~dennis/Elib/Astronomicon/Astronomicon/Cosmos/cosmos.html Cosmos - an "illustrated dimensional journey from microcosmos to macrocosmos"]
* [http://www.space.com/scienceastronomy/age_universe_030103.html Age of the Universe at Space.Com]
* [http://slate.msn.com/id/2087206/ My So-Called Universe] by Jim Holt, on various arguments for and against an infinite universe and parallel universes
* [http://www.hep.upenn.edu/~max/multiverse1.html Parallel Universes] by Max Tegmark
* [http://www.astro.princeton.edu/~mjuric/universe/ Logarithmic Maps of the Universe]
* [http://setiathome.ssl.berkeley.edu/ Seti@Home - the Search for Extraterrestrial Intelligence]
* [http://www.exploreuniverse.com/ic/ Universe - Space Information Centre] by Exploreuniverse.com
* [http://hypertextbook.com/facts/1999/TopazMurray.shtml Number of Galaxies in the Universe]
* [http://www.space.com/scienceastronomy/mystery_monday_040524.html Size of the Universe at Space.Com]
* [http://www.co-intelligence.org/newsletter/comparisons.html Illustration comparing the sizes of the planets with each other, the sun, and other stars]

[[Category: Αστρονομία]]
[[Category: Κοσμολογία]]

Συζήτηση:Κλίμακα Bortle

2007-06-29T16:38:04Z

Makris George:

Παρακαλώ όταν ανεβάζουμε ένα άρθρο στην εγκυκλοπαίδεια να ελέγχεται σωστή σύνταξη, ορθογραφία και να μπαίνουν τόνοι!
--[[Χρήστης:Quendi|Quendi]] 11:12, 29 Ιουνίου 2007 (UTC)

Lol . Οπως το " ελεγχεται " ?

Σωστό είναι το "ελέγχεται" σαν γ πρόσωπο ενικός παθητικής φωνής
"η σωστή σύνταξη να ελέγχεται (από εμας), όταν ανεβάζουμε άρθρο".

Αλλιώς θα έλεγε "όταν ανεβάζετε να ελέγεχετε (εσείς)"

ΓΜ

Φερμιόνιο

2007-06-14T23:52:32Z

Makris George:

Οποιοδήποτε στοιχειώδες [[Σωματίδιο|σωματίδιο]] με ημιακέραιο κβαντικό αριθμό του spin (1/2, 3/2...). Τα σωματίδια που αποτελούν την ύλη είναι φερμιόνια: [[Πρωτόνιο|πρωτόνια]], [[Νετρόνιο|νετρόνια]], [[Ηλεκτρόνιο|ηλεκτρόνια]], σε αντιδιαστολή με τα [[Μποζόνιο|Μποζόνια]] τα οποία είναι φορείς των αλληλεπιδράσεων ανάμεσα στα φερμιόνια.

[[Κατηγορία: Σωματίδια]]

Μετωνικός Κύκλος

2007-06-14T17:00:50Z

Makris George:

Ο κύκλος του [[Μέτων ο Αθηναίος|Μέτωνα]] είναι μια περίοδος 19 ετών κατά την οποία οι φάσεις της [[Σελήνη|Σελήνης]] επαναλαμβάνονται στα ίδια χρονικά διαστήματα και ημερομηνίες. Ειδικότερα, ο Μέτων υπολόγισε ότι 235 [[Συνοδικός Μήνας|συνοδικοί μήνες]] ισοδυναμούν ακριβώς με 19 ηλιακά έτη. Χρησιμοποιείται από την Ορθόδοξη Εκκλησία για τον υπολογισμό της ημερομηνίας του Πάσχα.

Ο [[Κύκλος Καλλίπου|κύκλος του Καλλίπου]] είναι περίπου 4 φορές μεγαλύτερος από τον κύκλο του Μέτωνα και πιο ακριβής, ωστόσο δεν εφαρμοζόταν στην αρχαιότητα λόγω της μεγάλης περιόδου του (76 χρόνια).

[[Κατηγορία:Αστρονομία]]

Μετωνικός Κύκλος

2007-06-14T17:00:33Z

Makris George:

Ο κύκλος του [[Μέτων ο Αθηναίος|Μέτωνα]] είναι μια περίοδος 19 ετών κατά την οποία οι φάσεις της [[Σελήνη|Σελήνης]] επαναλαμβάνονται στα ίδια χρονικά διαστήματα και ημερομηνίες. Ειδικότερα, ο Μέτων υπολόγισε ότι 235 [[Συνοδικός Μήνας|συνοδικοί μήνες]] ισοδυναμούν ακριβώς με 19 ηλιακά έτη. Χρησιμοποιείται από την Ορθόδοξη Εκκλησία για τον υπολογισμό της ημερομηνίας του Πάσχα.
Ο [[Κύκλος Καλλίπου|κύκλος του Καλλίπου]] είναι περίπου 4 φορές μεγαλύτερος από τον κύκλο του Μέτωνα και πιο ακριβής, ωστόσο δεν εφαρμοζόταν στην αρχαιότητα λόγω της μεγάλης περιόδου του (76 χρόνια).

[[Κατηγορία:Αστρονομία]]

Θέων ο Σμυρναίος

2007-06-14T16:52:11Z

Makris George:

Ο '''Θέων ο Σμυρναίος''' (2ος μ.Χ. αιών) ήταν Έλληνας φιλόσοφος, μαθηματικός και αστρονόμος. Μελέτησε τους [[Ερμής|Ερμή]] και [[Αφροδίτη]] και διατύπωσε την άποψη ότι κινούνται γύρω από τον [[Ήλιος|Ήλιο]]. Ακόμα ο Θέων κατέγραψε σε βιβλίο όλες σχεδόν τις εργασίες των [[Αρχαίοι Έλληνες Αστρονόμοι|αρχαίων Ελλήνων αστρονόμων]]. Το βιβλίο αυτό εκδόθηκε και στα λατινικά το 1656: "''Theonis Smyrnaei Platonidi liber de Astronomia''".

[[Κατηγορία:Αρχαίοι Αστρονόμοι]]

Αναξίμανδρος ο Μιλήσιος

2007-06-14T16:50:54Z

Makris George:

Ο '''Αναξίμανδρος''' ήταν αρχαίος Έλληνας προσωκρατικός φιλόσοφος από τη Μίλητο (610 π.Χ. - 546 π.Χ.). Ασχολήθηκε με πολλές επιστήμες και ιδιαίτερα με την [[Αστρονομία]].

Ο Αναξίμανδρος, εξήγησε την δημιουργία του κόσμου εκκινώντας από το άπειρο, το οποίο θεωρούσε την πρωταρχική υλική ουσία. Ήταν ο πρώτος φιλόσοφος που εισήγαγε τον όρο "αρχή" και πρέσβευε ότι το άπειρον δεν έχει αρχή, αλλά είναι η αρχή των πάντων είναι "αθάνατον και ανόλεθρον", "περιέχει δε άπαντα και πάντα κυβερνά" (Αριστοτέλη, Μεταφ. 203Β). Θεωρούσε ότι από το άπειρο γεννιούνται και σε αυτό επιστρέφουν συνεχώς άπειροι κόσμοι. Από το άπειρο ξεχώρισε μια φλόγα και ο νεφελώδης αέρας. Στον πυρήνα του νεφελώματος συμπυκνώθηκε η [[Γη]], ενώ φλόγα έζωνε τον αέρα. Κατόπιν η πύρινη σφαίρα εξερράγη και διαλύθηκε σε κύκλους τυλιγμένους από νεφελώδη αέρα. Οι κύκλοι απλώθηκαν και σχημάτισαν τα ουράνια σώματα. Ο κόσμος ως Ολον έχει μορφή σφαίρας και στο κέντρο του πίστευε ότι είναι τοποθετημένη η Γη, η οποία έχει κυλινδρική μορφή με πλάτος τριπλάσιο από το μήκος, δεν στηρίζεται πουθενά και βρίσκεται στο κέντρο του σύμπαντος, απέχοντας ίσα από όλα τα σημεία του, ενώ οι άνθρωποι κατοικούν στην επάνω επιφάνειά της. Τελευταίο στάδιο της κοσμογονίας του φιλόσοφου, όπως παραδίδεται από τον Αριστοτέλη (Μετεωρολογικά 67) είναι η αποξήρανση τμημάτων της, αρχικά ρευστής, Γης υπό την επίδραση των ακτίνων του Ήλιου. Ότι απέμεινε από αυτή την αρχική αποξήρανση διαμόρφωσε τη θάλασσα. Θεωρούσε ότι ενώ η γη αιωρείται, ο Ήλιος, η Σελήνη και τα άστρα κινούνται κυκλικά. Ο κύκλος που διαγράφει ο ήλιος είναι είκοσι επτά φορές μεγαλύτερος από τη διάμετρο της γης, ο κύκλος της σελήνης δέκα οκτώ φορές και ο κύκλος των απλανών αστέρων εννέα φορές. Η ιδέα αυτής της μηχανικής ερμηνείας της κυκλικής αστρικής κινήσεως διασώζεται από τον Αέτιο και υπήρξε αποφασιστική στην ιστορία της αστρονομίας. Ακόμα, γνώριζε τη [[Λόξωση Εκλειπτικής|λόξωση της εκλειπτικής]], πίστευε ότι ο Ήλιος είναι 28 φορές μεγαλύτερος από τη Γη και διάπυρος, πως η Σελήνη είναι ετερόφωτο σώμα που φωτίζεται από τον Ήλιο, σε αντίθεση με τους αστέρες που είναι αυτόφωτα σώματα.

Λέγεται τέλος, ότι εισήγαγε τη χρήση του γνώμονα στην αρχαία Ελλάδα και ότι κατασκεύασε χάρτη του γνωστού τότε κόσμου.

==Πηγές==
*http://www2.forthnet.gr/presocratics/
*[http://el.wikipedia.org/ Βικιπαίδεια]
*[[Λεξικό Αστρονομίας]]

[[Κατηγορία:Αρχαίοι Αστρονόμοι]]

Αναξίμανδρος ο Μιλήσιος

2007-06-14T16:40:59Z

Makris George:

Ο '''Αναξίμανδρος''' ήταν αρχαίος Έλληνας προσωκρατικός φιλόσοφος από τη Μίλητο (610 π.Χ. - 546 π.Χ.). Ασχολήθηκε με πολλές επιστήμες και ιδιαίτερα με την [[Αστρονομία]].

Ο Αναξίμανδρος, εξήγησε την δημιουργία του κόσμου εκκινώντας από το άπειρο, το οποίο θεωρούσε την πρωταρχική υλική ουσία. Ήταν ο πρώτος φιλόσοφος που εισήγαγε τον όρο "αρχή" και πρέσβευε ότι το θείον είναι "αθάνατον και ανόλεθρον", "περιέχει δε άπαντα και πάντα κυβερνά" (Αριστοτέλη, Μεταφ. 203Β). Θεωρούσε ότι από το άπειρο γεννιούνται και σε αυτό επιστρέφουν συνεχώς άπειροι κόσμοι. Από το άπειρο ξεχώρισε μια φλόγα και ο νεφελώδης αέρας. Στον πυρήνα του νεφελώματος συμπυκνώθηκε η [[Γη]], ενώ φλόγα έζωνε τον αέρα. Κατόπιν η πύρινη σφαίρα εξερράγη και διαλύθηκε σε κύκλους τυλιγμένους από νεφελώδη αέρα. Οι κύκλοι απλώθηκαν και σχημάτισαν τα ουράνια σώματα. Ο κόσμος ως Ολον έχει μορφή σφαίρας και στο κέντρο του πίστευε ότι είναι τοποθετημένη η Γη, η οποία έχει κυλινδρική μορφή με πλάτος τριπλάσιο από το μήκος, δεν στηρίζεται πουθενά και βρίσκεται στο κέντρο του σύμπαντος, απέχοντας ίσα από όλα τα σημεία του, ενώ οι άνθρωποι κατοικούν στην επάνω επιφάνειά της. Τελευταίο στάδιο της κοσμογονίας του φιλόσοφου, όπως παραδίδεται από τον Αριστοτέλη (Μετεωρολογικά 67) είναι η αποξήρανση τμημάτων της, αρχικά ρευστής, Γης υπό την επίδραση των ακτίνων του Ήλιου. Ότι απέμεινε από αυτή την αρχική αποξήρανση διαμόρφωσε τη θάλασσα. Θεωρούσε ότι ενώ η γη αιωρείται, ο Ήλιος, η Σελήνη και τα άστρα κινούνται κυκλικά. Ο κύκλος που διαγράφει ο ήλιος είναι είκοσι επτά φορές μεγαλύτερος από τη διάμετρο της γης, ο κύκλος της σελήνης δέκα οκτώ φορές και ο κύκλος των απλανών αστέρων εννέα φορές. Η ιδέα αυτής της μηχανικής ερμηνείας της κυκλικής αστρικής κινήσεως διασώζεται από τον Αέτιο και υπήρξε αποφασιστική στην ιστορία της αστρονομίας. Ακόμα, γνώριζε τη [[Λόξωση Εκλειπτικής|λόξωση της εκλειπτικής]], πίστευε ότι ο Ήλιος είναι 28 φορές μεγαλύτερος από τη Γη και διάπυρος, πως η Σελήνη είναι ετερόφωτο σώμα που φωτίζεται από τον Ήλιο, σε αντίθεση με τους αστέρες που είναι αυτόφωτα σώματα.

Λέγεται τέλος, ότι εισήγαγε τη χρήση του γνώμονα στην αρχαία Ελλάδα και ότι κατασκεύασε χάρτη του γνωστού τότε κόσμου.

==Πηγές==
*http://www2.forthnet.gr/presocratics/
*[http://el.wikipedia.org/ Βικιπαίδεια]
*[[Λεξικό Αστρονομίας]]

[[Κατηγορία:Αρχαίοι Αστρονόμοι]]

Αναξίμανδρος ο Μιλήσιος

2007-06-14T16:39:40Z

Makris George:

Ο '''Αναξίμανδρος''' ήταν αρχαίος Έλληνας προσωκρατικός φιλόσοφος από τη Μίλητο (610 π.Χ. - 546 π.Χ.). Ασχολήθηκε με πολλές επιστήμες και ιδιαίτερα με την [[Αστρονομία]].

Ο Αναξίμανδρος, εξήγησε την δημιουργία του κόσμου εκκινώντας από το άπειρο, το οποίο θεωρούσε την πρωταρχική υλική ουσία. Ήταν ο πρώτος φιλόσοφος που εισήγαγε τον όρο "αρχή" και πρέσβευε ότι το θείον είναι "αθάνατον και ανόλεθρον", "περιέχει δε άπαντα και πάντα κυβερνά" (Αριστοτέλη, Μεταφ. 203Β). Θεωρούσε ότι απ’ αυτό γεννιούνται και σε αυτό επιστρέφουν συνεχώς άπειροι κόσμοι. Από το άπειρο ξεχώρισε μια φλόγα και ο νεφελώδης αέρας. Στον πυρήνα του νεφελώματος συμπυκνώθηκε η [[Γη]], ενώ φλόγα έζωνε τον αέρα. Κατόπιν η πύρινη σφαίρα εξερράγη και διαλύθηκε σε κύκλους τυλιγμένους από νεφελώδη αέρα. Οι κύκλοι απλώθηκαν και σχημάτισαν τα ουράνια σώματα. Ο κόσμος ως Ολον έχει μορφή σφαίρας και στο κέντρο του πίστευε ότι είναι τοποθετημένη η Γη, η οποία έχει κυλινδρική μορφή με πλάτος τριπλάσιο από το μήκος, δεν στηρίζεται πουθενά και βρίσκεται στο κέντρο του σύμπαντος, απέχοντας ίσα από όλα τα σημεία του, ενώ οι άνθρωποι κατοικούν στην επάνω επιφάνειά της. Τελευταίο στάδιο της κοσμογονίας του φιλόσοφου, όπως παραδίδεται από τον Αριστοτέλη (Μετεωρολογικά 67) είναι η αποξήρανση τμημάτων της, αρχικά ρευστής, Γης υπό την επίδραση των ακτίνων του Ήλιου. Ότι απέμεινε από αυτή την αρχική αποξήρανση διαμόρφωσε τη θάλασσα. Θεωρούσε ότι ενώ η γη αιωρείται, ο Ήλιος, η Σελήνη και τα άστρα κινούνται κυκλικά. Ο κύκλος που διαγράφει ο ήλιος είναι είκοσι επτά φορές μεγαλύτερος από τη διάμετρο της γης, ο κύκλος της σελήνης δέκα οκτώ φορές και ο κύκλος των απλανών αστέρων εννέα φορές. Η ιδέα αυτής της μηχανικής ερμηνείας της κυκλικής αστρικής κινήσεως διασώζεται από τον Αέτιο και υπήρξε αποφασιστική στην ιστορία της αστρονομίας. Ακόμα, γνώριζε τη [[Λόξωση Εκλειπτικής|λόξωση της εκλειπτικής]], πίστευε ότι ο Ήλιος είναι 28 φορές μεγαλύτερος από τη Γη και διάπυρος, πως η Σελήνη είναι ετερόφωτο σώμα που φωτίζεται από τον Ήλιο, σε αντίθεση με τους αστέρες που είναι αυτόφωτα σώματα.

Λέγεται τέλος, ότι εισήγαγε τη χρήση του γνώμονα στην αρχαία Ελλάδα και ότι κατασκεύασε χάρτη του γνωστού τότε κόσμου.

==Πηγές==
*http://www2.forthnet.gr/presocratics/
*[http://el.wikipedia.org/ Βικιπαίδεια]
*[[Λεξικό Αστρονομίας]]

[[Κατηγορία:Αρχαίοι Αστρονόμοι]]

Αναξίμανδρος ο Μιλήσιος

2007-06-14T16:39:17Z

Makris George:

Ο '''Αναξίμανδρος''' ήταν ρχαίος Έλληνας προσωκτατικός φιλόσοφος από τη Μίλητο (610 π.Χ. - 546 π.Χ.). Ασχολήθηκε με πολλές επιστήμες και ιδιαίτερα με την [[Αστρονομία]].

Ο Αναξίμανδρος, εξήγησε την δημιουργία του κόσμου εκκινώντας από το άπειρο, το οποίο θεωρούσε την πρωταρχική υλική ουσία. Ήταν ο πρώτος φιλόσοφος που εισήγαγε τον όρο "αρχή" και πρέσβευε ότι το θείον είναι "αθάνατον και ανόλεθρον", "περιέχει δε άπαντα και πάντα κυβερνά" (Αριστοτέλη, Μεταφ. 203Β). Θεωρούσε ότι απ’ αυτό γεννιούνται και σε αυτό επιστρέφουν συνεχώς άπειροι κόσμοι. Από το άπειρο ξεχώρισε μια φλόγα και ο νεφελώδης αέρας. Στον πυρήνα του νεφελώματος συμπυκνώθηκε η [[Γη]], ενώ φλόγα έζωνε τον αέρα. Κατόπιν η πύρινη σφαίρα εξερράγη και διαλύθηκε σε κύκλους τυλιγμένους από νεφελώδη αέρα. Οι κύκλοι απλώθηκαν και σχημάτισαν τα ουράνια σώματα. Ο κόσμος ως Ολον έχει μορφή σφαίρας και στο κέντρο του πίστευε ότι είναι τοποθετημένη η Γη, η οποία έχει κυλινδρική μορφή με πλάτος τριπλάσιο από το μήκος, δεν στηρίζεται πουθενά και βρίσκεται στο κέντρο του σύμπαντος, απέχοντας ίσα από όλα τα σημεία του, ενώ οι άνθρωποι κατοικούν στην επάνω επιφάνειά της. Τελευταίο στάδιο της κοσμογονίας του φιλόσοφου, όπως παραδίδεται από τον Αριστοτέλη (Μετεωρολογικά 67) είναι η αποξήρανση τμημάτων της, αρχικά ρευστής, Γης υπό την επίδραση των ακτίνων του Ήλιου. Ότι απέμεινε από αυτή την αρχική αποξήρανση διαμόρφωσε τη θάλασσα. Θεωρούσε ότι ενώ η γη αιωρείται, ο Ήλιος, η Σελήνη και τα άστρα κινούνται κυκλικά. Ο κύκλος που διαγράφει ο ήλιος είναι είκοσι επτά φορές μεγαλύτερος από τη διάμετρο της γης, ο κύκλος της σελήνης δέκα οκτώ φορές και ο κύκλος των απλανών αστέρων εννέα φορές. Η ιδέα αυτής της μηχανικής ερμηνείας της κυκλικής αστρικής κινήσεως διασώζεται από τον Αέτιο και υπήρξε αποφασιστική στην ιστορία της αστρονομίας. Ακόμα, γνώριζε τη [[Λόξωση Εκλειπτικής|λόξωση της εκλειπτικής]], πίστευε ότι ο Ήλιος είναι 28 φορές μεγαλύτερος από τη Γη και διάπυρος, πως η Σελήνη είναι ετερόφωτο σώμα που φωτίζεται από τον Ήλιο, σε αντίθεση με τους αστέρες που είναι αυτόφωτα σώματα.

Λέγεται τέλος, ότι εισήγαγε τη χρήση του γνώμονα στην αρχαία Ελλάδα και ότι κατασκεύασε χάρτη του γνωστού τότε κόσμου.

==Πηγές==
*http://www2.forthnet.gr/presocratics/
*[http://el.wikipedia.org/ Βικιπαίδεια]
*[[Λεξικό Αστρονομίας]]

[[Κατηγορία:Αρχαίοι Αστρονόμοι]]

Συζήτηση:Αρχαίοι Έλληνες Αστρονόμοι

2007-06-14T16:29:11Z

Makris George:

Πολύ καλή σκέψη αυτό το άρθρο/κατάλογος. Έψαξα για το Κάλλιππος και είδα σε εγκυκλοπαίδειες στο ίντερνετ και σε δύο βιβλία που έχω εδώ ότι γράφεται με ένα '''π''' αντί για δύο. Ακόμα βάζω το άρθρο να φαίνεται '''και''' στην θεμελιώδη κατηγορία.

--[[Χρήστης:Quendi|Quendi]] 13:38, 14 Οκτωβρίου 2006 (UTC)

: Όμως, Κάλλιππος (= κάλλιστος + ίππος).
:Επίσης το Εγκυκλοπαιδικό Λεξικό "Πάπυρος-Λαρούς" το οποίο εμπιστεύομαι το έχει με δύο π.
: Επίσης και η Wikipedia με δύο π.
:Πάντως το αφήνω με ένα π και αν θέλεις άλλαξέ το.
: Τώρα είδα ότι υπάρχει ήδη και το σχετικό άρθρο. Οπότε εάν το αλλάξεις πρέπει να αλλάξουν και τα δύο και να μπεί το όνομα με το ένα π σε ανακατεύθυνση. Ότι αποφασίσεις.

:Χαίρομαι που άρεσε και σε σένα ο κατάλογος.

--[[Χρήστης:IonnKorr|IonnKorr]] 15:44, 14 Οκτωβρίου 2006 (UTC)

Το Λεξικό αστρονομίας του Μαυρομμάτη το έχει με ένα καθώς και δύο δικτυακές πηγές καθαρά για αστρονομία. Και εγω έτσι νόμιζα για την ετυμολογία. Λοιπόν επειδή είναι και τα δύο σωστά θα κάνω και μια ανακατεύθυνση με δύο π. Θα τα ξαναπούμε τη Δευτέρα, πάω να ψηφίσω και δεν θα έχω πρόσβαση σε pc. Σας χαιρετώ!

--[[Χρήστης:Quendi|Quendi]] 16:06, 14 Οκτωβρίου 2006 (UTC)

Θεωρείτε ότι τα άρθρα για τους Αρχαίους Έλληνες Αστρονόμους πρέπει να έχουν πλήρεις τίτλους? Δηλαδή "Αναξίμανδρος ο Μιλήσιος" ή σκέτο "Αναξίμανδρος"? Όπου είναι το ίδιο όνομα πρέπει σίγουρα να μπαίνει και η πόλη καταγωγής. Το θεωρείτε πιο σωστό και ακριβές? Νομίζω πάντως ότι όσοι κάνουν search πληκτρολογούν συνήθως απλά το όνομα.

--[[Χρήστης:Quendi|Quendi]] 22:47, 13 Ιουνίου 2007 (UTC)

Καλύτερα να μπαίνει και η πόλη καταγωγής γιατί υπάρχουν και συνωνυμίες
ΓΜ, 14 Ιουνίου 2007

Αρίσταρχος ο Σάμιος

2007-06-14T16:22:40Z

Makris George: /* Ηλιοκεντρισμός */

[[Εικόνα:AstronomersAristarchus-wik.jpg|thumb|80px| Αρίσταρχος ο Σάμιος, ο πρόδρομος του Κοπέρνικου]]

Ο '''Αρίσταρχος ο Σάμιος''' (310 π.Χ. - περίπου 230 π.Χ.) ήταν Έλληνας αστρονόμος και μαθηματικός, που γεννήθηκε στη Σάμο.

==Γενικά==
Είναι ο πρώτος καταγεγραμμένος άνθρωπος ο οποίος πρότεινε ηλιοκεντρικό μοντέλο του [[Ηλιακό Σύστημα|Ηλιακού Συστήματος]], θέτοντας τον Ήλιο και όχι τη Γη, στο κέντρο του γνωστού [[Σύμπαν|Σύμπαντος]] (για το λόγο αυτό είναι συχνά γνωστός ως ο "Έλληνας [[Κοπέρνικος]].

Οι ιδέες του περί Αστρονομίας δεν είχαν γίνει αρχικά αποδεκτές και θεωρήθηκαν κατώτερες από εκείνες του Αριστοτέλη και του Πτολεμαίου, έως ότου αναγεννήθηκαν επιτυχώς και αναπτύχθηκαν από τον Κοπέρνικο περίπου 2000 χρόνια μετά.

==Ηλιοκεντρισμός==
Η μοναδική εργασία του Αρίσταρχου η οποία έχει διασωθεί μέχρι σήμερα, «Περί μεγεθών και αποστημάτων Ηλίου και Σελήνης» (Περί των μεγεθών και αποστάσεων του Ήλιου και της Σελήνης), βασίζεται σε [[Γεωκεντρικό Σύστημα|γεωκεντρικό μοντέλο]]. Παρόλα αυτά, γνωρίζουμε από διάφορες παραπομπές ότι ο Αρίσταρχος είχε γράψει ένα άλλο βιβλίο στο οποίο πρότεινε την εναλλακτική υπόθεση του [[Ηλικεντρισμός|ηλιοκεντρικού μοντέλου]].

Ο Αρχιμήδης έγραψε:

«Συ βασιλέα Γέλωνα γνωρίζεις ότι ο κόσµος είναι το όνοµα που δίνουν οι περισσότεροι αστρονόµοι σε µία σφαίρα, που στο κέντρο της βρίσκεται η Γη και ότι η ακτίνα της σφαίρας αυτής είναι ίση προς την απόσταση µεταξύ του Ήλιου και της Γης. Αυτή είναι η εξήγηση την οποία δίνουν οι αστρονόµοι. Αλλά ο Αρίσταρχος έγραψε ένα βιβλίο, που περιέχει ορισµένες προτάσεις, από τις οποίες συµπεραίνεται ότι ο πραγµατικός κόσµος είναι πολύ µεγαλύτερος. Πιστεύεται ότι οι απλανείς αστέρες και ο [[Ήλιος]] είναι ακίνητοι, ότι η Γη κινείται γύρω από τον Ήλιο σε κυκλική τροχιά, που στο κέντρο της βρίσκεται ο Ήλιος. Ακόµη ότι η σφαίρα των απλανών αστέρων, που βρίσκεται στο ίδιο µε τον Ήλιο κέντρο, είναι τόσο µεγάλη, ώστε ο κύκλος γύρω από τον οποίο περιστρέφεται η Γη απέχει από τους απλανείς αστέρες, όσο απέχει το κέντρο µιας σφαίρας από την επιφάνεια της... Ο Αρίσταρχος δηλαδή εννοεί το εξής: αφού πιστεύουµε ότι η Γη είναι, ας πούµε, το κέντρο του κόσµου, η σχέση της Γης προς εκείνο που ονοµάζουµε «κόσµο» είναι ίση προς τη σχέση της σφαίρας, που περιέχει τον κύκλο πάνω στον οποίο διατείνεται ότι περιστρέφεται η Γη, προς τη σφαίρα των απλανών αστέρων.»

Ως εκ τούτου, ο Αρίσταρχος πίστευε ότι τα αστέρια βρίσκονται σε άπειρη απόσταση, και αυτό το θεωρούσε ως εξήγηση για την απουσία ορατής παράλλαξης, δηλαδή της παρατηρούμενης κίνησης των αστέρων καθώς η Γη κινείται γύρω από τον Ήλιο. Στην πραγματικότητα τα αστέρια βρίσκονται πολύ πιο μακριά από όσο είχε υποτεθεί στην αρχαιότητα, το οποίο ερμηνεύει το γεγονός ότι η αστρική παράλλαξη είναι ανιχνεύσιμη μόνο με τηλεσκόπια. Αλλά είχε υποτεθεί ότι το γεωκεντρικό μοντέλο ήταν μια απλούστερη και καλύτερη εξήγηση για την έλλειψη παράλλαξης. Η απόρριψη της ηλιοκεντρικής άποψης ήταν κατά τα φαινόμενα αρκετά έντονη, όπως υποδεικνύει το ακόλουθο κείμενο του Πλουτάρχου (Περί του εμφαινομένου προσώπου τω κύκλω της σελήνης):

''Ο Κλεάνθης, (στωικός φιλόσοφος στην Αθήνα και σύγχρονος του Αριστάρχου) πίστευε ότι ήταν το καθήκον των Ελλήνων να καταδικάσουν τον Αρίσταρχο τον Σάμιο με την κατηγορία ότι έβαζε σε κίνηση την εστία (κέντρο) του Σύμπαντος (δηλ. τη Γη) και έτσι διαταράσσει την ηρεμία των θεών: «Ως κινων τήν του κόσμου εστίαν καί ταράσσων τήν των ολυμπίων (θεων) ηρεμίαν" ... υπέθετε ότι ο ουρανός παραμένει ακίνητος και η Γη γυρίζει πάνω σε ένα επικλινή κύκλο, ενώ ταυτόχρονα περιστρέφεται γύρω από τον άξονά της."''

==Μέγεθος της Σελήνης==
Ο Αρίσταρχος παρατήρησε την κίνηση της Σελήνης διαμέσου της σκιάς της Γης κατά τη διάρκεια μιας έκλειψης Σελήνης. Εκτίμησε ότι η διάμετρος της Γης ήταν 3 φορές μεγαλύτερη από τη διάμετρο της Σελήνης. Χρησιμοποιώντας τον υπολογισμό του Ερατοσθένους ότι η περιφέρεια της Γης ήταν 42.000 χλμ., συμπέρανε ότι η Σελήνη έχει περιφέρεια ίση με 14.000 χλμ. Σήμερα, είναι γνωστό ότι η Σελήνη έχει περιφέρεια περίπου ίση με 10.916 χλμ.

==Απόσταση και μέγεθος του Ήλιου==
Ο Αρίσταρχος παρατήρησε / υποστήριζε ότι ο Ήλιος, η Σελήνη και η Γη σχηματίζουν σχεδόν μια ορθή γωνία τη στιγμή του πρώτου ή του τελευταίου τετάρτου της Σελήνης. Εκτίμησε ότι η γωνία ήταν 87°. Χρησιμοποιώντας σωστά τη Γεωμετρία, αλλά με λανθασμένα στοιχεία παρατήρησης, ο Αρίσταρχος συμπέρανε ότι ο Ήλιος ήταν 20 φορές πιο μακριά από ό,τι η Σελήνη. Στην πραγματικότητα ο Ήλιος είναι περίπου 390 φορές πιο μακριά. Εντόπισε ότι η Σελήνη και ο Ήλιος έχουν σχεδόν το ίδιο φαινόμενο μέγεθος από τη Γη και συμπέρανε ότι οι διάμετροί τους θα είναι ανάλογοι με την απόστασή τους από τη Γη. Έτσι κατέληξε στο συμπέρασμα ότι ο Ήλιος είχε 20 φορές μεγαλύτερη διάμετρο από τη Σελήνη, κάτι που είναι υπολογιστικά λογικό και σωστό, αλλά επίσης λάθος (αφού στηρίζεται σε λάθος δεδομένα). Η εκτίμησή του όμως αυτή υποδεικνύει ότι ο Ήλιος είναι ξεκάθαρα μεγαλύτερος από τη Γη, κάτι που υποστηρίζει το [[Ηλικεντρισμός|ηλιοκεντρικό μοντέλο]].

== Ιστογραφία==

* [http://www-gap.dcs.st-and.ac.uk/~history/Mathematicians/Aristarchus.html Aristarchus of Samos]
* [http://adsabs.harvard.edu//full/seri/JRASC/0075//0000029.000.html Biography: JRASC, '''75''' (1981) 29]

''Το άρθρο αυτό βασίστηκε σε αντίστοιχο άρθρο της Βικιπαίδειας''
[[Κατηγορία:Αρχαίοι Αστρονόμοι]]

Αρίσταρχος ο Σάμιος

2007-06-14T16:16:52Z

Makris George:

[[Εικόνα:AstronomersAristarchus-wik.jpg|thumb|80px| Αρίσταρχος ο Σάμιος, ο πρόδρομος του Κοπέρνικου]]

Ο '''Αρίσταρχος ο Σάμιος''' (310 π.Χ. - περίπου 230 π.Χ.) ήταν Έλληνας αστρονόμος και μαθηματικός, που γεννήθηκε στη Σάμο.

==Γενικά==
Είναι ο πρώτος καταγεγραμμένος άνθρωπος ο οποίος πρότεινε ηλιοκεντρικό μοντέλο του [[Ηλιακό Σύστημα|Ηλιακού Συστήματος]], θέτοντας τον Ήλιο και όχι τη Γη, στο κέντρο του γνωστού [[Σύμπαν|Σύμπαντος]] (για το λόγο αυτό είναι συχνά γνωστός ως ο "Έλληνας [[Κοπέρνικος]].

Οι ιδέες του περί Αστρονομίας δεν είχαν γίνει αρχικά αποδεκτές και θεωρήθηκαν κατώτερες από εκείνες του Αριστοτέλη και του Πτολεμαίου, έως ότου αναγεννήθηκαν επιτυχώς και αναπτύχθηκαν από τον Κοπέρνικο περίπου 2000 χρόνια μετά.

==Ηλιοκεντρισμός==
Η μοναδική εργασία του Αρίσταρχου η οποία έχει διασωθεί μέχρι σήμερα, «Περί μεγεθών και αποστημάτων Ηλίου και Σελήνης» (Περί των μεγεθών και αποστάσεων του Ήλιου και της Σελήνης), βασίζεται σε [[Γεωκεντρικό Σύστημα|γεωκεντρικό μοντέλο]]. Παρόλα αυτά, γνωρίζουμε από διάφορες παραπομπές ότι ο Αρίσταρχος είχε γράψει ένα άλλο βιβλίο στο οποίο πρότεινε την εναλλακτική υπόθεση του [[Ηλικεντρισμός|ηλιοκεντρικού μοντέλου]].

Ο Αρχιμήδης έγραψε:

«Συ βασιλέα Γέλωνα γνωρίζεις ότι ο κόσµος είναι το όνοµα που δίνουν οι περισσότεροι αστρονόµοι σε µία σφαίρα, που στο κέντρο της βρίσκεται η Γη και ότι η ακτίνα της σφαίρας αυτής είναι ίση προς την απόσταση µεταξύ του Ήλιου και της Γης. Αυτή είναι η εξήγηση την οποία δίνουν οι αστρονόµοι. Αλλά ο Αρίσταρχος έγραψε ένα βιβλίο, που περιέχει ορισµένες προτάσεις, από τις οποίες συµπεραίνεται ότι ο πραγµατικός κόσµος είναι πολύ µεγαλύτερος. Πιστεύεται ότι οι απλανείς αστέρες και ο [[Ήλιος]] είναι ακίνητοι, ότι η Γη κινείται γύρω από τον Ήλιο σε κυκλική τροχιά, που στο κέντρο της βρίσκεται ο Ήλιος. Ακόµη ότι η σφαίρα των απλανών αστέρων, που βρίσκεται στο ίδιο µε τον Ήλιο κέντρο, είναι τόσο µεγάλη, ώστε ο κύκλος γύρω από τον οποίο περιστρέφεται η Γη απέχει από τους απλανείς αστέρες, όσο απέχει το κέντρο µιας σφαίρας από την επιφάνεια της... Ο Αρίσταρχος δηλαδή εννοεί το εξής: αφού πιστεύουµε ότι η Γη είναι, ας πούµε, το κέντρο του κόσµου, η σχέση της Γης προς εκείνο που ονοµάζουµε «κόσµο» είναι ίση προς τη σχέση της σφαίρας, που περιέχει τον κύκλο πάνω στον οποίο διατείνεται ότι περιστρέφεται η Γη, προς τη σφαίρα των απλανών αστέρων.»

Ως εκ τούτου, ο Αρίσταρχος πίστευε ότι τα αστέρια βρίσκονται σε άπειρη απόσταση, και αυτό το θεωρούσε ως εξήγηση για την απουσία ορατής παράλλαξης, δηλαδή της παρατηρούμενης κίνησης των αστέρων καθώς η Γη κινείται γύρω από τον Ήλιο. Στην πραγματικότητα τα αστέρια βρίσκονται πολύ πιο μακριά από όσο είχε υποτεθεί στην αρχαιότητα, το οποίο ερμηνεύει το γεγονός ότι η αστρική παράλλαξη είναι ανιχνεύσιμη μόνο με τηλεσκόπια. Αλλά είχε υποτεθεί ότι το γεωκεντρικό μοντέλο ήταν μια απλούστερη και καλύτερη εξήγηση για την έλλειψη παράλλαξης. Η απόρριψη της ηλιοκεντρικής άποψης ήταν κατά τα φαινόμενα αρκετά έντονη, όπως υποδεικνύει το ακόλουθο κείμενο του Πλουτάρχου (Περί του εμφαινομένου προσώπου τω κύκλω της σελήνης):

''Ο Κλεάνθης, [ένας σύγχρονος του Αριστάρχου] πίστευε ότι ήταν το καθήκον των Ελλήνων να καταδικάσουν τον Αρίσταρχο τον Σάμιο με την κατηγορία ότι έβαζε σε κίνηση την εστία [κέντρο] του Σύμπαντος [δηλ. τη Γη] και έτσι διαταράσσει την ηρεμία των θεών: «Ως κινων τήν του κόσμου εστίαν καί ταράσσων τήν των ολυμπίων (θεων) ηρεμίαν" ... υπέθετε ότι ο ουρανός παραμένει ακίνητος και η Γη γυρίζει πάνω σε ένα επικλινή κύκλο, ενώ ταυτόχρονα περιστρέφεται γύρω από τον άξονά της."''

==Μέγεθος της Σελήνης==
Ο Αρίσταρχος παρατήρησε την κίνηση της Σελήνης διαμέσου της σκιάς της Γης κατά τη διάρκεια μιας έκλειψης Σελήνης. Εκτίμησε ότι η διάμετρος της Γης ήταν 3 φορές μεγαλύτερη από τη διάμετρο της Σελήνης. Χρησιμοποιώντας τον υπολογισμό του Ερατοσθένους ότι η περιφέρεια της Γης ήταν 42.000 χλμ., συμπέρανε ότι η Σελήνη έχει περιφέρεια ίση με 14.000 χλμ. Σήμερα, είναι γνωστό ότι η Σελήνη έχει περιφέρεια περίπου ίση με 10.916 χλμ.

==Απόσταση και μέγεθος του Ήλιου==
Ο Αρίσταρχος παρατήρησε / υποστήριζε ότι ο Ήλιος, η Σελήνη και η Γη σχηματίζουν σχεδόν μια ορθή γωνία τη στιγμή του πρώτου ή του τελευταίου τετάρτου της Σελήνης. Εκτίμησε ότι η γωνία ήταν 87°. Χρησιμοποιώντας σωστά τη Γεωμετρία, αλλά με λανθασμένα στοιχεία παρατήρησης, ο Αρίσταρχος συμπέρανε ότι ο Ήλιος ήταν 20 φορές πιο μακριά από ό,τι η Σελήνη. Στην πραγματικότητα ο Ήλιος είναι περίπου 390 φορές πιο μακριά. Εντόπισε ότι η Σελήνη και ο Ήλιος έχουν σχεδόν το ίδιο φαινόμενο μέγεθος από τη Γη και συμπέρανε ότι οι διάμετροί τους θα είναι ανάλογοι με την απόστασή τους από τη Γη. Έτσι κατέληξε στο συμπέρασμα ότι ο Ήλιος είχε 20 φορές μεγαλύτερη διάμετρο από τη Σελήνη, κάτι που είναι υπολογιστικά λογικό και σωστό, αλλά επίσης λάθος (αφού στηρίζεται σε λάθος δεδομένα). Η εκτίμησή του όμως αυτή υποδεικνύει ότι ο Ήλιος είναι ξεκάθαρα μεγαλύτερος από τη Γη, κάτι που υποστηρίζει το [[Ηλικεντρισμός|ηλιοκεντρικό μοντέλο]].

== Ιστογραφία==

* [http://www-gap.dcs.st-and.ac.uk/~history/Mathematicians/Aristarchus.html Aristarchus of Samos]
* [http://adsabs.harvard.edu//full/seri/JRASC/0075//0000029.000.html Biography: JRASC, '''75''' (1981) 29]

''Το άρθρο αυτό βασίστηκε σε αντίστοιχο άρθρο της Βικιπαίδειας''
[[Κατηγορία:Αρχαίοι Αστρονόμοι]]

Αναξαγόρας ο Κλαζομενεύς

2007-06-14T16:13:51Z

Makris George:

Αρχαίος Έλληνας προσωκρατικός Ίωνας φιλόσοφος (500 – 228 π.Χ.). Γεννήθηκε στις Κλαζομενές της Μικράς Ασίας. Σε νεαρή ηλικία ήλθε στην Αθήνα και συνδέθηκε φιλικά με τον Περικλή. Αντίθετα με την κοινή πίστη των συγχρόνων του πίστευε ότι ο [[Ήλιος]] δεν ήταν θεός, αλλά μία διάπυρη σφαίρα και πως η [[Σελήνη]] ήταν διάσπαρτη με κοιλάδες και όρη, όπως και η [[Γη]]. Υποστήριξε ακόμα ότι η Σελήνη δεν είναι αυτόφωτο σώμα αλλά αντανακλά το φως του Ήλιου. Επίσης πίστευε για το Γαλαξία ότι αποτελείται από [[άστρο|αστέρια]] και [[νεφέλωμα|νεφελώματα]] τα οποία καθώς περιστρέφονται σχηματίζουν πλανητικά συστήματα, όπως επίσης πίστευε για τους [[μετεωρίτης|μετεωρίτες]] ότι ήταν ουράνια σώματα τα οποία τα έλκυε κάποιες φορές η Γη και τύχαινε να πέσουν στην επιφάνειά της. Τελικά κατηγορήθηκε για ασέβεια «εισάγων καινά δαιμόνια» και καταδικάστηκε σε θάνατο, τον οποίο απέφυγε με την βοήθεια του Περικλή, και κατάφερε να διαφύγει στη Λάμψακο όπου πέθανε τιμώμενος από τους κατοίκους της. Στον τάφο του γράφτηκε: ''“Εδώ αναπαύεται ο Αναξαγόρας, που για τον ουράνιο κόσμο βρήκε την αλήθεια”''.

''Πηγή: [[Λεξικό Αστρονομίας]]''

[[Κατηγορία:Αρχαίοι Αστρονόμοι]]

Συζήτηση κατηγορίας:Αστρονομικές Συντεταγμένες

2007-06-08T22:41:05Z

Makris George:

Δημιούργησα τη νέα αυτή υποκατηγορία για να τοποθετηθούν τα συστήματα αστρονομικών συντεταγμένων. Ανέβασα άρθρα για τις Οριζόντιες, Ισημερινές, Εκλειπτικές και Γαλαξιακές συντεταγμένες. Νομίζω ότι χρειάζονται οπωσδήποτε λόγω της φύσεως τους σχήματα για τη καλύτερη κατανόηση τους. Στο ίντερνετ βρήκα μόνο στα Αγγλικά και όλα όσα ήταν ωραία με copyright. Αν είναι κάποιος καλός στα σχέδια θα βοηθούσε πολύ! George Makri είχες ανεβάσει παλιά για τις Ουρανογραφικές αν θυμάμαι καλά!

--[[Χρήστης:Quendi|Quendi]] 19:51, 8 Ιουνίου 2007 (UTC)

ναι καλά θυμάσαι :-)

ΓΜ

Συζήτηση κατηγορίας:Αστρονομικές Συντεταγμένες

2007-06-08T22:40:33Z

Makris George:

Γανυμήδης

2007-06-07T23:46:48Z

Makris George:

Ο '''Γανυμήδης''' είναι ο μεγαλύτερος δορυφόρος του Ηλιακού Συστήματος και ο μοναδικός με δική του [[μαγνητόσφαιρα]]. Έχει διάμετρο 5.262 χιλιόμετρα και απέχει από τον Δία 1.070.400 χιλιόμετρα.

[[Κατηγορία:Φυσικοί Δορυφόροι]]

Κρόνος

2007-06-06T12:09:36Z

Makris George: /* Ατμόσφαιρα */

[[Εικόνα:Saturn.jpg|thumb|400px|Εικόνα του Κρόνου απ' το Διαστημικό Τηλεσκόπιο Hubble]]

Ο Κρόνος είναι ο 6ος του πλανητικού μας συστήματος σε απόσταση περίπου 1.430.000.000 km από τον Ήλιο. Η ύπαρξη του είναι γνωστή από την αρχαιότητα και πήρε το όνομα του από τον θεό Κρόνο, πατέρα του Δία. Είναι ίσως ο ομορφότερος πλανήτης του ηλιακού μας συστήματος με πολλούς επιφανειακούς χρωματισμούς και ένα πολύ εκτεταμένο σύστημα δακτυλίων, το οποίο είναι και το χαρακτηριστικό γνώρισμα του πλανήτη αυτού.

== Χαρακτηριστικά ==

=== Γενικά ===
Ο Κρόνος έχει διάμετρο 120000 km περίπου και περιστρέφεται γύρω από τον εαυτό του σε 10.5 περίπου γήινες ώρες και γύρω από τον Ήλιο σε 29.5 γήινα χρόνια. Η μέση επιφανειακή του θερμοκρασία είναι -130 βαθμοί Κελσίου.

=== Ατμόσφαιρα ===
Η ατμόσφαιρα του αποτελείται κυρίως από [[Υδρογόνο]] (97%), [[Ήλιο]] (3%) και λίγο [[Μεθάνιο]]. Είναι ενδιαφέρον ότι η πυκνότητα του είναι μικρότερη από αυτή του νερού. Έχουν παρατηρηθεί να πνέουν στην επιφάνεια του ισχυροί άνεμοι, με ταχύτητες περίπου 1500 km/h.

=== Δορυφόροι ===
[[Εικόνα:Saturn rings satelites.jpg|thumb|150px|Οι δορυφόροι και οι δακτύλιοι του Κρόνου]]

Έχει μεγάλο αριθμό δορυφόρων και πρόσφατα έχουν ανακαλυφθεί αρκετοί νέοι από τη διαστημοσυσκευή [[Cassini]]. Συνολικά έχουν βρεθεί μέχρι στιγμής 56 δορυφόροι.

=== Δακτύλιοι ===
[[Εικόνα:Saturn's rings.jpg|thumb|150px|Κοντινή φωτογραφία των δακτυλίων]]

Οι εντυπωσιακοί δακτύλιοι του Κρόνου παρατηρήθηκαν για πρώτη φορά από τον [[Galileo, Galilei|Γαλιλαίο]]. Οι δακτύλιοι χωρίζονται σε αρκετές περιοχές με κενά ανάμεσά τους. Οι πιο εμφανείς περιοχές, οι δακτύλιοι Α και Β είναι και οι πιο φωτεινοί και οι δακτύλιοι C που είναι πιο αχνοί. Το γνωστότερο χώρισμα δακτυλίων είναι το χώρισμα Κασσίνι που χωρίζει τους Α από τους Β δακτύλιους. Το ανακάλυψε ο [[Cassini, Giovanni|Giovanni Cassini]] to 1675. Το 1837 ο αστρονόμος [[Encke, Johann|Johann Encke]], παρατήρησε ένα μικρότερο χώρισμα στη μέση περίπου των δακτυλίων A το οποίο και πήρε το όνομά του (χώρισμα Ένκε).

Η προέλευση των δακτυλίων είναι άγνωστη. Πιστεύεται ότι δημιουργήθηκαν από μεγάλους δορυφόρους που περιστρέφονταν γύρω από τον πλανήτη και θρυμματίστηκαν από την πρόσκρουσή τους με κομήτες και μετεωροειδείς. Η σύνθεση των δακτυλίων δεν μας είναι γνωστή, αλλά δείχνουν να έχουν σημαντικές ποσότητες πάγου νερού. Κομμάτια πάγου δείχνουν να περιστρέφονται μαζί με θραύσματα μετάλλων, κόκκους σκόνης και κομμάτια βράχων.
[[Εικόνα:Saturn aurora.jpg|thumb|150px|Πολικό Σέλας]]

=== Μαγνητικό πεδίο ===

Ο Κρόνος έχει μαγνητικό πεδίο, λιγότερο ισχυρό από της Γης (0,6% του γήινου). Σε συνδιασμό όμως με την γρήγορη περιστροφή του παρατηρούμε και σε αυτόν το φαινόμενο του [[Σέλας|Σέλαος]] και στους δύο πόλους του.

== Διαστημικές αποστολές ==

Πολλά από αυτά που γνωρίζουμε σήμερα για τον πλανήτη και τους δορυφόρους του, μας έγιναν γνωστά από την εξερεύνηση των [[Pioneer 11]] το 1979, [[Voyager 1]] και 2 το 1980-81. Από το 2004, η διαστημοσυσκευή [[Cassini]] βρίσκεται σε τροχιά γύρω απ' τον πλανήτη, μελετώντας τον διεξοδικά αυτόν αλλά και τον δορυφόρο [[Τιτάνας|Τιτάνα]] κυρίως.

{{Solar System}}

[[Category:Πλανήτες]]

Οξυγόνο

2007-06-06T12:06:51Z

Makris George:

Το '''Οξυγόνο''' είναι [[Χημικό Στοιχείο]] με ατομικό αριθμό 8. Στις συνήθεις συνθήκες του περιβάλλοντος είναι αέριο με μοριακό τύπο O2. Αποτελεί το 21% της ατμόσφαιρας της Γης και είναι το τρίτο σε αφθονία κατά βάρος χημικό στοιχείο του Σύμπαντος μετά το [[Υδρογόνο]] και το [[Ήλιο]].

[[Κατηγορία: Χημικά Στοιχεία]]

Αργό

2007-06-06T12:02:27Z

Makris George:

Το '''Αργό''' (Ar) είναι [[Χημικό Στοιχείο]] με ατομικό αριθμό 18. Ανήκει στην ομάδα των ευγενών αερίων, δηλαδή είναι χημικά αδρανές. Αποτελεί το 0.934% κατ' όγκο και 1.29% κατά βάρος της ατμόσφαιρας της Γης.

[[Κατηγορία: Χημικά Στοιχεία]]

Βόριο

2007-06-06T11:59:18Z

Makris George:

Το '''Βόριο''' (B) είναι [[Χημικό Στοιχείο]] με ατομικό αριθμό 5.

[[Κατηγορία: Χημικά Στοιχεία]]

Άζωτο

2007-06-06T11:53:15Z

Makris George:

Το '''Άζωτο''' είναι [[Χημικό Στοιχείο]] με ατομικό αριθμό 7. Στις συνήθεις συνθήκες του περιβάλλοντος είναι αέριο με μοριακό τύπο N2. Αποτελεί το 78% της ατμόσφαιρας της Γης.

[[Κατηγορία: Χημικά Στοιχεία]]

Άρης

2007-06-06T11:49:03Z

Makris George: /* Ατμόσφαιρα */

== Γενικά ==
[[Εικόνα:2003 hubble mars.jpg|thumb|O πλανήτης Άρης (Τηλεσκόπιο Hubble)]]
Ο Άρης είναι ο 4ος κατά σειρά πλανήτης του ηλιακού συστήματος και βρίσκεται σε απόσταση περίπου 228.000.000 km από τον Ήλιο. Η ύπαρξη του είναι γνωστή από την αρχαιότητα και το κόκκινο χρώμα του ενέπνευσε τους αρχαίους Έλληνες στο να του δώσουν το όνομα του θεού του πολέμου.

Λέγεται και κόκκινος πλανήτης εξαιτίας του χρώματος που παρουσιάζει όταν τον παρατηρούμε με οπτικό τηλεσκόπιο. Περιβάλλεται από μια λεπτή ατμόσφαιρα που επιτρέπει την παρατήρηση της επιφάνειάς του. Για το λόγο αυτό ο Άρης είναι ο πλανήτης για τον οποίο έχουμε τις περισσότερες πληροφορίες για την επιφάνειά του.

Ο Άρης έχει διάμετρο 6800 km περίπου, περιστρέφεται γύρω από τον εαυτό του σε 1 περίπου γήινη ημέρα και περιφέρεται γύρω από τον Ήλιο σε 1.9 γήινα χρόνια. Η μέση επιφανειακή του θερμοκρασία είναι -60 βαθμοί Κελσίου περίπου, αλλά η θερμοκρασία μπορεί να φτάσει και τους 20 βαθμούς

== Χαρακτηριστικά ==

=== Ατμόσφαιρα ===
Η ατμόσφαιρα του αποτελείται κυρίως από [[Διοξείδιο του Άνθρακα]] (95%), [[Άζωτο]], [[Αργό]] και ελάχιστο νερό, αρκετό όμως για να δημιουργεί λίγα νέφη.

[[Εικόνα:Mars NPArea-PIA00161 modest.jpg|thumb|100px|Πολικό καπέλο]]
[[Εικόνα:HuygensRim.jpg|thumb|100px|Αρχαίες κοίτες ποταμών;]]
[[Εικόνα:Olympus mountain.jpg|100px|thumb|To όρος Όλυμπος]]

=== Γεωλογία-Μορφολογία ===
Τα αρειανά πετρώματα της επιφάνειας φαίνονται να αποτελούνται από θραύσματα λάβας ενώ γενικά το έδαφος του αποτελείται από βασαλτικά πετρώματα. Η επιφάνειά του φαίνεται να έχει μια αφθονία σιδήρου στο οποίο οφείλεται το κόκκινο χρώμα του.

Τα διάφορα διαστημικά οχήματα που τον επισκέφθηκαν, μας έδωσαν αρκετές ενδείξεις ότι το νερό κάλυπτε την επιφάνεια του Άρη σε βάθος δεκάδων μέτρων αφού οι φωτογραφίες αυτές μας έδειξαν κάποιες χαρακτηριστικές λεκάνες που πιθανόν να ήταν γεμάτες με νερό σχηματίζοντας λίμνες ή και ωκεανούς ακόμη. Η παρουσία κοιτών των ποταμών και τα στοιχεία της διάβρωσης λόγω ρέοντος υγρού δείχνουν ότι ο Αρης ήταν μιά φορά πολύ θερμότερος. Η ατμόσφαιρα που περιβάλλει τον Αρη είναι σήμερα ανεπαρκής για να διατηρήσει ένα κλίμα αρκετά θερμό για να ρεύσει το νερό.

Η Αρειανή επιφάνεια δεν εμφανίζει στοιχεία τεκτονικής πλακών, έτσι η συνεχής επανακυκλοφορία του φλοιού δεν εμφανίστηκε ποτέ στον Αρη. Γενικά δεν φαίνεται να υπάρχει καμιά ιδιαίτερη σεισμική δραστηριότητα.

Οι πόλοι του, καλύπτονται από τα '''πολικά καπέλα''', λευκές κηλίδες από ξηρό πάγο (στερεό διοξείδιο του άνθρακα), που εμφανίζονται περιοδικά κατά τον χειμώνα. Ακόμη, οι πορτοκαλί περιοχές είναι έρημοι από τις οποίες σηκώνονται ανεμοθύελλες σκόνης, ενώ ο Άρης έχει και αρκετά βουνά, όπως ο Όλυμπος (το υψηλότερο όρος του ηλιακού μας συστήματος), καθώς και βαθιές χαράδρες που εκτείνονται για εκατοντάδες χιλιόμετρα.

=== Δορυφόροι ===
Ο Άρης έχει δύο δορυφόρους τον Δείμο και τον Φόβο, οι οποίοι κατά πάσα πιθανότητα είναι [[Αστεροειδείς|αστεροειδείς]] που αιχμαλωτίστηκαν κάποτε από το βαρυτικό πεδίο του Άρη.

=== Μαγνητικό πεδίο ===
Ο Αρης έχει ένα πολύ αδύνατο μαγνητικό πεδίο (που φτάνει τα 2 μόνο χιλιοστά του γήινου), το οποίο δείχνει ότι πιθανώς δεν έχει έναν τηκόμενο πυρήνα σιδήρου.

== Ύπαρξη ζωής και νερού στον Άρη ==
[[Εικόνα:PackIce.jpg|thumb|Πλάκες πάγου κάτω από την επιφάνεια;]]
Πριν την εξερεύνηση του από τις διαστημικές ακάτους Viking Landers 1 και 2, που προσεδαφίστηκαν στον Άρη, υπήρχε η άποψη ότι μπορεί στον πλανήτη αυτόν να είχε αναπτυχθεί κάποιο είδος εξωγήινη ζωής (μικροοργανισμοί). Η άποψη αυτή δεν τεκμηριώθηκε από τα βιολογικά πειράματα που έγιναν στις ακάτους. Σχετικά πρόσφατα όμως ανακαλύφθηκε στην Ανταρκτική ένας [[Μετεωρίτης|μετεωρίτης]] που αποδείχθηκε ότι προέρχεται από τον Άρη. Μερικοί επιστήμονες θεωρούν ότι ορισμένοι τριχοειδείς σχηματισμοί που υπάρχουν στον μετεωρίτη είναι απολιθώματα μικροοργανισμών. Πρόσφατες έρευνες από τα διαστημικά οχήματα που βρίσκοντα σε τροχιά γύρω του, έδειξαν την παρουσία νερού στον πλανήτη, προφανώς κάτω από την επιφάνειά του. Σε συνδυασμό με τη φωτογράφιση γεωλογικών σχηματισμών που θυμίζουν ποτάμια και λίμνες, εικάζεται ότι ο Άρης είχε κάποτε μεγάλες ποσότητες επιφανειακών νερών, οπότε είναι πιθανό να αναπτύχθηκε και εκεί ζωή, όπως στη Γη. Έχουν σχεδιασθεί διαστημικές αποστολές για να ελέγξουν αυτήν την υπόθεση.

== Διαστημικές αποστολές ==
[[Εικόνα:Mars surface viking.jpg|thumb|Η επιφάνεια του Άρη από το Viking 1 (1977)]]

[[Εικόνα:Surf pathfinder.jpg|thumb|Το Mars Pathfinder (1996)]]

[[Εικόνα:Mars landings.jpg|thumb|Περιοχές προσεδάφισης αποστολών]]

Μέχρι το 2000 είχαν γίνει πάνω από 30 απόπειρες να σταλούν διαστημικές αποστολές στον Άρη, τόσο από τις ΗΠΑ και την πρώην Σοβιετική Ένωση όσο και από τις διαστημικές υπηρεσίες της Ευρώπης και Ιαπωνίας. Τις περισσότερες πληροφορίες και φωτογραφίες αυτού του πλανήτη τις έχουμε από τις επιτυχείς διαστημικές αποστολές [[Viking 1]] & 2, [[Mars Pathfinder]] και [[Mars Global Surveyor]], καθώς και από τις αποστολές [[Nozomi]] της Ιαπωνίας, [[Mariner]] (USA) και [[Mars]] (USSR).

Τον Απρίλιο του 2001 εκτοξεύθηκε το [[Mars Odyssey]] και από τον Οκτώβριο του ίδιου έτους μπήκε σε τροχιά γύρω από τον Άρη συλλέγοντας συνεχώς πληροφορίες με σημαντικότερες επιτυχίες την ανακάλυψη τεραστίων αποθεμάτων παγωμένου νερού και την λεπτομερή καταγραφή της δομής της Αρειανής επιφάνειας και των ορυκτών της στοιχείων. Η αποστολή αυτή θα συνεχιστεί μέχρι και το 2006 με βασικό σκοπό την καταγραφή και μελέτη του Αρειανού κλίματος.

Άλλες αποστολές που βρίσκονται σε εξέλιξη είναι:

Η αποστολή [[Mars Express]] από την ESA που εκτοξεύθηκε τον Ιούνιο του 2003 και περιελάμβανε το όχημα εδαφους Beagle 2. Δυστυχώς παρόλη την επιτυχή αποδέσμευση του Beagle 2 από το Mars Express στις 19 Δεκεμβρίου του 2003 χάθηκαν τα ίχνη του προτού προλάβει να προσεδαφιστεί.

Η αποστολή [[Mars Exploration Rover Mission]] της ΝΑSA η οποία εκτοξεύθηκε στις 10 Ιουνίου 2003 και περιλαμβάνει 2 σύγχρονα οχήματα προσεδάφισης ([[Spirit]] και [[Opportunity]]) τα οποία έχουν την δυνατότητα να εξερευνούν μια περιοχή διαμέτρου 100 μέτρων την ημέρα. Η λειτουργία των οχημάτων συνεχίζεται μέχρι σήμερα.

Η αποστολή Mars Reconnaissance Orbiter (MRO) της ΝΑΣΑ (2005) βρίσκεται σε τροχιά γύρω από τον κόκκινο πλανήτη και συλλέγει δεδομένα.

Πολλές μελλοντικές αποστολές έχουν προγραμματισθεί ανάμεσα στις οποίες είναι οι: Phoenix της ΝΑΣΑ (2007), Netlander με συνεργασία Φιλανδών, Γάλλων, Γερμανών και Αμερικάνων (2007) και το το Mars Science Laboratory, ένα μακράς διάρκειας όχημα εδάφους της ΝΑΣΑ (2009)

{{Solar System}}

[[Category:Πλανήτες]]

Ανάλλημα

2007-06-04T09:29:16Z

Makris George:

[[Εικόνα:Solar-analemma-140000-UTC.jpg|thumb|Ανάλλημα, φωτογραφία: Αντώνης Αγιομαμίτης]]

Πρόκειται για μια ιδιαίτερη φωτογραφία η οποία περιέχει διαδοχικές εικόνες του [[ήλιος|Ήλιου]] τραβηγμένες την ίδια ώρα της ημέρας αλλά σε διαφορετικές ημερομηνίες κατά την διάρκεια ενός έτους. Λόγω της μη ομαλής κίνησης του Ήλιου στην [[εκλειπτική]] οι διαδοχικές εικόνες του Ήλιου σχηματίζουν μια καμπύλη που θυμίζει τον αριθμό 8. Πρόκειται για μια ιδιαίτερα δύσκολη και απαιτητική φωτογραφία, που εκτός από άρτια τεχνική απαιτεί καλές καιρικές συνθήκες τις συγκεκριμένες ημερομηνίες, ώστε να ληφθούν όλες οι φωτογραφίες.

[[Κατηγορία:Αστρονομία]]
[[Κατηγορία:Ερασιτεχνική Αστρονομία]]

Αντικείμενα Messier

2007-06-01T11:58:00Z

Makris George:

== Γενικά ==

Κατά τη διάρκεια των ετών 1758-1782 ο [[Messier, Charles|Charles Messier]] (Σαρλ Μεσιέ), ένας Γάλλος [[αστρονόμος]] (1730 - 1817) έφτιαξε μια λίστα με περίπου 100 αντικείμενα που δύσκολα ξεχώριζαν από [[Κομήτης|κομήτες]] μέσα από τα [[τηλεσκόπιο|τηλεσκόπια]] της εποχής. Εκείνη την εποχή, η ανακάλυψη κομητών ήταν ένας τρόπος να γίνει κανείς διάσημος στην [[αστρονομία]]. Ο στόχος του Messier ήταν να φτιάξει έναν κατάλογο που να τον απαρτίζουν αντικείμενα που συχνά τα νόμιζαν λανθασμένα για κομήτες. Ευτυχώς για μας, ο Κατάλογος Messier έγινε διάσημος για έναν ανώτερο λόγο, έγινε γνωστός ως η συλλογή με τα πιο όμορφα αντικείμενα του ουρανού όπως [[Νεφέλωμα|νεφελώματα]], [[Αστρικό Σμήνος|σμήνη αστέρων]] και [[Γαλαξίας|γαλαξίες]]. Τα αντικείμενα Messier είναι οι πιο δημοφιλείς στόχοι των ερασιτεχνών αστρονόμων. Κάθε ερασιτέχνης αστρονόμος που διαθέτει τηλεσκόπιο έχει σίγουρα ως πρώτο από τους στόχους του να παρατηρήσει όλα τα αντικείμενα Messier. Είναι ιδιαίτερα θετικό το γεγονός ότι ακόμα και με ένα τηλεσκόπιο 4 ιντσών, η μεγάλη πλειοψηφία των αντικειμένων Messier είναι ορατά στους ερασιτέχνες.

(Λόγω διπλοεγγραφής απ' τον Messier του αντικειμένου Μ101, το Μ102 αντικαταστάθηκε από το NGC 5866 στον Δράκοντα)

== Πίνακας Αντικειμένων ==

<table border="1" width="100%" bgcolor="#0000FF">

<tr>
<td align="center">Α/Α</td>
<td align="center">Όνομα</td>
<td align="center">Είδος</td>
<td align="center">Αστερισμός</td>
<td align="center">R.A.</td>
<td align="center">Dec.</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M1]]</td>
<td align="center">Crab Nebula</td>
<td align="center">Παλιός Σούπερ Νόβα</td>
<td align="center">Taurus</td>
<td align="center">5h 31m,5</td>
<td align="center">21o 59'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M2]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Aquarius</td>
<td align="center">21h 30m,9</td>
<td align="center">-1o 03'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M3]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Canes Venatici</td>
<td align="center">13h 39m,9</td>
<td align="center">28o 38'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M4]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scorpio</td>
<td align="center">16h 20m,6</td>
<td align="center">-26o 24'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M5]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Serpens</td>
<td align="center">15h 16m,0</td>
<td align="center">2o 16'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M6]]</td>
<td align="center">Butterfly Cluster</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scorpio</td>
<td align="center">17h 36m,8</td>
<td align="center">-32o 11'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M7]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scorpio</td>
<td align="center">17h 50m,7</td>
<td align="center">-34o 48'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M8]]</td>
<td align="center">Lagoon Nebula</td>
<td align="center">Νεφέλωμα Διάχυσης</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 01m,6</td>
<td align="center">-24o 20'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M9]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">17h 16m,2</td>
<td align="center">-18o 28'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M10]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">16h 54m,5</td>
<td align="center">-4o 02'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M11]]</td>
<td align="center">Wild Duck Cluster</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scutum</td>
<td align="center">18h 48m,4</td>
<td align="center">-6o 20'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M12]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">16h 44m,6</td>
<td align="center">-1o 52'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M13]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Hercules</td>
<td align="center">16h 39m,9</td>
<td align="center">36o 33'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M14]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">17h 35m,0</td>
<td align="center">-3o 13'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M15]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Pegasus</td>
<td align="center">21h 27m,6</td>
<td align="center">11o 57'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M16]]</td>
<td align="center">Eagle Nebula</td>
<td align="center">Σμήνος</td>
<td align="center">Serpens</td>
<td align="center">18h 16m,0</td>
<td align="center">-13o 48'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M17]]</td>
<td align="center">Swan/Omega Nebula</td>
<td align="center">Νεφέλωμα</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 18m,0</td>
<td align="center">-16o 12'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M18]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 17m,0</td>
<td align="center">-17o 09'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M19]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">16h 59m,5</td>
<td align="center">-26o 11'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M20]]</td>
<td align="center">Trifid Nebula</td>
<td align="center">Νεφέλωμα Διάχυσης</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">17h 58m,9</td>
<td align="center">-23o 02'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M21]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 01m,8</td>
<td align="center">-22o 30'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M22]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 33m,3</td>
<td align="center">-23o 58'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M23]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">17h 54m,0</td>
<td align="center">-19o 01'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M24]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 15m,5</td>
<td align="center">-18o 27'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M25]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 28m,8</td>
<td align="center">-19o 17' </td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M26]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scutum</td>
<td align="center">18h 42m,5</td>
<td align="center">-9o 27'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M27]]</td>
<td align="center">Dumbell Nebula</td>
<td align="center">Πλανητικό Νεφέλωμα</td>
<td align="center">Vulpecula</td>
<td align="center">19h 57m,4</td>
<td align="center">22o 35'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M28]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 21m,5</td>
<td align="center">-24o 54'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M29]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cygnus</td>
<td align="center">20h 22m,2</td>
<td align="center">38o 21'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M30]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Capricornus</td>
<td align="center">21h 37m,5</td>
<td align="center">-23o 25'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M31]]</td>
<td align="center">Andromeda Galaxy</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Andromeda</td>
<td align="center">0h 40m,0 </td>
<td align="center">41o 00'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M32]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Andromeda</td>
<td align="center">0h 40m,0</td>
<td align="center">40o 36'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M33]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Triangulum</td>
<td align="center">1h 31m,1</td>
<td align="center">30o 24'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M34]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Perseus</td>
<td align="center">2h 38m,8</td>
<td align="center">42o 34</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M35]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Gemini</td>
<td align="center">6h 05m,7</td>
<td align="center">24o 20'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M36]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Auriga</td>
<td align="center">5h 32m,0</td>
<td align="center">34o 07'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M37]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Auriga</td>
<td align="center">5h 49m,0</td>
<td align="center">32o 33'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M38]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Auriga</td>
<td align="center">5h 25m,3</td>
<td align="center">35o 48'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M39]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cygnus</td>
<td align="center">21h 30m,4</td>
<td align="center">48o 13'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M40]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Διπλό Αστέρι</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">12h 20m,0</td>
<td align="center">58o 22'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M41]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Canis Major</td>
<td align="center">6h 44m,9</td>
<td align="center">-20o 42'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M42]]</td>
<td align="center">Orion Nebula</td>
<td align="center">Νεφέλωμα Διάχυσης</td>
<td align="center">Orion</td>
<td align="center">5h 32m,9</td>
<td align="center">-5o 25'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M43]]</td>
<td align="center">De Mairan's Nebula</td>
<td align="center">Νεφέλωμα Διάχυσης</td>
<td align="center">Orion</td>
<td align="center">5h 33m,1</td>
<td align="center">-5o 18'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M44]]</td>
<td align="center">Beehive Cluster</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cancer</td>
<td align="center">8h 37m,5</td>
<td align="center">19o 52'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M45]]</td>
<td align="center">Pleiades</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Taurus</td>
<td align="center">3h 43m,9</td>
<td align="center">23 o 58'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M46]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Puppis</td>
<td align="center">7h 39m,6</td>
<td align="center">-14o 42'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M47]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Puppis</td>
<td align="center">7h 34m,3</td>
<td align="center">-14o 22</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M48]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Hydra</td>
<td align="center">8h 11m,2</td>
<td align="center">-5o 38'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M49]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 27m,3</td>
<td align="center">8o 16'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M50]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Monoceros</td>
<td align="center">7h 00m,5</td>
<td align="center">-8o 16'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M51]]</td>
<td align="center">Whirlpool Galaxy</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Canes Venatici</td>
<td align="center">13h 27m,8</td>
<td align="center">47o 27'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M52]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cassiopeia</td>
<td align="center">23h 22m,0</td>
<td align="center">61o 20'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M53]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">13h 10m,5</td>
<td align="center">18o 26'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M54]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 52m,0</td>
<td align="center">-30o 32'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M55]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">19h 36m,9</td>
<td align="center">-31o 03'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M56]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Lyra</td>
<td align="center">19h 14m,6</td>
<td align="center">30o 05'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M57]]</td>
<td align="center">Ring Nebula</td>
<td align="center">Πλανητικό Νεφέλωμα</td>
<td align="center">Lyra</td>
<td align="center">18h 51m,7</td>
<td align="center">32o 58'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M58]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 35m,1</td>
<td align="center">12o 05'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M59]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 39m,5</td>
<td align="center">11o 55'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M60]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 41m,1</td>
<td align="center">11o 49'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M61]]</td>
<td align="center">Blackeye Galaxy</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 19m,4</td>
<td align="center">4o 45'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M62]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">16h 58m,1</td>
<td align="center">-30o 03'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M63]]</td>
<td align="center">Sunflower Galaxy</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Canes Venatici</td>
<td align="center">13h 13m,5</td>
<td align="center">42o 17'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M64]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 54m,3</td>
<td align="center">21o 57'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M65]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Leo</td>
<td align="center">11h 16m,3</td>
<td align="center">13o 23'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M66]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Leo</td>
<td align="center">11h 17m,6</td>
<td align="center">13o 17'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M67]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cancer</td>
<td align="center">8h 48m,3</td>
<td align="center">12o 00'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M68]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Hydra</td>
<td align="center">12h 36m,8</td>
<td align="center">-26o 29'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M69]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 28m,1</td>
<td align="center">-32o 23'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M70]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 40m,0</td>
<td align="center">-32o 21'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M71]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagita</td>
<td align="center">19h 51m,5</td>
<td align="center">18o 39'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M72]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Aquarius</td>
<td align="center">20h 50m,7</td>
<td align="center">-12o 44'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M73]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σμήνος</td>
<td align="center">Aquarius</td>
<td align="center">20h 56m,4</td>
<td align="center">-12o 50'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M74]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Pisces</td>
<td align="center">1h 34m,0</td>
<td align="center">15o 32'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M75]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">20h 03m,2</td>
<td align="center">-22o 04'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M76]]</td>
<td align="center">Little Dumbell</td>
<td align="center">Πλανητικό Νεφέλωμα</td>
<td align="center">Perseus</td>
<td align="center">1h 38m,8</td>
<td align="center">51o 19'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M77]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Cetus</td>
<td align="center">2h 40m,1</td>
<td align="center">-0o 14'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M78]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Νεφέλωμα Διάχυσης</td>
<td align="center">Orion</td>
<td align="center">5h 44m,2</td>
<td align="center">0o 02'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M79]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Lepus</td>
<td align="center">5h 22m,2</td>
<td align="center">-24o 34'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M80]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scorpio</td>
<td align="center">16h 14m,1</td>
<td align="center">-22o 52'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M81]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">9h 51m,5</td>
<td align="center">69o 18'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M82]]</td>
<td align="center">Exploding Galaxy</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">9h 51m,9</td>
<td align="center">69o 56'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M83]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Hydra</td>
<td align="center">13h 34m,3</td>
<td align="center">-29o 37'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M84]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 22m,6</td>
<td align="center">13o 10'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M85]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 22m,8</td>
<td align="center">18o 28'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M86]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 23m,7</td>
<td align="center">13o 13'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M87]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 28m,3</td>
<td align="center">12o 40'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M88]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 29m,5</td>
<td align="center">14o 42'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M89]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 33m,1</td>
<td align="center">12o 50'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M90]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 34m,3</td>
<td align="center">13o 26'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M91]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 32m,9</td>
<td align="center">14o 46'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M92]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Hercules</td>
<td align="center">17h 15m,6</td>
<td align="center">43o 12'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M93]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Puppis</td>
<td align="center">7h 42m,4</td>
<td align="center">-23o 45'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M94]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Canes Venatici</td>
<td align="center">12h 48m,6</td>
<td align="center">41o 23'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M95]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Leo</td>
<td align="center">10h 41m,3</td>
<td align="center">11o 58'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M96]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Leo</td>
<td align="center">10h 44m,2</td>
<td align="center">12o 05'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M97]]</td>
<td align="center">Owl Nebula</td>
<td align="center">Πλανητικό Νεφέλωμα</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">11h 12m,0</td>
<td align="center">55o 18'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M98]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 11m,3</td>
<td align="center">15o 11'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M99]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 16m,3</td>
<td align="center">14o 42'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M100]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 20m,4</td>
<td align="center">16o 06'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M101]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">14h 01m,4</td>
<td align="center">54o 35'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M102]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Draco</td>
<td align="center">15h 06m,3</td>
<td align="center">55o 45'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M103]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cassiopeia</td>
<td align="center">1h 29m,9</td>
<td align="center">60o 27'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M104]]</td>
<td align="center">Sombrero Galaxy</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 37m,3</td>
<td align="center">-11o 21'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M105]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Leo</td>
<td align="center">10h 45m,2</td>
<td align="center">12o 51'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M106]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Canes Venatici</td>
<td align="center">12h 16h,5</td>
<td align="center">47o 35'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M107]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">16h 29m,7</td>
<td align="center">-12o 57'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M108]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">11h 08m,7</td>
<td align="center">55o 57'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M109]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">11h 55m,0</td>
<td align="center">53o 39'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[Μ110]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Andromeda</td>
<td align="center"> 0h 40m,3 </td>
<td align="center">41o 41'</td>
</tr>

</table>

[[Κατηγορία:Αστρονομία]]
[[Κατηγορία:Ερασιτεχνική Αστρονομία]]

Αντικείμενα Messier

2007-06-01T11:48:05Z

Makris George:

== Γενικά ==

Κατά τη διάρκεια των ετών 1758-1782 ο [[Messier, Charles|Charles Messier]] (Σαρλ Μεσιέ), ένας Γάλλος [[αστρονόμος]] (1730 - 1817) έφτιαξε μια λίστα με περίπου 100 αντικείμενα που δύσκολα ξεχώριζαν από [[Κομήτης|κομήτες]] μέσα από τα [[τηλεσκόπιο|τηλεσκόπια]] της εποχής. Εκείνη την εποχή, η ανακάλυψη κομητών ήταν ένας τρόπος να γίνει κανείς διάσημος στην [[αστρονομία]]. Ο στόχος του Messier ήταν να φτιάξει έναν κατάλογο που να τον απαρτίζουν αντικείμενα που συχνά τα νόμιζαν λανθασμένα για κομήτες. Ευτυχώς για μας, ο Κατάλογος Messier έγινε διάσημος για έναν ανώτερο λόγο, έγινε γνωστός ως η συλλογή με τα πιο όμορφα αντικείμενα του ουρανού όπως [[Νεφέλωμα|νεφελώματα]], [[Αστρικό Σμήνος|σμήνη αστέρων]] και [[Γαλαξίας|γαλαξίες]]. Τα αντικείμενα Messier είναι οι πιο δημοφιλείς στόχοι των ερασιτεχνών αστρονόμων. Κάθε ερασιτέχνης αστρονόμος που διαθέτει τηλεσκόπιο έχει σίγουρα ως πρώτο από τους στόχους του να παρατηρήσει όλα τα αντικείμενα Messier. Είναι ιδιαίτερα θετικό το γεγονός ότι ακόμα και με ένα τηλεσκόπιο 4 ιντσών, η μεγάλη πλειοψηφία των αντικειμένων Messier είναι ορατά στους ερασιτέχνες.

(Λόγω διπλοεγγραφής απ' τον Messier του αντικειμένου Μ101, το Μ102 αντικαταστάθηκε από το NGC 5866 στον Δράκοντα)

== Πίνακας Αντικειμένων ==

<table border="1" width="100%" bgcolor="#0000FF">

<tr>
<td align="center">Α/Α</td>
<td align="center">Όνομα</td>
<td align="center">Είδος</td>
<td align="center">Αστερισμός</td>
<td align="center">R.A.</td>
<td align="center">Dec.</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M1]]</td>
<td align="center">Crab Nebula</td>
<td align="center">Παλιός Σούπερ Νόβα</td>
<td align="center">Taurus</td>
<td align="center">5h 31m,5</td>
<td align="center">21o 59'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M2]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Aquarius</td>
<td align="center">21h 30m,9</td>
<td align="center">-1o 03'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M3]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Canes Venatici</td>
<td align="center">13h 39m,9</td>
<td align="center">28o 38'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M4]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scorpio</td>
<td align="center">16h 20m,6</td>
<td align="center">-26o 24'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M5]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Serpens</td>
<td align="center">15h 16m,0</td>
<td align="center">2o 16'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M6]]</td>
<td align="center">Butterfly Cluster</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scorpio</td>
<td align="center">17h 36m,8</td>
<td align="center">-32o 11'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M7]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scorpio</td>
<td align="center">17h 50m,7</td>
<td align="center">-34o 48'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M8]]</td>
<td align="center">Lagoon Nebula</td>
<td align="center">Νεφέλωμα Διάχυσης</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 01m,6</td>
<td align="center">-24o 20'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M9]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">17h 16m,2</td>
<td align="center">-18o 28'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M10]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">16h 54m,5</td>
<td align="center">-4o 02'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M11]]</td>
<td align="center">Wild Duck Cluster</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scutum</td>
<td align="center">18h 48m,4</td>
<td align="center">-6o 20'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M12]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">16h 44m,6</td>
<td align="center">-1o 52'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M13]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Hercules</td>
<td align="center">16h 39m,9</td>
<td align="center">36o 33'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M14]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">17h 35m,0</td>
<td align="center">-3o 13'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M15]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Pegasus</td>
<td align="center">21h 27m,6</td>
<td align="center">11o 57'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M16]]</td>
<td align="center">Eagle Nebula</td>
<td align="center">Σμήνος</td>
<td align="center">Serpens</td>
<td align="center">18h 16m,0</td>
<td align="center">-13o 48'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M17]]</td>
<td align="center">Swan/Omega Nebula</td>
<td align="center">Νεφέλωμα</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 18m,0</td>
<td align="center">-16o 12'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M18]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 17m,0</td>
<td align="center">-17o 09'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M19]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">16h 59m,5</td>
<td align="center">-26o 11'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M20]]</td>
<td align="center">Trifid Nebula</td>
<td align="center">Νεφέλωμα Διάχυσης</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">17h 58m,9</td>
<td align="center">-23o 02'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M21]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 01m,8</td>
<td align="center">-22o 30'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M22]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 33m,3</td>
<td align="center">-23o 58'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M23]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">17h 54m,0</td>
<td align="center">-19o 01'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M24]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 15m,5</td>
<td align="center">-18o 27'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M25]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 28m,8</td>
<td align="center">-19o 17' </td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M26]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scutum</td>
<td align="center">18h 42m,5</td>
<td align="center">-9o 27'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M27]]</td>
<td align="center">Dumbell Nebula</td>
<td align="center">Πλανητικό Νεφέλωμα</td>
<td align="center">Vulpecula</td>
<td align="center">19h 57m,4</td>
<td align="center">22o 35'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M28]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 21m,5</td>
<td align="center">-24o 54'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M29]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cygnus</td>
<td align="center">20h 22m,2</td>
<td align="center">38o 21'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M30]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Capricornus</td>
<td align="center">21h 37m,5</td>
<td align="center">-23o 25'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M31]]</td>
<td align="center">Andromeda Galaxy</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Andromeda</td>
<td align="center">0h 40m,0 </td>
<td align="center">41o 00'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M32]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Andromeda</td>
<td align="center">0h 40m,0</td>
<td align="center">40o 36'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M33]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Triangulum</td>
<td align="center">1h 31m,1</td>
<td align="center">30o 24'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M34]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Perseus</td>
<td align="center">2h 38m,8</td>
<td align="center">42o 34</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M35]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Gemini</td>
<td align="center">6h 05m,7</td>
<td align="center">24o 20'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M36]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Auriga</td>
<td align="center">5h 32m,0</td>
<td align="center">34o 07'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M37]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Auriga</td>
<td align="center">5h 49m,0</td>
<td align="center">32o 33'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M38]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Auriga</td>
<td align="center">5h 25m,3</td>
<td align="center">35o 48'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M39]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cygnus</td>
<td align="center">21h 30m,4</td>
<td align="center">48o 13'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M40]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Διπλό Αστέρι</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">12h 20m,0</td>
<td align="center">58o 22'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M41]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Canis Major</td>
<td align="center">6h 44m,9</td>
<td align="center">-20o 42'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M42]]</td>
<td align="center">Orion Nebula</td>
<td align="center">Νεφέλωμα Διάχυσης</td>
<td align="center">Orion</td>
<td align="center">5h 32m,9</td>
<td align="center">-5o 25'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M43]]</td>
<td align="center">De Mairan's Nebula</td>
<td align="center">Νεφέλωμα Διάχυσης</td>
<td align="center">Orion</td>
<td align="center">5h 33m,1</td>
<td align="center">-5o 18'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M44]]</td>
<td align="center">Beehive Cluster</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cancer</td>
<td align="center">8h 37m,5</td>
<td align="center">19o 52'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M45]]</td>
<td align="center">Pleiades</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Taurus</td>
<td align="center">3h 43m,9</td>
<td align="center">23 o 58'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M46]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Puppis</td>
<td align="center">7h 39m,6</td>
<td align="center">-14o 42'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M47]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Puppis</td>
<td align="center">7h 34m,3</td>
<td align="center">-14o 22</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M48]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Hydra</td>
<td align="center">8h 11m,2</td>
<td align="center">-5o 38'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M49]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 27m,3</td>
<td align="center">8o 16'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M50]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Monoceros</td>
<td align="center">7h 00m,5</td>
<td align="center">-8o 16'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M51]]</td>
<td align="center">Whirlpool Galaxy</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Canes Venatici</td>
<td align="center">13h 27m,8</td>
<td align="center">47o 27'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M52]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cassiopeia</td>
<td align="center">23h 22m,0</td>
<td align="center">61o 20'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M53]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">13h 10m,5</td>
<td align="center">18o 26'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M54]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 52m,0</td>
<td align="center">-30o 32'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M55]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">19h 36m,9</td>
<td align="center">-31o 03'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M56]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Lyra</td>
<td align="center">19h 14m,6</td>
<td align="center">30o 05'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M57]]</td>
<td align="center">Ring Nebula</td>
<td align="center">Πλανητικό Νεφέλωμα</td>
<td align="center">Lyra</td>
<td align="center">18h 51m,7</td>
<td align="center">32o 58'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M58]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 35m,1</td>
<td align="center">12o 05'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M59]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 39m,5</td>
<td align="center">11o 55'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M60]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 41m,1</td>
<td align="center">11o 49'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M61]]</td>
<td align="center">Blackeye Galaxy</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 19m,4</td>
<td align="center">4o 45'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M62]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">16h 58m,1</td>
<td align="center">-30o 03'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M63]]</td>
<td align="center">Sunflower Galaxy</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Canes Venatici</td>
<td align="center">13h 13m,5</td>
<td align="center">42o 17'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M64]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 54m,3</td>
<td align="center">21o 57'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M65]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Leo</td>
<td align="center">11h 16m,3</td>
<td align="center">13o 23'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M66]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Leo</td>
<td align="center">11h 17m,6</td>
<td align="center">13o 17'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M67]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cancer</td>
<td align="center">8h 48m,3</td>
<td align="center">12o 00'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M68]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Hydra</td>
<td align="center">12h 36m,8</td>
<td align="center">-26o 29'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M69]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 28m,1</td>
<td align="center">-32o 23'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M70]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 40m,0</td>
<td align="center">-32o 21'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M71]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagita</td>
<td align="center">19h 51m,5</td>
<td align="center">18o 39'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M72]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Aquarius</td>
<td align="center">20h 50m,7</td>
<td align="center">-12o 44'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M73]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σμήνος</td>
<td align="center">Aquarius</td>
<td align="center">20h 56m,4</td>
<td align="center">-12o 50'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M74]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Pisces</td>
<td align="center">1h 34m,0</td>
<td align="center">15o 32'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M75]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">20h 03m,2</td>
<td align="center">-22o 04'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M76]]</td>
<td align="center">Little Dumbell</td>
<td align="center">Πλανητικό Νεφέλωμα</td>
<td align="center">Perseus</td>
<td align="center">1h 38m,8</td>
<td align="center">51o 19'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M77]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Cetus</td>
<td align="center">2h 40m,1</td>
<td align="center">-0o 14'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M78]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Νεφέλωμα Διάχυσης</td>
<td align="center">Orion</td>
<td align="center">5h 44m,2</td>
<td align="center">0o 02'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M79]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Lepus</td>
<td align="center">5h 22m,2</td>
<td align="center">-24o 34'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M80]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scorpio</td>
<td align="center">16h 14m,1</td>
<td align="center">-22o 52'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M81]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">9h 51m,5</td>
<td align="center">69o 18'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M82]]</td>
<td align="center">Exploding Galaxy</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">9h 51m,9</td>
<td align="center">69o 56'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M83]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Hydra</td>
<td align="center">13h 34m,3</td>
<td align="center">-29o 37'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M84]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 22m,6</td>
<td align="center">13o 10'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M85]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 22m,8</td>
<td align="center">18o 28'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M86]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 23m,7</td>
<td align="center">13o 13'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M87]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 28m,3</td>
<td align="center">12o 40'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M88]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 29m,5</td>
<td align="center">14o 42'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M89]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 33m,1</td>
<td align="center">12o 50'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M90]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 34m,3</td>
<td align="center">13o 26'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M91]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 32m,9</td>
<td align="center">14o 46'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M92]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Hercules</td>
<td align="center">17h 15m,6</td>
<td align="center">43o 12'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M93]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Puppis</td>
<td align="center">7h 42m,4</td>
<td align="center">-23o 45'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M94]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Canes Venatici</td>
<td align="center">12h 48m,6</td>
<td align="center">41o 23'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M95]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Leo</td>
<td align="center">10h 41m,3</td>
<td align="center">11o 58'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M96]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Leo</td>
<td align="center">10h 44m,2</td>
<td align="center">12o 05'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M97]]</td>
<td align="center">Owl Nebula</td>
<td align="center">Πλανητικό Νεφέλωμα</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">11h 12m,0</td>
<td align="center">55o 18'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M98]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 11m,3</td>
<td align="center">15o 11'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M99]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 16m,3</td>
<td align="center">14o 42'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M100]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 20m,4</td>
<td align="center">16o 06'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M101]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">14h 01m,4</td>
<td align="center">54o 35'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M102]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Draco</td>
<td align="center">15h 06m,3</td>
<td align="center">55o 45'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M103]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cassiopeia</td>
<td align="center">1h 29m,9</td>
<td align="center">60o 27'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M104]]</td>
<td align="center">Sombrero Galaxy</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 37m,3</td>
<td align="center">-11o 21'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M105]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Leo</td>
<td align="center">10h 45m,2</td>
<td align="center">12o 51'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M106]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Canes Venatici</td>
<td align="center">12h 16h,5</td>
<td align="center">47o 35'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M107]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">16h 29m,7</td>
<td align="center">-12o 57'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M108]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">11h 08m,7</td>
<td align="center">55o 57'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M109]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">11h 55m,0</td>
<td align="center">53o 39'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[Μ110]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Andromeda</td>
<td align="center"> 0h 40m,3 </td>
<td align="center">41o 41'</td>
</tr>

</table>

[[Κατηγορία:Αστρονομία]]
[[Κατηγορία:Ερασιτεχνική Αστρονομία]]

Αντικείμενα Messier

2007-05-30T08:15:24Z

Makris George:

== Γενικά ==

Κατά τη διάρκεια των ετών 1758-1782 ο [[Messier, Charles|Charles Messier]] (Σαρλ Μεσιέ), ένας Γάλλος [[αστρονόμος]] (1730 - 1817) έφτιαξε μια λίστα με περίπου 100 αντικείμενα που δύσκολα ξεχώριζαν από [[Κομήτης|κομήτες]] μέσα από τα [[τηλεσκόπιο|τηλεσκόπια]] της εποχής. Εκείνη την εποχή, η ανακάλυψη κομητών ήταν ένας τρόπος να γίνει κανείς διάσημος στην [[αστρονομία]]. Ο στόχος του Messier ήταν να φτιάξει έναν κατάλογο που να τον απαρτίζουν αντικείμενα που συχνά τα νόμιζαν λανθασμένα για κομήτες. Ευτυχώς για μας, ο Κατάλογος Messier έγινε διάσημος για έναν ανώτερο λόγο, έγινε γνωστός ως η συλλογή με τα πιο όμορφα αντικείμενα του ουρανού όπως [[Νεφέλωμα|νεφελώματα]], [[Αστρικό Σμήνος|σμήνη αστέρων]] και [[Γαλαξίας|γαλαξίες]]. Τα αντικείμενα Messier είναι οι πιο δημοφιλείς στόχοι των ερασιτεχνών αστρονόμων. Κάθε ερασιτέχνης αστρονόμος που διαθέτει τηλεσκόπιο έχει σίγουρα ως πρώτο από τους στόχους του να παρατηρήσει όλα τα αντικείμενα Messier. Είναι ιδιαίτερα θετικό το γεγονός ότι ακόμα και με ένα τηλεσκόπιο 4 ιντσών, η μεγάλη πλειοψηφία των αντικειμένων Messier είναι ορατά στους ερασιτέχνες.

(Λόγω διπλοεγγραφής απ' τον Messier του αντικειμένου Μ101, το Μ102 αντικαταστάθηκε από το NGC 5866 στον Δράκοντα)

== Πίνακας Αντικειμένων ==

<table border="1" width="100%" bgcolor="#0000FF">

<tr>
<td align="center">Α/Α</td>
<td align="center">Όνομα</td>
<td align="center">Είδος</td>
<td align="center">Αστερισμός</td>
<td align="center">R.A.</td>
<td align="center">Dec.</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M1]]</td>
<td align="center">Crab Nebula</td>
<td align="center">Παλιός Σούπερ Νόβα</td>
<td align="center">Taurus</td>
<td align="center">5h 31m,5</td>
<td align="center">21o 59'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M2]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Aquarius</td>
<td align="center">21h 30m,9</td>
<td align="center">-1o 03'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M3]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Canes Venatici</td>
<td align="center">13h 39m,9</td>
<td align="center">28o 38'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M4]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scorpio</td>
<td align="center">16h 20m,6</td>
<td align="center">-26o 24'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M5]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Serpens</td>
<td align="center">15h 16m,0</td>
<td align="center">2o 16'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M6]]</td>
<td align="center">Butterfly Cluster</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scorpio</td>
<td align="center">17h 36m,8</td>
<td align="center">-32o 11'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M7]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scorpio</td>
<td align="center">17h 50m,7</td>
<td align="center">-34o 48'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M8]]</td>
<td align="center">Lagoon Nebula</td>
<td align="center">Νεφέλωμα Διάχυσης</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 01m,6</td>
<td align="center">-24o 20'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M9]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">17h 16m,2</td>
<td align="center">-18o 28'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M10]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">16h 54m,5</td>
<td align="center">-4o 02'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M11]]</td>
<td align="center">Wild Duck Cluster</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scutum</td>
<td align="center">18h 48m,4</td>
<td align="center">-6o 20'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M12]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">16h 44m,6</td>
<td align="center">-1o 52'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M13]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Hercules</td>
<td align="center">16h 39m,9</td>
<td align="center">36o 33'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M14]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">17h 35m,0</td>
<td align="center">-3o 13'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M15]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Pegasus</td>
<td align="center">21h 27m,6</td>
<td align="center">11o 57'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M16]]</td>
<td align="center">Eagle Nebula</td>
<td align="center">Σμήνος</td>
<td align="center">Serpens</td>
<td align="center">18h 16m,0</td>
<td align="center">-13o 48'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M17]]</td>
<td align="center">Swan/Omega Nebula</td>
<td align="center">Νεφέλωμα</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 18m,0</td>
<td align="center">-16o 12'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M18]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 17m,0</td>
<td align="center">-17o 09'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M19]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">16h 59m,5</td>
<td align="center">-26o 11'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M20]]</td>
<td align="center">Trifid Nebula</td>
<td align="center">Νεφέλωμα Διάχυσης</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">17h 58m,9</td>
<td align="center">-23o 02'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M21]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 01m,8</td>
<td align="center">-22o 30'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M22]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 33m,3</td>
<td align="center">-23o 58'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M23]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">17h 54m,0</td>
<td align="center">-19o 01'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M24]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 15m,5</td>
<td align="center">-18o 27'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M25]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 28m,8</td>
<td align="center">-19o 17' </td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M26]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scutum</td>
<td align="center">18h 42m,5</td>
<td align="center">-9o 27'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M27]]</td>
<td align="center">Dumbell Nebula</td>
<td align="center">Πλανητικό Νεφέλωμα</td>
<td align="center">Vulpecula</td>
<td align="center">19h 57m,4</td>
<td align="center">22o 35'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M28]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 21m,5</td>
<td align="center">-24o 54'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M29]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cygnus</td>
<td align="center">20h 22m,2</td>
<td align="center">38o 21'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M30]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Capricornus</td>
<td align="center">21h 37m,5</td>
<td align="center">-23o 25'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M31]]</td>
<td align="center">Andromeda Galaxy</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Andromeda</td>
<td align="center">0h 40m,0 </td>
<td align="center">41o 00'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M32]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Andromeda</td>
<td align="center">0h 40m,0</td>
<td align="center">40o 36'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M33]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Triangulum</td>
<td align="center">1h 31m,1</td>
<td align="center">30o 24'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M34]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Perseus</td>
<td align="center">2h 38m,8</td>
<td align="center">42o 34</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M35]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Gemini</td>
<td align="center">6h 05m,7</td>
<td align="center">24o 20'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M36]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Auriga</td>
<td align="center">5h 32m,0</td>
<td align="center">34o 07'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M37]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Auriga</td>
<td align="center">5h 49m,0</td>
<td align="center">32o 33'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M38]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Auriga</td>
<td align="center">5h 25m,3</td>
<td align="center">35o 48'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M39]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cygnus</td>
<td align="center">21h 30m,4</td>
<td align="center">48o 13'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M40]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Διπλό Αστέρι</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">12h 20m,0</td>
<td align="center">58o 22'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M41]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Canis Major</td>
<td align="center">6h 44m,9</td>
<td align="center">-20o 42'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M42]]</td>
<td align="center">Orion Nebula</td>
<td align="center">Νεφέλωμα Διάχυσης</td>
<td align="center">Orion</td>
<td align="center">5h 32m,9</td>
<td align="center">-5o 25'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M43]]</td>
<td align="center">De Mairan's Nebula</td>
<td align="center">Νεφέλωμα Διάχυσης</td>
<td align="center">Orion</td>
<td align="center">5h 33m,1</td>
<td align="center">-5o 18'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M44]]</td>
<td align="center">Beehive Cluster</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cancer</td>
<td align="center">8h 37m,5</td>
<td align="center">19o 52'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M45]]</td>
<td align="center">Pleiades</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Taurus</td>
<td align="center">3h 43m,9</td>
<td align="center">23 o 58'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M46]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Puppis</td>
<td align="center">7h 39m,6</td>
<td align="center">-14o 42'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M47]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Puppis</td>
<td align="center">7h 34m,3</td>
<td align="center">-14o 22</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M48]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Hydra</td>
<td align="center">8h 11m,2</td>
<td align="center">-5o 38'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M49]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 27m,3</td>
<td align="center">8o 16'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M50]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Monoceros</td>
<td align="center">7h 00m,5</td>
<td align="center">-8o 16'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M51]]</td>
<td align="center">Whirlpool Galaxy</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Canes Venatici</td>
<td align="center">13h 27m,8</td>
<td align="center">47o 27'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M52]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cassiopeia</td>
<td align="center">23h 22m,0</td>
<td align="center">61o 20'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M53]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">13h 10m,5</td>
<td align="center">18o 26'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M54]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 52m,0</td>
<td align="center">-30o 32'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M55]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">19h 36m,9</td>
<td align="center">-31o 03'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M56]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Lyra</td>
<td align="center">19h 14m,6</td>
<td align="center">30o 05'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M57]]</td>
<td align="center">Ring Nebula</td>
<td align="center">Πλανητικό Νεφέλωμα</td>
<td align="center">Lyra</td>
<td align="center">18h 51m,7</td>
<td align="center">32o 58'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M58]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 35m,1</td>
<td align="center">12o 05'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M59]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 39m,5</td>
<td align="center">11o 55'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M60]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 41m,1</td>
<td align="center">11o 49'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M61]]</td>
<td align="center">Blackeye Galaxy</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 19m,4</td>
<td align="center">4o 45'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M62]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">16h 58m,1</td>
<td align="center">-30o 03'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M63]]</td>
<td align="center">Sunflower Galaxy</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Canes Venatici</td>
<td align="center">13h 13m,5</td>
<td align="center">42o 17'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M64]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 54m,3</td>
<td align="center">21o 57'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M65]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Leo</td>
<td align="center">11h 16m,3</td>
<td align="center">13o 23'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M66]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Leo</td>
<td align="center">11h 17m,6</td>
<td align="center">13o 17'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M67]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cancer</td>
<td align="center">8h 48m,3</td>
<td align="center">12o 00'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M68]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Hydra</td>
<td align="center">12h 36m,8</td>
<td align="center">-26o 29'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M69]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 28m,1</td>
<td align="center">-32o 23'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M70]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 40m,0</td>
<td align="center">-32o 21'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M71]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagita</td>
<td align="center">19h 51m,5</td>
<td align="center">18o 39'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M72]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Aquarius</td>
<td align="center">20h 50m,7</td>
<td align="center">-12o 44'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M73]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σμήνος</td>
<td align="center">Aquarius</td>
<td align="center">20h 56m,4</td>
<td align="center">-12o 50'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M74]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Pisces</td>
<td align="center">1h 34m,0</td>
<td align="center">15o 32'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M75]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">20h 03m,2</td>
<td align="center">-22o 04'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M76]]</td>
<td align="center">Little Dumbell</td>
<td align="center">Πλανητικό Νεφέλωμα</td>
<td align="center">Perseus</td>
<td align="center">1h 38m,8</td>
<td align="center">51o 19'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M77]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Cetus</td>
<td align="center">2h 40m,1</td>
<td align="center">-0o 14'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M78]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Νεφέλωμα Διάχυσης</td>
<td align="center">Orion</td>
<td align="center">5h 44m,2</td>
<td align="center">0o 02'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M79]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Lepus</td>
<td align="center">5h 22m,2</td>
<td align="center">-24o 34'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M80]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scorpio</td>
<td align="center">16h 14m,1</td>
<td align="center">-22o 52'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M81]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">9h 51m,5</td>
<td align="center">69o 18'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M82]]</td>
<td align="center">Exploding Galaxy</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">9h 51m,9</td>
<td align="center">69o 56'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M83]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Hydra</td>
<td align="center">13h 34m,3</td>
<td align="center">-29o 37'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M84]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 22m,6</td>
<td align="center">13o 10'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M85]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 22m,8</td>
<td align="center">18o 28'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M86]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 23m,7</td>
<td align="center">13o 13'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M87]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 28m,3</td>
<td align="center">12o 40'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M88]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 29m,5</td>
<td align="center">14o 42'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M89]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 33m,1</td>
<td align="center">12o 50'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M90]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 34m,3</td>
<td align="center">13o 26'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M91]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 32m,9</td>
<td align="center">14o 46'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M92]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Hercules</td>
<td align="center">17h 15m,6</td>
<td align="center">43o 12'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M93]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Puppis</td>
<td align="center">7h 42m,4</td>
<td align="center">-23o 45'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M94]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Canes Venatici</td>
<td align="center">12h 48m,6</td>
<td align="center">41o 23'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M95]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Leo</td>
<td align="center">10h 41m,3</td>
<td align="center">11o 58'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M96]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Leo</td>
<td align="center">10h 44m,2</td>
<td align="center">12o 05'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M97]]</td>
<td align="center">Owl Nebula</td>
<td align="center">Πλανητικό Νεφέλωμα</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">11h 12m,0</td>
<td align="center">55o 18'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M98]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 11m,3</td>
<td align="center">15o 11'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M99]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 16m,3</td>
<td align="center">14o 42'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M100]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 20m,4</td>
<td align="center">16o 06'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M101]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">14h 01m,4</td>
<td align="center">54o 35'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M102]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Draco</td>
<td align="center">15h 06m,3</td>
<td align="center">55o 45'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M103]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cassiopeia</td>
<td align="center">1h 29m,9</td>
<td align="center">60o 27'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M104]]</td>
<td align="center">Sombrero Galaxy</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 37m,3</td>
<td align="center">-11o 21'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M105]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Leo</td>
<td align="center">10h 45m,2</td>
<td align="center">12o 51'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M106]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Canes Venatici</td>
<td align="center">12h 16h,5</td>
<td align="center">47o 35'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M107]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">16h 29m,7</td>
<td align="center">-12o 57'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M108]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">11h 08m,7</td>
<td align="center">55o 57'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M109]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">11h 55m,0</td>
<td align="center">53o 39'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[Μ110]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Andromeda</td>
<td align="center"> 0h 40m,3 </td>
<td align="center">41o 41'</td>
</tr>

</table>

[[Κατηγορία:Αστρονομία]]
[[Κατηγορία:Ερασιτεχνική Αστρονομία]]

Αντικείμενα Messier

2007-05-29T23:36:44Z

Makris George:

== Γενικά ==

Κατά τη διάρκεια των ετών 1758-1782 ο [[Messier, Charles|Charles Messier]] (Σαρλ Μεσιέ), ένας Γάλλος [[αστρονόμος]] (1730 - 1817) έφτιαξε μια λίστα με περίπου 100 αντικείμενα που δύσκολα ξεχώριζαν από [[Κομήτης|κομήτες]] μέσα από τα [[τηλεσκόπιο|τηλεσκόπια]] της εποχής. Εκείνη την εποχή, η ανακάλυψη κομητών ήταν ένας τρόπος να γίνει κανείς διάσημος στην [[αστρονομία]]. Ο στόχος του Messier ήταν να φτιάξει έναν κατάλογο που να τον απαρτίζουν αντικείμενα που συχνά τα νόμιζαν λανθασμένα για κομήτες. Ευτυχώς για μας, ο Κατάλογος Messier έγινε διάσημος για έναν ανώτερο λόγο, έγινε γνωστός ως η συλλογή με τα πιο όμορφα αντικείμενα του ουρανού όπως [[Νεφέλωμα|νεφελώματα]], [[Αστρικό Σμήνος|σμήνη αστέρων]] και [[Γαλαξίας|γαλαξίες]]. Τα αντικείμενα Messier είναι οι πιο δημοφιλείς στόχοι των ερασιτεχνών αστρονόμων. Κάθε ερασιτέχνης αστρονόμος που διαθέτει τηλεσκόπιο έχει σίγουρα ως πρώτο από τους στόχους του να παρατηρήσει όλα τα αντικείμενα Messier. Είναι ιδιαίτερα θετικό το γεγονός ότι ακόμα και με ένα τηλεσκόπιο 4 ιντσών, η μεγάλη πλειοψηφία των αντικειμένων Messier είναι ορατά στους ερασιτέχνες.

(Λόγω διπλοεγγραφής απ' τον Messier του αντικειμένου Μ101, το Μ102 αντικαταστάθηκε από το NGC 5866 στον Δράκοντα)

== Πίνακας Αντικειμένων ==

<table border="1" width="100%" bgcolor="#0000FF">

<tr>
<td align="center">Α/Α</td>
<td align="center">Όνομα</td>
<td align="center">Είδος</td>
<td align="center">Αστερισμός</td>
<td align="center">R.A.</td>
<td align="center">Dec.</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M1]]</td>
<td align="center">Νεφέλωμα Καρκίνου</td>
<td align="center">Παλιός Σούπερ Νόβα</td>
<td align="center">Taurus</td>
<td align="center">5h 31m,5</td>
<td align="center">21o 59'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M2]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Aquarius</td>
<td align="center">21h 30m,9</td>
<td align="center">-1o 03'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M3]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Canes Venatici</td>
<td align="center">13h 39m,9</td>
<td align="center">28o 38'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M4]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scorpio</td>
<td align="center">16h 20m,6</td>
<td align="center">-26o 24'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M5]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Serpens</td>
<td align="center">15h 16m,0</td>
<td align="center">2o 16'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M6]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scorpio</td>
<td align="center">17h 36m,8</td>
<td align="center">-32o 11'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M7]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scorpio</td>
<td align="center">17h 50m,7</td>
<td align="center">-34o 48'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M8]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Νεφέλωμα Διάχυσης</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 01m,6</td>
<td align="center">-24o 20'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M9]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">17h 16m,2</td>
<td align="center">-18o 28'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M10]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">16h 54m,5</td>
<td align="center">-4o 02'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M11]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scutum</td>
<td align="center">18h 48m,4</td>
<td align="center">-6o 20'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M12]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">16h 44m,6</td>
<td align="center">-1o 52'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M13]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Hercules</td>
<td align="center">16h 39m,9</td>
<td align="center">36o 33'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M14]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">17h 35m,0</td>
<td align="center">-3o 13'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M15]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Pegasus</td>
<td align="center">21h 27m,6</td>
<td align="center">11o 57'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M16]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σμήνος</td>
<td align="center">Serpens</td>
<td align="center">18h 16m,0</td>
<td align="center">-13o 48'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M17]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Νεφέλωμα</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 18m,0</td>
<td align="center">-16o 12'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M18]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 17m,0</td>
<td align="center">-17o 09'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M19]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">16h 59m,5</td>
<td align="center">-26o 11'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M20]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Νεφέλωμα Διάχυσης</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">17h 58m,9</td>
<td align="center">-23o 02'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M21]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 01m,8</td>
<td align="center">-22o 30'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M22]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 33m,3</td>
<td align="center">-23o 58'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M23]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">17h 54m,0</td>
<td align="center">-19o 01'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M24]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 15m,5</td>
<td align="center">-18o 27'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M25]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 28m,8</td>
<td align="center">-19o 17' </td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M26]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scutum</td>
<td align="center">18h 42m,5</td>
<td align="center">-9o 27'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M27]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Πλανητικό Νεφέλωμα</td>
<td align="center">Vulpecula</td>
<td align="center">19h 57m,4</td>
<td align="center">22o 35'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M28]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 21m,5</td>
<td align="center">-24o 54'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M29]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cygnus</td>
<td align="center">20h 22m,2</td>
<td align="center">38o 21'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M30]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Capricornus</td>
<td align="center">21h 37m,5</td>
<td align="center">-23o 25'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M31]]</td>
<td align="center">Γαλαξίας της Ανδρομέδας</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Andromeda</td>
<td align="center">0h 40m,0 </td>
<td align="center">41o 00'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M32]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Andromeda</td>
<td align="center">0h 40m,0</td>
<td align="center">40o 36'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M33]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Triangulum</td>
<td align="center">1h 31m,1</td>
<td align="center">30o 24'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M34]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Perseus</td>
<td align="center">2h 38m,8</td>
<td align="center">42o 34</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M35]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Gemini</td>
<td align="center">6h 05m,7</td>
<td align="center">24o 20'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M36]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Auriga</td>
<td align="center">5h 32m,0</td>
<td align="center">34o 07'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M37]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Auriga</td>
<td align="center">5h 49m,0</td>
<td align="center">32o 33'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M38]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Auriga</td>
<td align="center">5h 25m,3</td>
<td align="center">35o 48'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M39]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cygnus</td>
<td align="center">21h 30m,4</td>
<td align="center">48o 13'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M40]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Διπλό Αστέρι</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">12h 20m,0</td>
<td align="center">58o 22'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M41]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Canis Major</td>
<td align="center">6h 44m,9</td>
<td align="center">-20o 42'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M42]]</td>
<td align="center">Νεφέλωμα Ωρίωνα</td>
<td align="center">Νεφέλωμα Διάχυσης</td>
<td align="center">Orion</td>
<td align="center">5h 32m,9</td>
<td align="center">-5o 25'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M43]]</td>
<td align="center">De Mairan's Nebula</td>
<td align="center">Νεφέλωμα Διάχυσης</td>
<td align="center">Orion</td>
<td align="center">5h 33m,1</td>
<td align="center">-5o 18'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M44]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cancer</td>
<td align="center">8h 37m,5</td>
<td align="center">19o 52'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M45]]</td>
<td align="center">Πλειάδες</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Taurus</td>
<td align="center">3h 43m,9</td>
<td align="center">23 o 58'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M46]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Puppis</td>
<td align="center">7h 39m,6</td>
<td align="center">-14o 42'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M47]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Puppis</td>
<td align="center">7h 34m,3</td>
<td align="center">-14o 22</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M48]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Hydra</td>
<td align="center">8h 11m,2</td>
<td align="center">-5o 38'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M49]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 27m,3</td>
<td align="center">8o 16'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M50]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Monoceros</td>
<td align="center">7h 00m,5</td>
<td align="center">-8o 16'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M51]]</td>
<td align="center">Whirlpool Galaxy</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Canes Venatici</td>
<td align="center">13h 27m,8</td>
<td align="center">47o 27'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M52]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cassiopeia</td>
<td align="center">23h 22m,0</td>
<td align="center">61o 20'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M53]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">13h 10m,5</td>
<td align="center">18o 26'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M54]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 52m,0</td>
<td align="center">-30o 32'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M55]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">19h 36m,9</td>
<td align="center">-31o 03'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M56]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Lyra</td>
<td align="center">19h 14m,6</td>
<td align="center">30o 05'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M57]]</td>
<td align="center">Ring Nebula</td>
<td align="center">Πλανητικό Νεφέλωμα</td>
<td align="center">Lyra</td>
<td align="center">18h 51m,7</td>
<td align="center">32o 58'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M58]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 35m,1</td>
<td align="center">12o 05'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M59]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 39m,5</td>
<td align="center">11o 55'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M60]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 41m,1</td>
<td align="center">11o 49'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M61]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 19m,4</td>
<td align="center">4o 45'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M62]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">16h 58m,1</td>
<td align="center">-30o 03'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M63]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Canes Venatici</td>
<td align="center">13h 13m,5</td>
<td align="center">42o 17'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M64]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 54m,3</td>
<td align="center">21o 57'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M65]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Leo</td>
<td align="center">11h 16m,3</td>
<td align="center">13o 23'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M66]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Leo</td>
<td align="center">11h 17m,6</td>
<td align="center">13o 17'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M67]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cancer</td>
<td align="center">8h 48m,3</td>
<td align="center">12o 00'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M68]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Hydra</td>
<td align="center">12h 36m,8</td>
<td align="center">-26o 29'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M69]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 28m,1</td>
<td align="center">-32o 23'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M70]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 40m,0</td>
<td align="center">-32o 21'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M71]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagita</td>
<td align="center">19h 51m,5</td>
<td align="center">18o 39'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M72]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Aquarius</td>
<td align="center">20h 50m,7</td>
<td align="center">-12o 44'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M73]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σμήνος</td>
<td align="center">Aquarius</td>
<td align="center">20h 56m,4</td>
<td align="center">-12o 50'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M74]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Pisces</td>
<td align="center">1h 34m,0</td>
<td align="center">15o 32'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M75]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">20h 03m,2</td>
<td align="center">-22o 04'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M76]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Πλανητικό Νεφέλωμα</td>
<td align="center">Perseus</td>
<td align="center">1h 38m,8</td>
<td align="center">51o 19'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M77]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Cetus</td>
<td align="center">2h 40m,1</td>
<td align="center">-0o 14'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M78]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Νεφέλωμα Διάχυσης</td>
<td align="center">Orion</td>
<td align="center">5h 44m,2</td>
<td align="center">0o 02'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M79]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Lepus</td>
<td align="center">5h 22m,2</td>
<td align="center">-24o 34'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M80]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scorpio</td>
<td align="center">16h 14m,1</td>
<td align="center">-22o 52'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M81]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">9h 51m,5</td>
<td align="center">69o 18'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M82]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">9h 51m,9</td>
<td align="center">69o 56'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M83]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Hydra</td>
<td align="center">13h 34m,3</td>
<td align="center">-29o 37'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M84]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 22m,6</td>
<td align="center">13o 10'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M85]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 22m,8</td>
<td align="center">18o 28'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M86]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 23m,7</td>
<td align="center">13o 13'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M87]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 28m,3</td>
<td align="center">12o 40'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M88]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 29m,5</td>
<td align="center">14o 42'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M89]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 33m,1</td>
<td align="center">12o 50'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M90]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 34m,3</td>
<td align="center">13o 26'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M91]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 32m,9</td>
<td align="center">14o 46'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M92]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Hercules</td>
<td align="center">17h 15m,6</td>
<td align="center">43o 12'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M93]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Puppis</td>
<td align="center">7h 42m,4</td>
<td align="center">-23o 45'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M94]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Canes Venatici</td>
<td align="center">12h 48m,6</td>
<td align="center">41o 23'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M95]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Leo</td>
<td align="center">10h 41m,3</td>
<td align="center">11o 58'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M96]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Leo</td>
<td align="center">10h 44m,2</td>
<td align="center">12o 05'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M97]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Πλανητικό Νεφέλωμα</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">11h 12m,0</td>
<td align="center">55o 18'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M98]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 11m,3</td>
<td align="center">15o 11'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M99]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 16m,3</td>
<td align="center">14o 42'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M100]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 20m,4</td>
<td align="center">16o 06'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M101]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">14h 01m,4</td>
<td align="center">54o 35'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M102]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Draco</td>
<td align="center">15h 06m,3</td>
<td align="center">55o 45'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M103]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cassiopeia</td>
<td align="center">1h 29m,9</td>
<td align="center">60o 27'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M104]]</td>
<td align="center">Sombrero Galaxy</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 37m,3</td>
<td align="center">-11o 21'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M105]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Leo</td>
<td align="center">10h 45m,2</td>
<td align="center">12o 51'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M106]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Canes Venatici</td>
<td align="center">12h 16h,5</td>
<td align="center">47o 35'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M107]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">16h 29m,7</td>
<td align="center">-12o 57'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M108]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">11h 08m,7</td>
<td align="center">55o 57'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M109]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">11h 55m,0</td>
<td align="center">53o 39'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[Μ110]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Andromeda</td>
<td align="center"> 0h 40m,3 </td>
<td align="center">41o 41'</td>
</tr>

</table>

[[Κατηγορία:Αστρονομία]]
[[Κατηγορία:Ερασιτεχνική Αστρονομία]]

Αντικείμενα Messier

2007-05-29T23:35:33Z

Makris George:

== Γενικά ==

Κατά τη διάρκεια των ετών 1758-1782 ο [[Messier, Charles|Charles Messier]] (Σαρλ Μεσιέ), ένας Γάλλος [[αστρονόμος]] (1730 - 1817) έφτιαξε μια λίστα με περίπου 100 αντικείμενα που δύσκολα ξεχώριζαν από [[Κομήτης|κομήτες]] μέσα από τα [[τηλεσκόπιο|τηλεσκόπια]] της εποχής. Εκείνη την εποχή, η ανακάλυψη κομητών ήταν ένας τρόπος να γίνει κανείς διάσημος στην [[αστρονομία]]. Ο στόχος του Messier ήταν να φτιάξει έναν κατάλογο που να τον απαρτίζουν αντικείμενα που συχνά τα νόμιζαν λανθασμένα για κομήτες. Ευτυχώς για μας, ο Κατάλογος Messier έγινε διάσημος για έναν ανώτερο λόγο, έγινε γνωστός ως η συλλογή με τα πιο όμορφα αντικείμενα του ουρανού όπως [[Νεφέλωμα|νεφελώματα]], [[Αστρικό Σμήνος|σμήνη αστέρων]] και [[Γαλαξίας|γαλαξίες]]. Τα αντικείμενα Messier είναι οι πιο δημοφιλείς στόχοι των ερασιτεχνών αστρονόμων. Κάθε ερασιτέχνης αστρονόμος που διαθέτει τηλεσκόπιο έχει σίγουρα ως πρώτο από τους στόχους του να παρατηρήσει όλα τα αντικείμενα Messier. Είναι ιδιαίτερα θετικό το γεγονός ότι ακόμα και με ένα τηλεσκόπιο 4 ιντσών, η μεγάλη πλειοψηφία των αντικειμένων Messier είναι ορατά στους ερασιτέχνες.

(Λόγω διπλοεγγραφής απ' τον Messier του αντικειμένου Μ101, το Μ102 αντικαταστάθηκε από το NGC 5866 στον Δράκοντα)

== Πίνακας Αντικειμένων ==

<table border="1" width="100%" bgcolor="#0000FF">

<tr>
<td align="center">Α/Α</td>
<td align="center">Όνομα</td>
<td align="center">Είδος</td>
<td align="center">Αστερισμός</td>
<td align="center">R.A.</td>
<td align="center">Dec.</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M1]]</td>
<td align="center">Νεφέλωμα Καρκίνου</td>
<td align="center">Παλιός Σούπερ Νόβα</td>
<td align="center">Taurus</td>
<td align="center">5h 31m,5</td>
<td align="center">21o 59'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M2]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Aquarius</td>
<td align="center">21h 30m,9</td>
<td align="center">-1o 03'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M3]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Canes Venatici</td>
<td align="center">13h 39m,9</td>
<td align="center">28o 38'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M4]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scorpio</td>
<td align="center">16h 20m,6</td>
<td align="center">-26o 24'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M5]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Serpens</td>
<td align="center">15h 16m,0</td>
<td align="center">2o 16'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M6]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scorpio</td>
<td align="center">17h 36m,8</td>
<td align="center">-32o 11'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M7]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scorpio</td>
<td align="center">17h 50m,7</td>
<td align="center">-34o 48'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M8]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Νεφέλωμα Διάχυσης</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 01m,6</td>
<td align="center">-24o 20'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M9]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">17h 16m,2</td>
<td align="center">-18o 28'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M10]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">16h 54m,5</td>
<td align="center">-4o 02'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M11]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scutum</td>
<td align="center">18h 48m,4</td>
<td align="center">-6o 20'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M12]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">16h 44m,6</td>
<td align="center">-1o 52'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M13]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Hercules</td>
<td align="center">16h 39m,9</td>
<td align="center">36o 33'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M14]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">17h 35m,0</td>
<td align="center">-3o 13'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M15]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Pegasus</td>
<td align="center">21h 27m,6</td>
<td align="center">11o 57'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M16]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σμήνος</td>
<td align="center">Serpens</td>
<td align="center">18h 16m,0</td>
<td align="center">-13o 48'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M17]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Νεφέλωμα</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 18m,0</td>
<td align="center">-16o 12'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M18]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 17m,0</td>
<td align="center">-17o 09'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M19]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">16h 59m,5</td>
<td align="center">-26o 11'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M20]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Νεφέλωμα Διάχυσης</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">17h 58m,9</td>
<td align="center">-23o 02'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M21]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 01m,8</td>
<td align="center">-22o 30'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M22]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 33m,3</td>
<td align="center">-23o 58'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M23]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">17h 54m,0</td>
<td align="center">-19o 01'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M24]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 15m,5</td>
<td align="center">-18o 27'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M25]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 28m,8</td>
<td align="center">-19o 17' </td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M26]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scutum</td>
<td align="center">18h 42m,5</td>
<td align="center">-9o 27'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M27]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Πλανητικό Νεφέλωμα</td>
<td align="center">Vulpecula</td>
<td align="center">19h 57m,4</td>
<td align="center">22o 35'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M28]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 21m,5</td>
<td align="center">-24o 54'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M29]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cygnus</td>
<td align="center">20h 22m,2</td>
<td align="center">38o 21'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M30]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Capricornus</td>
<td align="center">21h 37m,5</td>
<td align="center">-23o 25'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M31]]</td>
<td align="center">Γαλαξίας της Ανδρομέδας</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Andromeda</td>
<td align="center">0h 40m,0 </td>
<td align="center">41o 00'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M32]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Andromeda</td>
<td align="center">0h 40m,0</td>
<td align="center">40o 36'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M33]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Triangulum</td>
<td align="center">1h 31m,1</td>
<td align="center">30o 24'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M34]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Perseus</td>
<td align="center">2h 38m,8</td>
<td align="center">42o 34</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M35]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Gemini</td>
<td align="center">6h 05m,7</td>
<td align="center">24o 20'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M36]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Auriga</td>
<td align="center">5h 32m,0</td>
<td align="center">34o 07'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M37]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Auriga</td>
<td align="center">5h 49m,0</td>
<td align="center">32o 33'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M38]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Auriga</td>
<td align="center">5h 25m,3</td>
<td align="center">35o 48'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M39]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cygnus</td>
<td align="center">21h 30m,4</td>
<td align="center">48o 13'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M40]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Διπλό Αστέρι</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">12h 20m,0</td>
<td align="center">58o 22'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M41]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Canis Major</td>
<td align="center">6h 44m,9</td>
<td align="center">-20o 42'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M42]]</td>
<td align="center">Νεφέλωμα Ωρίωνα</td>
<td align="center">Νεφέλωμα Διάχυσης</td>
<td align="center">Orion</td>
<td align="center">5h 32m,9</td>
<td align="center">-5o 25'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M43]]</td>
<td align="center">De Mairan's Nebula</td>
<td align="center">Νεφέλωμα Διάχυσης</td>
<td align="center">Orion</td>
<td align="center">5h 33m,1</td>
<td align="center">-5o 18'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M44]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cancer</td>
<td align="center">8h 37m,5</td>
<td align="center">19o 52'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M45]]</td>
<td align="center">Πλειάδες</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Taurus</td>
<td align="center">3h 43m,9</td>
<td align="center">23 o 58'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M46]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Puppis</td>
<td align="center">7h 39m,6</td>
<td align="center">-14o 42'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M47]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Puppis</td>
<td align="center">7h 34m,3</td>
<td align="center">-14o 22</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M48]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Hydra</td>
<td align="center">8h 11m,2</td>
<td align="center">-5o 38'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M49]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 27m,3</td>
<td align="center">8o 16'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M50]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Monoceros</td>
<td align="center">7h 00m,5</td>
<td align="center">-8o 16'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M51]]</td>
<td align="center">Whirlpool Galaxy</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Canes Venatici</td>
<td align="center">13h 27m,8</td>
<td align="center">47o 27'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M52]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cassiopeia</td>
<td align="center">23h 22m,0</td>
<td align="center">61o 20'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M53]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">13h 10m,5</td>
<td align="center">18o 26'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M54]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 52m,0</td>
<td align="center">-30o 32'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M55]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">19h 36m,9</td>
<td align="center">-31o 03'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M56]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Lyra</td>
<td align="center">19h 14m,6</td>
<td align="center">30o 05'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M57]]</td>
<td align="center">Ring Nebula</td>
<td align="center">Πλανητικό Νεφέλωμα</td>
<td align="center">Lyra</td>
<td align="center">18h 51m,7</td>
<td align="center">32o 58'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M58]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 35m,1</td>
<td align="center">12o 05'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M59]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 39m,5</td>
<td align="center">11o 55'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M60]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 41m,1</td>
<td align="center">11o 49'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M61]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 19m,4</td>
<td align="center">4o 45'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M62]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">16h 58m,1</td>
<td align="center">-30o 03'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M63]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Canes Venatici</td>
<td align="center">13h 13m,5</td>
<td align="center">42o 17'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M64]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 54m,3</td>
<td align="center">21o 57'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M65]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Leo</td>
<td align="center">11h 16m,3</td>
<td align="center">13o 23'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M66]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Leo</td>
<td align="center">11h 17m,6</td>
<td align="center">13o 17'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M67]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cancer</td>
<td align="center">8h 48m,3</td>
<td align="center">12o 00'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M68]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Hydra</td>
<td align="center">12h 36m,8</td>
<td align="center">-26o 29'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M69]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 28m,1</td>
<td align="center">-32o 23'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M70]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">18h 40m,0</td>
<td align="center">-32o 21'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M71]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagita</td>
<td align="center">19h 51m,5</td>
<td align="center">18o 39'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M72]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Aquarius</td>
<td align="center">20h 50m,7</td>
<td align="center">-12o 44'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M73]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σμήνος</td>
<td align="center">Aquarius</td>
<td align="center">20h 56m,4</td>
<td align="center">-12o 50'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M74]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Pisces</td>
<td align="center">1h 34m,0</td>
<td align="center">15o 32'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M75]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Sagittarius</td>
<td align="center">20h 03m,2</td>
<td align="center">-22o 04'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M76]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Πλανητικό Νεφέλωμα</td>
<td align="center">Perseus</td>
<td align="center">1h 38m,8</td>
<td align="center">51o 19'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M77]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Cetus</td>
<td align="center">2h 40m,1</td>
<td align="center">-0o 14'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M78]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Νεφέλωμα Διάχυσης</td>
<td align="center">Orion</td>
<td align="center">5h 44m,2</td>
<td align="center">0o 02'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M79]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Lepus</td>
<td align="center">5h 22m,2</td>
<td align="center">-24o 34'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M80]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Scorpio</td>
<td align="center">16h 14m,1</td>
<td align="center">-22o 52'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M81]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">9h 51m,5</td>
<td align="center">69o 18'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M82]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">9h 51m,9</td>
<td align="center">69o 56'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M83]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Hydra</td>
<td align="center">13h 34m,3</td>
<td align="center">-29o 37'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M84]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 22m,6</td>
<td align="center">13o 10'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M85]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 22m,8</td>
<td align="center">18o 28'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M86]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 23m,7</td>
<td align="center">13o 13'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M87]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 28m,3</td>
<td align="center">12o 40'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M88]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 29m,5</td>
<td align="center">14o 42'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M89]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 33m,1</td>
<td align="center">12o 50'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M90]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 34m,3</td>
<td align="center">13o 26'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M91]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 32m,9</td>
<td align="center">14o 46'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M92]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Hercules</td>
<td align="center">17h 15m,6</td>
<td align="center">43o 12'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M93]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Puppis</td>
<td align="center">7h 42m,4</td>
<td align="center">-23o 45'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M94]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Canes Venatici</td>
<td align="center">12h 48m,6</td>
<td align="center">41o 23'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M95]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Leo</td>
<td align="center">10h 41m,3</td>
<td align="center">11o 58'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M96]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Leo</td>
<td align="center">10h 44m,2</td>
<td align="center">12o 05'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M97]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Πλανητικό Νεφέλωμα</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">11h 12m,0</td>
<td align="center">55o 18'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M98]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 11m,3</td>
<td align="center">15o 11'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M99]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 16m,3</td>
<td align="center">14o 42'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M100]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Coma Berenices</td>
<td align="center">12h 20m,4</td>
<td align="center">16o 06'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M101]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">14h 01m,4</td>
<td align="center">54o 35'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M102]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Draco</td>
<td align="center">15h 06m,3</td>
<td align="center">55o 45'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M103]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Ανοιχτό Σμήνος</td>
<td align="center">Cassiopeia</td>
<td align="center">1h 29m,9</td>
<td align="center">60o 27'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M104]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Virgo</td>
<td align="center">12h 37m,3</td>
<td align="center">-11o 21'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M105]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Leo</td>
<td align="center">10h 45m,2</td>
<td align="center">12o 51'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M106]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Canes Venatici</td>
<td align="center">12h 16h,5</td>
<td align="center">47o 35'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M107]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Σφαιρωτό Σμήνος</td>
<td align="center">Ophiuchus</td>
<td align="center">16h 29m,7</td>
<td align="center">-12o 57'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M108]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">11h 08m,7</td>
<td align="center">55o 57'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[M109]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Ursa Major</td>
<td align="center">11h 55m,0</td>
<td align="center">53o 39'</td>
</tr>
<tr>
<td align="center">[[Μ110]]</td>
<td align="center">.</td>
<td align="center">Γαλαξίας</td>
<td align="center">Andromeda</td>
<td align="center"> 0h 40m,3 </td>
<td align="center">41o 41'</td>
</tr>

</table>

[[Κατηγορία:Αστρονομία]]
[[Κατηγορία:Ερασιτεχνική Αστρονομία]]